ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Το κρισιμότερο χαρακτηριστικό της νεοελληνικής λογοτεχνίας, των δώδεκα τελευταίων ετών (1998 – 2007), που μεσολαβούν από την αμέσως προηγούμενη έκδοση της εγκυκλοπαιδείας* ως την παρούσα, είναι η καθολική υποταγή της, στις απαιτήσεις της αγοράς: μία ποιητική συλλογή, μία συλλογή διηγημάτων, ένα μυθιστόρημα, η δημόσια απαγγελία, ή ανάγνωση, ή, η απλή παρουσίαση, οποιουδήποτε έργου, έλαχιστη έως μηδενική σχέση έχει, με ό,τι άλλοτε προβάλλονταν ως “πνευματικό γεγονός”. Για την αγορά, πνευματικά γεγονότα δεν υπάρχουν. Υπάρχουν μόνον υλικά γεγονότα. Δηλαδή εμπορεύματα. Γι΄αυτό, και τα κριτήρια επιλογής των έργων είναι ρητά και απρο-σχημάτιστα πλέον, μόνον ποσοτικά: ΄Ο, τι “μετράει” είναι ο αριθμός των πωληθέντων αντιτύπων. Το “ευπώλητον”, σύμφωνα με τους ομώνυμους τίτλους των οικείων καταλόγων, που δημοσιεύουν τακτικά οι εφημερίδες και οι ποικιλώνυμες “επιθεωρήσεις” του βιβλίου. Το χαρακτηριστικό αυτό, και η ομόλογή του υποχώρηση του ποιοτικού προ του πο-σοτικού, μολονότι αποσιωπάται, κατά κανόνα και εξ επαγγέλματος, από τους υπεύθυνους των λογοτεχνικών σελίδων του ημερήσιου τύπου, έχει ήδη καταγγελθεί από τους κατ΄εξοχήν αρμοδίους (ποιητές-εκδότες λογοτεχνικών περιοδικών και ποιητές-νεοελληνιστές) ως ενας από τους λόγους της κρίσεως που ενδημεί τα, όχι και πολύ τελευταία χρόνια, στα γράμματά μας, παρά τον συνωστισμό των “γενεών” και των ονομάτων στις πρόσφατες ανθολογίες και τις γραμματολογίες:

“[…] Δεν είναι λίγοι όσοι πιστεύουν ότι η λογοτεχνία μας σήμερα βρίσκεται σε < <άνθιση>>. Ποτέ άλλοτε δεν είχαμε τέτοια πληθώρα συγγραφέων και βιβλίων. (Ακόμα και οι πανεπιστημιακοί πια εγκαταλείπουν την έδρα προς άγραν της δόξης ενός Μπαλζάκ.). Ωστόσο, οι αριθμοί δεν είναι ένδειξη ευρωστίας το αντίθετο, θα έλεγα. Δείχνουν με πόση ελαφρότητα αντιμετωπίζουν τη λογοτεχνία οι περισσότεροι συγγραφείς (και οι αναγνώστες, φυσικά, που τους συντηρούν). Είναι συνηθισμένο φαινόμενο στις μέρες μας πεζογράφοι να να δημοσιεύουν δύο και τρία έργα τον χρόνο, ή ακόμη και ποιητές (λιγότεροι, βέβαια, αφού οι περισσότεροι έχουν εδώ και χρόνια στρέψει επιδεικτικά την πλάτη τους στην αγορά, ή και το αντίστροφο, να γυρίζουν από εκδότη σε εκδότη προκειμένου να δουν τυπωμένη την επόμενη συλλογή τους.

[…]) Μέσα σ΄αυτό τον κατακλυσμό των τυπωμένων λέξεων θα άξιζε να αναρωτηθούμε τίνος συγγραφέα τη σιωπή θα θεωρούσαμε σήμερα πλήγμα για τα γράμματά μας […]. Η απάντηση, νομίζω περιττεύει.”. ( Χάρης Βλαβιανός, τί θα μείνει, απο τον τόμο δοκιμίων: Ποιόν αφορά η ποίηση; Σκέψεις για μιά τέχνη περιττή, “Πόλις”, Αθήνα 2007, σελίδες 111, 112).

