Αξιότιμη κα.Υπουργέ,

Με αφορμή τη μετάβασή μου από τα θρανία της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, στα έδρανα των ανώτερων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων της χώρας, πήρα το θάρρος, ως ακαδημαϊκή πολίτης να γράψω μια επιστολή προς το πρόσωπό σας, εκθέτοντάς σας έτσι, τις εντυπώσεις μου μέσα από τα “καμίνια” της γνώσης, σχετικά με την παιδεία ή καλύτερα σχετικά με τα ερείσματα παιδείας που δεχτήκαμε σαν μαθητές, όλοι εμείς, οι μελλοντικοί πολίτες αυτής της χώρας.
Εξετάζοντας, εκτενώς, από μια άλλη οπτική γωνία, το θεσμό αυτό, της παιδείας, με λύπη μου διαπιστώνω, ότι ο χαρακτήρας της παιδείας είναι καθαρά χρησιμοθηρικός. Μας προσφέρει κάποιες συγκεκριμένες και τυποποιημένες γνώσεις, με μοναδική προοπτική την εισαγωγή των μαθητών στα ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Δυστυχώς ή ευτυχώς, η μόνιμη κατάσταση που βιώνει τα τελευταία χρόνια η παιδεία, είναι η τεχνοκρατία. Έτσι, η έννοια της παιδείας καταργείται αυτόματα.
Η παιδεία, ο θεσμός αυτός, που πήραμε παρακαταθήκη από πνεύματα διαχρονικής αξίας, όπως ο Αριστοτέλης, ο Πλάτωνας, και ο Σωκράτης, έχει εκμαυλιστεί, πια, από τις σύγχρονες μορφές που την εκπροσωπούν. Όταν στα σχολεία, στους χώρους δηλαδή όπου η παιδεία, θεωρητικά πάντα, κινείται διάχυτη, οι καθηγητές προσφέρουν στους μαθητές περιορισμένη γνώση, δηλαδή όση ακριβώς χρειάζονται για να “περάσουν”, τότε ο θεσμός της παιδείας σταματά να υφίσταται. Τότε, ακριβώς, είναι η στιγμή που τα σχολεία μετατρέπονται σε άψυχα κτίρια, όπου η παιδεία προσπαθεί απεγνωσμένα να μείνει, ή καλύτερα να παραμείνει παιδεία και να μεταπλάσει τα άψυχα, αυτά, κτίρια, σε οάσεις γνώσης μέσα στην αχανή έρημο της άγνοιας και της παρακμής και να εφοδιάσει τα όργανά της, τους καθηγητές, σε φλογερές προσωπικότητες που με τις πύρινες γλώσσες τους, θα μεταλαμπαδεύουν τα φώτα τους στους μαθητές, τα ετερόφωτα σώματα της κοινωνίας.
Ο θεσμός της παιδείας πρέπει να αναβιώσει. Τα σχολεία, θα πρέπει να μετατραπούν στην αρχική τους μορφή και να ξαναπάρουν τον αρχικό τους σκοπό, προσπαθώντας να μεταπλάσουν τους μαθητές σε ισχυρά διαμορφωμένες προσωπικότητες, έτοιμες να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις της σύγχρονης κοινωνίας. Το κλειδί, τη λύση στο πρόβλημα αυτό, το κρατάτε εσείς και όλα τα υψηλόβαθμα στελέχη της κυβέρνησης. Μια πιθανή παράμετρος, η οποία μπορεί να ληφθεί σοβαρά, τόσο από εσάς όσο και από το υπόλοιπο επιτελείο που απαρτίζει την κυβέρνηση, είναι η διαμόρφωση της διδακτέας ύλης με τέτοιο τρόπο, ώστε να μην παρέχει μόνο τις απαραίτητες, για την εισαγωγή των μαθητών στα ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας, γνώσεις. Να πάψει να υφίσταται ως τεχνοκρατικός και χρησιμοθηρικός θεσμός.
Θα ήταν σοβαρή παράλειψη, αν δεν ανέφερα και μια ακόμη παράμετρο αντιμετώπισης του προβλήματος αυτού. Παιδεία δεν σημαίνει μόνο ασκήσεις, γραφή και ανάγνωση, αριθμητική και προπαίδεια. Παιδεία είναι το “μέσο” αυτό που οδηγεί το άτομο στην τέλεια μορφή του. Συνεπώς, όχι μόνο στην ακαδημαϊκή του κατάρτιση, αλλά και στην τελείωση του ηθικού του χαρακτήρα. Παιδεία, δεν σημαίνει να έχω πτυχία και τίτλους και να αδικώ το διπλανό μου. Παιδεία, σημαίνει να έχω το σθένος, το ψυχικό και σωματικό, να φέρομαι με αγάπη και δικαιοσύνη στον συνάνθρωπό μου. Τώρα, αν υπάρχει και η δυνατότητα να έχω και μορφωτική κατάρτιση, τότε πιστεύω ότι θα προσεγγίζω το τέλειο. Επομένως, μέριμνα του καθηγητή, πρέπει να είναι κυρίως η ηθικοπνευματική διαμόρφωση των μαθητών του.
Η παιδεία, δυστυχώς, είναι μια πολύ παρεξηγημένη έννοια. Πολλοί την μπερδεύουν με την εκπαίδευση, με τη στεγνή και άψυχη εκπαίδευση. Γι’ αυτό και πρέπει να γίνει άμεσα μια ξεκαθάριση. Μια ξεκαθάριση που θα αποδεσμεύει τη σωστή παιδεία από τα λέπια της τεχνοκρατίας και θα δίνει την ευγενική χροιά που θα πρέπει να εκπέμπει κάθε υψηλή έννοια.

