Επιθεώρηση Ποιητικής Τέχνης

Κατηγορία

Ποιητικό Καφενείο

Ποιητικό Καφενείο

Ποιητικό Καφενείο

Δημήτριος Μουζάκης, Έρωτας στα χρόνια της Χολέρας

Παίζει το Fire Of The Dragon των Blackfoot

Δεν ξέρω πώς ακριβώς μπορεί να χαρακτηρισθεί εκείνη η παιδική μου φοβία˙ μαστιζόμουν από την ιδέα πως ολάκερος ο κόσμος είναι ένα ίδρυμα, το οποίο μελετά τις αποκρίσεις μου κατά το βομβαρδισμό μου με αναληθείς πληροφορίες. Μου έλεγαν, για παράδειγμα, στο σχολείο ότι η εκκλησία στήριξε την ελληνική επανάσταση κι εγώ είκαζα ότι την αφόρισε. Μου έλεγαν ότι ο Χριστός ανέστησε το Λάζαρο κι εγώ υποπτευόμουν το Θεό για επικοινωνιακές τακτικές, για καλοστημένες θεατρικές παραστάσεις. Ακόμη και το πείραμα του Chadwick για τον προσδιορισμό υποατομικών (εάν ενθυμούμαι καλώς) σωματιδίων δε με έπειθε ιδιαίτερα, καίτοι πειστικότατα περιγραφέν. Δύσκολο να επαναλάβω τέτοιο πείραμα μόνος μου, μονολογούσα εσωτερικά, ίσως όλα αυτά να είναι παραμύθια. Εγώ ούτε Θεούς ούτε νετρόνια ούτε δεοξυριβονουκλεϊκά οξέα είχα δει.
Παράξενη αίσθηση κι επίκαιρη. Χρηματοπιστωτική κρίση, οίκοι αξιολόγησης, εκδίκηση του δολλαρίου, συμφέροντα των ισχυρών της Ευρώπης, απαιτήσεις δανειστών, κράτη διαφόρων ταχυτήτων, έλλειψη ρευστότητας, οικονομικοί δολοφόνοι, αδηφάγες τράπεζες με επαναφέρουν στον παιδικό μου εκείνο ιδεασμό. Υπάρχει, όμως, μια διαφορά: το ίδρυμα μου φαίνεται απείρως μικρότερο, απειροελάχιστο, ισχνό. Μου φαίνεται ότι μια χούφτα -στην κυριολεξία- ανθρώπων αποφάσισαν μέσα σε ολίγιστα δωμάτια να καταξεσκίσουν τις σάρκες λαοθαλασσών και πως οι όποιες διακυμάνσεις της κατάστασης οφείλονται στις μικροδιαφωνίες αναμεταξύ τους. Ως μαθητής του δημοτικού δυσφορώ, ασφυκτιώ, βράζω, αλλά δεν μπορώ νʼ αμφισβητήσω την πραγματικότητα. Και η πραγματικότητα είναι τα χρόνια της χολέρας. Σʼ ένα δημοψήφισμα, για να παραφράσω τον Ι.Μ. Παναγιωτόπουλο , θα ʼταν ακατανόητο να προταθεί το ναι ή το όχι για την ύπαρξη της οικονομικής κρίσης, μιας και η οικονομική κρίση είναι η πραγματικότητα. Δόξα και τιμή, λοιπόν, σʼ όποια εξέλιξη, ατμόσφαιρα, σύνθημα, κλίμα, προπαγάνδα φόρεσε τα άρβυλα της πραγματικότητας, παραδίδοντας και τους υποψήφιους ακόμη αρνητές στα χέρια της ψυχιατρικής.

Διαβάστε περισσότερα
Ποιητικό Καφενείο

“Στον κύριό μας με αγάπη”, Για τον Ανδρέα Μπελεζίνη (γράφει ένας μαθητής του 10Ν Β’, 1976-77)

(Σαν τελευταία συμβολική χειρονομία αποχαιρετισμού επιτρέψτε μου, αντί στεφάνου στη μνήμη του, να ανασύρω από τα χαρτιά μου κάτι ευτελές, με τον ίδιο τρόπο που ανέσυρα τις θύμησες από ένα παρελθόν κάμποσο μακρινό. Είναι στιγμιότυπα της παρουσίας του στην τάξη αποτυπωμένα στο χαρτί· ένα χαρτί που έκανε το γύρο των θρανίων. Είναι γεμάτο υπονοούμενα που δεν θα καταλάβετε, αλλά αρκεστείτε σε τούτο: έχει γεννηθεί από ένα παράδοξο είδος θαυμασμού)