Πατήστε στην εικόνα να μεγεθύνει

1

είναι και οι άλλοι που όταν ησυχάζουν οι θόρυβοι βγαίνω να τους συναντήσω με το χαμόγελο ακόμα αχνό από τον ύπνο και δεν υπάρχουν περαστικοί να μας κοιτάξουν. έπαψε και το τρέμουλο στις λάμπες ιωδίου, ακόμα και η αφήγηση τείνει να σβήσει. εκείνο το κουτσό κοτσύφι που έχω για παρέα τις πρώτες πρωινές ώρες

χώθηκε κάτω από την πικροδάφνη· να αφουγκραστεί αιωρούμενες λέξεις.

*

2

οι καιροί των αποχρώσεων και οι παρωδίες των ανθρώπων και πραγμάτων, οι θείες και ποιητικές εμπνεύσεις βρίσκονται εκεί σε μια πλατιά νωπή επιφάνεια κιʼ εσύ παραμένεις στην ομορφιά του ά-λογου. αύριο θα σου μιλάνε για τις φωνές που δεν άκουσες και εσύ

θα απαντήσεις ότι “κύριοι, ήταν της μοίρας σας, θʼ αγιάσετε”.

*

14

με την ανακοίνωση των ειδημόνων σταμάτησε μεμιάς η ανησυχία του κόσμου, βέβαια, είναι κατανοητό· καθώς δεν υπήρξε ποτέ συμβάν τόσο φοβερό όσο αυτό, έως ότου μια μέρα πετάχτηκε κάποιος και ανέφερε μία μία με γραφειοκρατική ακρίβεια όλες τις πιθανές συνέπειες. η ανησυχία επανήλθε, τούτη τη φορά δριμύτερη και τάραξε τον κόσμο όλον, σκεφτόμουν,

καθιστός στη προβλήτα, εκείνη την αιχμή της πλώρης· πόσο γλυκά και τρυφερά άνοιγε στα δύο το νερό.

*

28

η σιωπή της νύχτας η τόσο πηχτή· τόσο συμπαγής. στηρίζει καλύτερα τη σκεπή μας από την σιδερένια αψίδα που πάνω της τόσο επενδύσαμε. εσείς που τόσο καλά γνωρίζετε πως ταξιδεύουν τα σκοτάδια· θα έχετε ασφαλώς αντιληφθεί εκείνη τη φιγούρα που κάθε βράδυ ισορροπεί στην κορυφή της καμινάδας μου και

κατεβαίνει μόνο αφού περάσει, ύστερα από ώρες, εκείνο το περίεργο σμήνος ψαρόνια.

*

Πιστεύω στην Αμερική.

Στην Αμερική έφτιαξα
την περιουσία μου.

Και ανάθρεψα την κόρη μου
με τον Αμερικάνικο τρόπο ζωής.

Είχε ελευθερία, αλλά την έμαθα
να μην ατιμάζει τη φαμίλια της.

Βρήκε ένα φίλο.
Όχι Ιταλό.

Πήγαινε κινηματογράφο μαζί του.
Έβγαινε έως αργά.

Δε διαμαρτυρήθηκα.

Πριν 2 μήνες, την πήγε βόλτα
με τʼαμάξι μʼένα φίλο του.

Την ανάγκασαν να πιει.

Και μετά, προσπάθησαν
να επωφεληθούν.

Αυτή αντιστάθηκε,
κράτησε την τιμή της.

Άρχισαν να την χτυπούν
σα ναʼταν ζώο.

Την είδα στο νοσοκομείο
με μύτη σπασμένη…

σαγόνι κομματιασμένο που
παρέμενε ενωμένο με σύρματα.

Ούτε να κλάψει δεν μπορούσε
απʼτον πόνο.

Έκλαψα, όμως, εγώ.
Γιατί;

Πρόσκληση

Τετάρτη, 30 Σεπτεμβρίου 2009 20:00 
IANOS Σταδίου 24

Παρουσίαση βιβλίου

Οι εκδόσεις ΦΑΡΦΟΥΛΑΣ παρουσιάζουν το νέο βιβλίο του
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΠΟΥΡΑ «ΔΙΑΣΚΕΥΑΖΟΝΤΑΣ ΜΕΤ’ ΕΥΤΕΛΕΙΑΣ».

