Αναγνώσεις

Ματίνα Τσαλίκη, «Φυλάξτε τον Καβάφη από τους φύλακες»

Συμπληρώθηκαν πρόσφατα δέκα χρόνια από τη μονογραφία του Κώστα Κουτσουρέλη για τον ποιητή Κ. Π. Καβάφη (Κώστας Κουτσουρέλης, Κ. Π Καβάφης, Μελάνι, Αθήνα 2013), η οποία αναμφίβολα και τάραξε τα –στάσιμα για δεκαετίες– νερά των καβαφικών σπουδών και μελετών, προκαλώντας πλήθος σχολίων, αντεγκλήσεων, προβληματισμών, ακόμα και ξεκάθαρων προσωπικών επιθέσεων εναντίον του συγγραφέα και των όσων εκείνος πρεσβεύει. Του καταλογίστηκαν εμμονές, δικολαβίες και διαστροφές της πραγματικότητας, εγγενής προγραμματική διάθεση που δήθεν του υπαγορεύει να αποτελεί απλά μια φωνή αντίδρασης και αντιπολίτευσης στη –φερόμενη ως– ομόθυμη αποδοχή της καβαφικής ποιητικής, καθώς και πολλές άλλες συναφείς κατηγορίες. Συχνότατα δε, οι επιθέσεις αυτές συμπαρέσυραν και την ευρύτερη προσπάθεια της νεότερης έμμετρης ποίησης και λυρικής επαναμάγευσης του ποιητικού λόγου, περιχαρακώνοντας τη συζήτηση σε ένα ατυχές και εντελώς άστοχο δίπολο παράδοσης – νεωτερικότητας ή ελεύθερου – έμμετρου στίχου (τη στιγμή που σχεδόν το σύνολο του καβαφικού έργου είναι έμμετρο). Ελάχιστοι, ωστόσο, από τους επικριτές του μπήκαν όντως στη διαδικασία να εξετάσουν τα επιχειρήματα που ο συγγραφέας παραθέτει και να αντιπαρατεθούν μαζί του στην ουσία. Ας μη γελιόμαστε: η επίθεση στα γραφόμενα του Κουτσουρέλη δεν είχε ως στόχο την υπεράσπιση του ίδιου του Καβάφη, της μορφής και του έργου του, καθώς φαίνεται πως εντέλει οι πρώτοι διαφθορείς της παράδοσης του τελευταίου είναι οι ίδιοι οι αυτόκλητοι «θεματοφύλακες» και «υπερασπιστές» του.

Διαβάστε περισσότερα