Για τον Ανδρέα Μπελεζίνη, κριτικό της λογοτεχνίας, εραστή της μοντέρνας ποίησης και παρουσία της ελληνικής πνευματικής ζωής μίλησαν και θα μιλήσουν άλλοι, αρμοδιότεροι από εμένα. Εγώ, που τον συνάντησα ως δάσκαλο, θα ήθελα να συνεισφέρω το δικό μου ελάχιστο σε μια ιχνογράφηση της προσωπικότητάς του: λίγες αναμνήσεις, σύντομες μεν –γεννημένες στη διάρκεια ενός σχολικού χειμώνα– αλλά έντονες. Γνώρισα τον Μπελεζίνη στο φροντιστήριό του, όπου φοίτησα για να προετοιμαστώ για τις εισαγωγικές εξετάσεις στο πανεπιστήμιο. Ήταν μια εποχή βεβαιοτήτων και αναμονής, καθώς η δεκαετία του ʼ70 προχωρούσε προς το τέλος της. Βεβαιοτήτων, γιατί αρκετά πράγματα ήταν δεδομένα: το σχολείο είχε την αξία του, οι σπουδές στο πανεπιστήμιο οδηγούσαν σʼ ένα πτυχίο και αυτό ήταν αρκετό για μια εργασιακή πορεία ζωής. Αναμονής, γιατί το μέλλον σίγουρα θα έφερνε κάτι ποθούμενο. Αρκετοί περίμεναν την επανάσταση, πολύ περισσότεροι περίμεναν την Αλλαγή, λιγότεροι περίμεναν απλώς τον επόμενο δίσκο των Τζέθρο Ταλ. Η χώρα είχε αφήσει πίσω της μια πνιγηρή επταετία και το να κάθεται μια παρέα δεκαοχτάρηδων στο ζαχαροπλαστείο του Μουσείου και να τραγουδά αντάρτικα τραγούδια (Θεέ μου, πόσο ντεμοντέ ακούγεται σήμερα…) ήταν πράξη επαναστατική. Στο φροντιστήριο πηγαίναμε όχι για να υποκαταστήσουμε το σχολείο αλλά για να συστηματοποιήσουμε μια ορισμένη γνώση. Αισθανόμαστε τη σιγουριά μιας μηχανής που μπαίνει με ασφάλεια στις ράγες (ήμουν σε τμήμα «καλών μαθητών»). Είχαμε δασκάλους με μεταδοτικότητα, ανθρώπους που μας δημιουργούσαν αυτό το αίσθημα ασφάλειας. Σʼ αυτό ειδικά ο Μπελεζίνης ίσως να μην κατείχε την πρώτη θέση· ακούγαμε να λένε ότι από τους συνεταίρους του ο Σταύρος Πάντος ήταν ο ανεκτίμητος στυλοβάτης, ο Κωνσταντίνος Ανδρακάκος η πιο στιβαρή προσωπικότητα, ο Ορφέας Μυτιληναίος άνθρωπος των ελασσόνων τόνων αλλά γνώστης πραγμάτων. Ο Μπελεζίνης κρατούσε για τον εαυτό του το ρόλο του πρωταγωνιστή. Είχε τους προβολείς στραμμένους επάνω του, ήταν η ατραξιόν της βραδιάς· το ήξερε και το χαιρόταν. Είχαμε μάθει να περιμένουμε σε κάθε συνάντηση και μιαν αμίμητη ατάκα. Κρεμόμασταν από τα χείλη του για το επόμενο ξέσπασμα θεατρικότητας, σημειώναμε με θέρμη τις παρεκβάσεις από τη διδασκαλία…

Διαβάστε περισσότερα
Ποιητικό Καφενείο

Γιάννης Σκληβανιώτης, η Κατάληψη της Νομικής, Ροΐδης, «Breakfast στη Νομική» (not Tiffanyʼs!)

Γιάννης Σκληβανιώτης, Μερικές σκέψεις πάνω στην κατάληψη της Νομικής Σχολής από τους 250 περίπου αλλοδαπούς.