Για το έργο του Κ.Μπούρα θα μιλήσει η καθηγήτρια θεατρολογίας ΧΑΡΑ ΜΠΑΚΟΝΙΚΟΛΑ.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν η Δρ Φιλολογίας ΛΑΜΠΡΙΝΑ ΜΑΡΑΓΚΟΥ
και ο εκδότης του «ΦΑΡΦΟΥΛΑ» ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ ΚΑΡΑΒΟΛΑΣ. 

Αποσπάσματα από τη διασκευή της «Περικειρομένης» του Μενάνδρου
θα διαβάσουν οι ηθοποιοί (αλφαβητικά):
ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΛΑΔΙΚΟΥ, ΡΟΥΛΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ, ΜΙΝΑ ΧΕΙΜΩΝΑ.
Απόσπασμα:

ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΕΝΗ ΚΑΙ ΔΙΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟ ΜΠΟΥΡΑ κωμωδία του Μενάνδρου «Περικειρομένη»: Friday the 13th movie download

ΠΡΑΞΗ ΔΕΥΤΕΡΗ

(Έρχεται ο Μοσχίωνας με το Δάο. Στο μπερντέ κινούνται παράλληλα οι φιγούρες τους. Στην αρχή κινούνται ανάλογα. Έπειτα διαφοροποιούνται).
ΜΟΣΧΙΩΝΑΣ: Καλά, αν μου είπες ψέματα θα μετρήσω την πλάτη σου με ξυλιές.
ΔΑΟΣ: Όχι αφεντικό. Προτιμώ το άλλο…. βασανιστήριο.
ΜΟΣΧΙΩΝΑΣ: Τα χειρότερα εσένα σου αξίζουνε. Γιατί είσαι απατεώνας και δεν έχεις ούτε ιερό ούτε όσιο.
ΔΑΟΣ: Εγώ αφεντικό; Με αδικείς. Προσβάλλεις την τιμή μου.
ΜΟΣΧΙΩΝΑΣ: Ποια τιμή σου παιδί μου; Που…
ΔΑΟΣ: Σσσσσσστ! Μην τα λες και όλα! Ακούει τόσος κόσμος. (Δείχνει τους θεατές).
ΜΟΣΧΙΩΝΑΣ: Δραχμοφονιά! Θα πουλούσες και τη μάνα σου ακόμα για μια πεντάρα. Αν είχες μάνα.
ΔΑΟΣ: (ψευτοκλαίει). Τώρα ξύνεις πληγές. Αν είχα μάνα δεν θα ήμουν τώρα εδώ να δέχομαι τις προσβολές σου. Αλλά να ξέρεις, είμαι από καλή γενιά εγώ και κάποια πλουσιοκυρία με άφησε έκθετο -μπορεί και η Ασπασία…
ΜΟΣΧΙΩΝΑΣ: Σταμάτα τις μπούρδες! Αυτό το παραμύθι το έχω ακούσει χίλιες φορές. Όλα τα δουλικά τα ίδια αναμασάνε. Μα εσύ είσαι κομμάτι πιο φλύαρος. Και με τα ψέματά σου θα μπορούσες να ζαλίσεις ακόμα και τον Ερμή. Αλλά τώρα, αν ειδικά σ’ αυτό το θέμα που με καίει με γελάς…
Δάος: (μιλάει η φιγούρα του Δάου ενώ ο ηθοποιός που υποδύεται το ρόλο του ΔΑΟΥ εκφράζεται παντομιμικώς). Κρέμασέ με αν σου λέω ψέματα.
Μοσχίωνας: (η φιγούρα με τη φωνή του Καραγκιοζοπαίχτη, ο ηθοποιός εκφράζεται με παντομίμα). Μικρή ποινή για το ατόπημά σου. Μπριζόλες θα σε κάνω και θα σε στείλω σε συσκευασία δώρου στους κανίβαλους τους Πέρσες.
Δάος: (η φιγούρα, ως άνω). Όχι, όχι αυτό, δεν θα το αντέξω. Να ήμουν αρτιμελής και υπό άλλες συνθήκες θα μπορούσα…
Μοσχίωνας: (η φιγούρα ως άνω). Πάψε αθεόφοβε. Προδότη της πατρίδας. Στην Αφρική θα σε στείλω, στα βάθη της Ανατολής να υπηρετείς ένα τέρας με χίλια μάτια…