*
Μίλα μου
Μίλα μου για μήλα
όχι για ποιήματα
*

Από τον Βαμβακάρη στα χερουβίμ

Πώς να βολέψεις
αυτά τα σ’ αγαπώ
τα να με θυμάσαι
τα μυστικά γράμματα
που δεν έχουν ηλικία πια
εξαντλείσαι να τα διαβάζεις
δίχως γυαλιά
φωνάζεις και την γειτόνισσα
με το ράγισμα στο γοφό
τρέχει για να σωθείς
από τις μακρινές ευτυχίες

Μαρί – Μαρί
κρύψε με λες
και μείνε-μείνε
εγώ θα σ’ αγαπώ
θα σε φροντίζω
θα σε πλένω
θα σε χτενίζω
θα φωνάζω το όνομα σου
στα τρένα
στα μπαρ
στους δρόμους
κι ας γέρασα
θα σου φιλάω το στήθος
τον ώμο
τα χείλια
τα χέρια
τα μάτια
τα φρύδια
τα μαλλιά

όλα τα χερουβίμ
και του Βαμβακάρη
για εσένα
επειδή να σου χαρίσω
θέλω
ένα ποίημα
και δεν τολμώ

`

Ὁ ἀετὸς κάθησε πάνω στὸν βράχο καὶ μίλησε μὲ τὴν σειρά του, λέγοντας τὰ ἑξῆς: «Εἴτε τὸ χέρι Του κόψει τὴν γῆ ἀπὸ τὸ Δένδρο εἴτε αὐτὴ πέσει ἀπὸ μόνη της, ἐγὼ θὰ χορτάσω. Εἶμαι ὁ ἀετός, τὸ πνεῦμα τοῦ Οὐρανοῦ». Τότε οἱ ἄνθρωποι ζήλεψαν τὸ πουλὶ καὶ τὸ κυνήγησαν γιὰ νὰ τὸ κάνουν δάσκαλό τους, ἀλλὰ καὶ γιὰ νὰ τὸ σκοτώσουν, μὰ αὐτὸ δὲν ἄντεξε νὰ κρατᾶ τὴν στενοχώρια του καὶ βρῆκε τὸν ποιητὴ γιὰ νὰ τοῦ μιλήσει. Σʼ ἐκεῖνον εἶπε: «Μὴν ἀποδοκιμάζεις κι ἐσὺ τὸν ἄσχημο καιρό, τὸ σανίδι τῆς σκηνῆς, ἂν παραμένει λυγισμένο, ὅταν τὸ φῶς κρύβεται ἐπειδὴ πέφτει τὸ σκοτάδι βαρὺ σὰν πέτρα. Τὸ βάρος αὐτὸ εἶναι ἡ Χαρά, ποὺ θὰ σοῦ ἐπιτρέψει μιὰν ἡμέρα νὰ ἐκπνεύσεις τὴν Ἀγάπη, καταλαβαίνοντας μεμιᾶς πὼς μόνον ὁ φόνος ξεμακραίνει ἀπὸ τὸν ἀριθμὸἝνα. Μέσα μου κρύβω τὰ 99 ὀνόματά Της. Διάβασέ τα φωναχτά, μὲ τὸν δικό σου τρόπο».

Ὁ ἀετὸς ἔπεσε στὰ πόδια του, κι ἔτσι σκυμμένος ἔγινε σιγὴ στὸ χῶμα, ἀφοῦ πρῶτα δώρισε στὸν ποιητὴ τὴν καρδιά του!… Τότε διάβασα τὰ 99 ὀνόματα μὲ τὸν δικό μου τρόπο.

Ὅσην ὥρα ὁ νοῦς τὰ προσέλκυε μὲ μυστήριο καὶ τὰ μάτια συνδυάζοντας τὶς λέξεις θεράπευαν τὴν πράξη, ἡ φωνὴ τὰ μετουσίωνε σὲ διαδοχικὰ ζεύγη σωμάτων, ὄχι ὅμως κατʼ ἀνάγκην καὶ πάντοτε.