Το πρώτο που μπορεί να επισημάνει κανείς είναι ότι είναι όλοι νέοι άνδρες και μιλάν οι περισσότεροι ελληνικά. Αυτό λέει για τη παρουσία τους στη χώρα μας κάποια χρόνια, οι ίδιοι λένε πέντε και πάνω, κατά τη διάρκεια των οποίων δούλεψαν παραγωγικά και πρόσφεραν στην οικονομία μας ουσιαστικά, κάτω από τις χειρότερες συνθήκες, ανασφάλιστοι, άστεγοι και διωκόμενοι ως λαθρομετανάστες. Με δυο λόγια τους ξεζουμίζαμε στις πιο βαριές δουλειές και τους καταστούσαμε, με την απειλή της απέλασης θύματα του κάθε εκμεταλλευτή. Και ήρθε η ώρα να ζητήσουν να αναγνωριστεί η προσφορά τους και να νομιμοποιηθούν με την απόκτηση ελληνικής υπηκοότητας. Να δοθεί έτσι και κάποια λύση, στο πρόβλημα της υπογεννητικότητας, της έλλειψης ανθρώπινου παραγωγικού δυναμικού.
Και προχωρούν στην κατάληψη της Νομικής Σχολής, μιας ενέργειας που λόγου του συγκεκριμένου χώρου, θα είχε περισσότερη δυνατότητα έντονης προβολής του αιτήματός των.
Και εδώ αρχίζει ο κλαυθμός κι ο οδυρμός. Οι ολίγον απʼ όλα, αριστεροί, σοσιαλιστές, προοδευτικοί, μαζί με τους ανανεωτές του σταλινισμού από τη μια, και οι νεοφιλελεύθεροι δεξιοί μαζί με τους φασίστες της ακροδεξιάς και την κυβέρνηση της τρόικας από την άλλη, οι μεν επικαλούνται την παραβίαση του ασύλου και το ότι δίνεται η αφορμή στους επιδιώκοντες την κατάργησή του, οι δε στην εφαρμογή κατασταλτικών άμεσων μέτρων προς κατάργησή του.
Με τους δεύτερους δεν έχει νόημα να ασχοληθεί κανείς. Μερικά ερωτήματα για τους πρώτους.
Τι είναι το άσυλο; Η παιδική χαρά που πρέπει να αποφεύγεται η είσοδος σε πρόσωπα που δυνατόν θέσουν σε κίνδυνο τα παιδάκια ή ο προστατευόμενος χώρος από την φοιτητική και εκπαιδευτική κοινότητα για την ελεύθερη διακίνηση ανθρωπιστικών, ουμανιστικών και επιστημονικών ιδεών. Και όταν αυτές οι ιδέες καταπατώνται στο κοινωνικό επίπεδο, δεν πρέπει οι βασικοί τους θεωρητικοί φορείς επεξεργασίας τους να τις υπερασπίζονται στη πράξη; Να είναι στο πλευρό των αδικημένων και διωκόμενων; Ποια πιο τίμια και ουμανιστική πράξη θα ήταν σωστότερη από τους να τους παραχωρηθεί ο χώρος σποδών των μελλοντικών υπερασπιστών του δικαίου.
Από την άλλη από πότε η δήθεν ή και μη δήθεν αριστερά φοβάται μη σπάσουν τα αυγά και γίνουν ομελέτα; Να μη δώσουν αφορμή στη πολυποίκιλη δεξιά της τρόικας, ως παραστεκόμενοι στους κατατρεγμένους για να καταργήσει το άσυλο. Πολύ νωρίς και για δικό τους κακό, ξέχασαν το Πολυτεχνείο και την δυναμική της νεολαίας που μαχόταν, μάχεται και θα μάχεται όταν βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμα γεγονότα, πέρα από κομματικές σκοπιμότητες. Αλλά ξέχασαν και το τι είναι αριστερά.