Στὴν ἀρχὴ ἀντηχῶντας διστακτικὰ καὶ βαριά, μετὰ καὶ τὸ τέταρτο σῶμα μὲ τὴν γρηγοράδα τῆς πτώσης τῶν ἐποχῶν, χα- λαρώνοντας τὸν ρυθμὸ παρὰ μόνο πρὸς τὸ τέλος, ἡ φωνή μου… Ἡ χαρά μου.

`

Ἀποκοιμιέται
μὲ μιὰ μαύρη πινελιὰ
ἡ παπαρούνα.

`

Σὰν πορσελάνη.
Καὶ πηγαίνω στὴν μάχη
μὲ τὸ ἄλογο.

`

Σύννεφα-παιδιὰ
χτυπᾶνε παλαμάκια.
«Ἀντίο, φίλοι.»

`

Καλῶς τὴν μπόρα!
Πλέον οἱ μουγκοὶ
ἐραστὲς μόνο θὰ σωθοῦν.

`

Kείνες τις μέρες

Είχε βρει αυτός τρόπο
και τα βόλευε:
χρόνια ψάλτης στους Άγιους Πάντες,
ασφαλιστής το επάγγελμα―
είτε αργίες είτε καθημερινές,
το ίδιο πελατολόγιο
να τρομοκρατεί
και να καθησυχάζει.

Μουσικοδιδάσκαλο πια,
οικογενειάρχη,
διορισμένο στη Μ. Εκπαίδευση
―ποτέ δεν έδωσʼ αφορμή,
λόγο κακό δεν είπε για κανένα,
κρεμασμένο τον βρήκανε
κείνες τις μέρες
του Χρηματιστηρίου.

Δόμνα-Κωνσταντία

Πλέκει αξεχώριστα τα νήματα
Ξανθή νεράιδα σʼ όχθη λίμνης•
Ψάλλει χρησμούς, κεντάει μηνύματα
Πάνω απʼ το σκέλεθρο της μνήμης.

Έχω κρατήσει όλα τα γράμματα
Σελιδοδείκτες σε κλειστά βιβλία:
Δεκάδες τάματα, δεκάδες θάματα―
Το πέρας, την αφετηρία.

Όψη ατίμητη, στο διάβα σου
Πλήρωσες μέσα μου απʼ άκρη σʼ άκρη
Με τη ρευστή, δροσάτη λάβα σου
Το θάνατο και την αγάπη.

Βίος ετών 47

τελεία στη γενιά σου
λαχνός λεχώνας σου χαρίστηκε

παιδί λαχάνιαζες με αγρίμια
κάπως υπερβολικά -είπαν

σκάλες επι-βίωσης ανέβαινες καιρό
τα βράδια σβήνοντας προσεκτικά τα ίχνη σου

πέρασε η ώρα
άνθη βυθού υψώνονται, γνέφουν
τα όνειρα δεν άλεσε ο μύλος

Πότε θα βγεις από το αρχαίο πηγάδι;
Πώς;
Πόσο θόρυβο θα κάνεις;

Τρίτο διάλειμμα Τρίτης

Το γραφείο αιωρείται στη σιωπή

Χρωματιστά παγώνια ξιφασκούν στις γωνίες
Τα λουλούδια διακινούνται μέσω εσωτερικής αλληλογραφίας σε σφραγισμένους φακέλους
Φράσεις ποζάρουν στον αέρα στοιχηματίζοντας στη μοναξιά σου.

Τρίτο διάλειμμα Τρίτης
μέχρι σήμερα
ούτε ένας δικός σου δεν κατάφερε
να κομματιάσει τη θλίψη σου

`

2
ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΕΡΓΟ ΚΑΙ «ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΓΙΓΝΕΣΘΑΙ»: ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ
ΤΟΝ ΡΟΛΟ ΤΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥ   -ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ-

`
Είναι σαφές πως το ανοικτό ζήτημα του ρόλου του δημιουργού απέναντι τόσο στο έργο του όσο και στo κοινωνικό σύνολο ευρύτερα εγείρει σειρά διαχρονικών, εφαπτόμενων και διαλεκτικά συγκρουσιακών προσεγγίσεων. Κι αυτό γιατί ο τρόπος θεώρησης, διαχείρισης και πρόσληψης
της καλλιτεχνικής δημιουργίας διαφέρει αισθητά από δημιουργό σε δημιουργό, γεγονός που διαμορφώνει μια τεράστια δέσμη προσεγγίσεων, η οποία αντανακλά άλλοτε ρητά και άλλοτε υπόρρητα τις όψεις και τις πολλαπλές αναγνώσεις της ίδιας της καλλιτεχνικής διαδικασίας.

Από την άλλη, δε θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς πως δεν υπάρχουν κοινοί τόποι πάνω στους οποίους οι δημιουργοί διαμορφώνουν ομογάλακτες αντιλήψεις και στάσεις αναφορικά με ζητήματα ηθικής, θέματα καλλιτεχνικής συνέπειας ή διαδικασίες ανάπτυξης μορφών κοινωνικής καιπολιτισμικής συνείδησης. Φυσικά δεν πρέπει να λησμο-νούμε πως η σημερινή υφή της εξουσίας είναι διάχυτη και διάσπαρτη στον σύγχρονο κόσμο. Το ερώτημα που ουσια στικά τίθεται αφορά το κατά πόσον είναι υπαρκτός σήμερα ο ιδεότυπος του δημιουργού ως πνευματικού ανθρώπου ή ως ενός έλλογου υποκειμένου, το οποίο διαθέτει συνείδηση με την οποία επιδρά μέσω του έργου του με καθο- ριστικό τρόπο στο «κοινωνικό γίγνεσθαι». Με πιο απλά λόγια, καθίσταται ορατός στις μέρες μας, σε συνθήκες μιας ύστερης περιόδου ανάπτυξης της πολΙτιστικής βιομηχανίας, ο ρόλος του δημιουργού απέναντι στο «κοινωνικό γίγνεσθαι»; Λειτουργεί θετικά το σύμβολο του πνευματικού ανθρώπου στις μέρες μας ως ένα διαφωτιστικό πρότυπο μιας πορείας προς τον ανθρωπισμό και την κοινωνική χειραφέτηση; Είναι δυνατό να ορίσουμε με ακρίβεια σε επίπεδο δημόσιας σφαίρας τις εννοιολογήσεις των κατηγοριών τέχνη, κουλτούρα, πολιτισμός, ανθρωποκεντρική κοινωνία στις μέρες μας;

Αντίστοιχα, είναι εφικτή και αποτελεσματική, μέσα στη γενικότερη νεωτερική ρευστότητα ή στην παγκοσμιοποιημένη ύστερη νεωτερικότητα, η αναζήτηση του προσδιορισμού της καλλιτεχνικής −και γενικότερα της πνευματικής− υπόστασης του δημιουργού, πέρα από αισθητικές συμβάσεις, φορμαλιστικές εκφάνσεις ή ιδεολογικές πλαισιώσεις; Στο ζήτημα αυτό ο Θ.Μ. επισημαίνει την αναγκαιότητα ενός πρακτικού προσανατολισμού στο πλαίσιο μιας τέτοιας συζήτησης, λόγω τόσο του υψηλού βαθμού θεωρητικοποίησης όσο και των προβλημάτων που δημιουργούν οι ορισμοί και οι εννοιολογήσεις με συνέπεια τη δημιουργία συγχύσεων και διαστρεβλώσεων που εν τέλει απομακρύνουν τη γενικότερη συζήτηση από την ουσία της.