Διαβάστε περισσότερα
Ποιητικό Καφενείο

Σύλλογος Μεταφραστών Επιμελητών Διορθωτών: “Οι μεταφραστές είναι δημιουργοί …και στο «ψηφιακό περιβάλλον»”

 

Με λίγες τυμπανοκρουσίες προς το παρόν, αλλά μεγάλες κρατικές επιδοτήσεις (που ανέρχονται ως τις € 400.000 ανά επιχείρηση), η ηλεκτρονική «νέα εποχή» του βιβλίου ανατέλλει και στη χώρα μας. Κι ενώ οι εκδότες αρχίζουν να περνούν στην εποχή της ψηφιοποίησης προσδοκώντας περισσότερα κέρδη με μηδαμινό κόστος, φαίνεται ότι ξεχνούν μια βασική παράμετρο των νέων ηλεκτρονικών βιβλίων τους (e-books): τους πνευματικούς δημιουργούς που μόχθησαν και μοχθούν για την έκδοση των βιβλίων – εν προκειμένω, τους μεταφραστές.

Μαθαίνουμε, για παράδειγμα, ότι εκδοτικοί οίκοι ψηφιοποιούν βιβλία τους που ήδη κυκλοφορούν σε έντυπη μορφή ζητώντας από τους μεταφραστές να υπογράψουν νέα συμφωνητικά, στα οποία προβλέπεται σχεδόν μηδενικό ποσοστό μεταφραστικών δικαιωμάτων. Οι εκδότες βιάζονται να εισβάλουν στη νέα ψηφιακή αγορά, και, καθώς δεν μπορούν να μην πληρώνουν τα προβλεπόμενα πνευματικά δικαιώματα σε έλληνες συγγραφείς ή ξένους εκδοτικούς οίκους, προσπερνούν σαν να ήταν απλώς συμβολική την υποχρέωσή τους από τον νόμο να καταβάλλουν αντίστοιχα δικαιώματα και στους μεταφραστές. Ο ΣΜΕΔ θεωρεί την τακτική αυτή απολύτως απαράδεκτη, εμπαιγμό και καταστρατήγηση των δικαιωμάτων των συναδέλφων.

ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΥΤΟ, ΑΠΑΙΤΟΥΜΕ

Καταβολή πνευματικών δικαιωμάτων στον μεταφραστή, από το πρώτο και για κάθε πωληθέν αντίτυπο ηλεκτρονικού βιβλίου που έχει κυκλοφορήσει προηγουμένως ως έντυπο βιβλίο. Η αμοιβή του μεταφραστή για τη δουλειά του δεν μπορεί να θεωρείται προκαταβολή επί των πνευματικών του δικαιωμάτων πάνω στο ηλεκτρονικό βιβλίο. Δεσμεύει, ως προκαταβολή, μόνο τις μορφές έκδοσης του βιβλίου που αναφέρονται ρητά στο αρχικό συμφωνητικό, με το οποίο καθοριζόταν το ύψος της αμοιβής.

Διαβάστε περισσότερα
Ποιητικό Καφενείο

Ποιείν Αλμανάκ: Οι 4+1 ταινίες του 2010 (γράφει ο Γρηγόρης Παπαδογιάννης)

AVATAR

Το μέλλον θα δείξει αν πρόκειται για μια ακόμη εντυπωσιακή ταινία ή για ένα βήμα μπροστά στην τεχνολογία του σινεμά. Σημασία έχει πάντως ότι το Avatar είναι ένα από τα γοητευτικότερα παραμύθια που είδαμε το 2010 στη μεγάλη οθόνη. Η υπόθεση του: σε ένα όχι πολύ μακρινό μέλλον οι γήινοι έχουν αποικίσει τον πλανήτη Πανδώρα για να εκμεταλλευτούν τις πρώτες ύλες του που τους είναι απαραίτητες. Στην προσπάθεια αυτή έρχονται σε σύγκρουση με τους ιθαγενείς και για να κάμψουν την αντίστασή τους χρησιμοποιούν έναν πεζοναύτη ως Δούρειο Ίππο. Εκείνος όμως περνάει από την πλευρά των εξεγερμένων ιθαγενών. Απλοϊκό ( για κάποιους απαιτητικούς σινεφίλ) ή όχι, είναι ένα φιλμ που σε μαγεύει από την πρώτη ως την τελευταία του στιγμή. Αξίζει όμως να το παρακολουθήσει κάποιος τρισδιάστατο στο σινεμά κι όχι σ’ ένα «φτωχό» dvd.
Σκηνοθεσία – Σενάριο: Τζέιμς Κάμερον
Πρωταγωνιστούν: Σαμ Γουόρθινγτον, Ζόε Σαλντανια, Σιγκούρνι Γουίβερ
Διάρκεια: 162’

Διαβάστε περισσότερα