Με εκτίμηση Μαριάννα Ράπτη

Ναυαγοί στον ωκεανό της υποκουλτούρας

Ολοένα και περισσότερο παρατηρείται, σήμερα, η ανοδική πορεία που ακολουθεί σταθερά ένα συνηθισμένο κοινωνικό πρόβλημα, το οποίο αποτελεί μάστιγα, πια, για τη σύγχρονη κοινωνία. Το πρόβλημα-φαινόμενο αυτό, εμφανίζεται κατά καιρούς με διάφορα ονόματα. Ένα από αυτά, ίσως το πιο ευρέως διαδεδομένο, είναι αυτό της υποκουλτούρας. Η ενεργή απειλή αυτή χτυπάει, συνήθως, εκεί όπου εντοπίζεται “αδυναμία”. Αδυναμία άμυνας κατά κύριο λόγο. Δυστυχώς, η αδυναμία αυτή, συναντάται εύκολα σε μικρές κοινωνίες, όπως η δική μας και προσβάλλει την καρδιά της, τους νέους.
Όσο κι αν ακούγεται μακριά από την πραγματικότητα της καθημερινότητας, το φαινόμενο αυτό, είναι η θλιβερή αντικατώπτριση του σήμερα. Σαν κουρασμένοι, ταλαιπωρημένοι και αφυδατωμένοι ταξιδιώτες, οι νέοι καταφεύγουν σε κάθε είδος “όασης” που εμφανίζεται μπροστά τους. Τις περισσότερες φορές, οι οάσεις αυτές είναι, απλά, υποκατάστατα της ποιότητας, η λεγόμενη υποκουλτούρα, η οποία απλώνει τον ιστό της, έτοιμη να εγκλωβίσει κάθε έντομο μικρού και μεγάλου μεγέθους, που εν προκειμένω, ταυτίζονται με τους σημερινούς νέους, οι οποίοι, δυστυχώς, τροφοδοτούνται με υπολείμματα ποιότητας. Τα μεγάλα έντομα, οι νέοι με ισχυρά διαμορφωμένη προσωπικότητα, ξεφεύγουν. Ανοίγουν τα φτερά τους και πετούν σε νέους ορίζοντες, σε μέρη μακρινά, όπου η τροφή τους θα αποτελείται από θρεπτικά – και μόνο – συστατικά. Τέτοιοι νέοι πρέπει να είμαστε κι εμείς. Να ξεφεύγουμε από τους εκάστοτε ιστούς της υποκουλτούρας και των προϊόντων της. Κι αυτό μπορεί να γίνει και χωρίς να ξενητευτούμε.
Δεχτήκαμε κάθε υποκατάστατο ποιότητας, είτε αυτό ονομάστηκε “emo”, είτε αν πήρε τη μορφή κάποιου τραγουδιού, χαμηλού επιπέδου, είτε κι αν ακόμη ενσωματώθηκε στα μέλη κάποιας συμμορίας, κάτι το οποίο, ευτυχώς, δεν συναντάει κανείς, εύκολα, στην περιοχή μας. Αφεθήκαμε σαν πεσμένα φύλλα στην όχθη κάποιου ποταμού, έτοιμοι να παρασυρθούμε από το ρεύμα. Γίναμε ανεμοδείκτες και γυρίζαμε κατά που φυσούσε ο άνεμος. Ο άνεμος πάντα φυσούσε και πάντα θα φυσάει. Ας μην είμαστε, όμως, εμείς οι καλαμιές που θα κουνιούνται σε κάθε φύσημά του. Ας ριζώσουμε βαθιά στη γη, ας υψωθούμε κι ας γίνουμε πλατάνια γερά, σοφά. Το μόνο που ζητάμε είναι νερό. Νερό για να θεριέψουμε και να γεμίσουμε με οξυγόνο τον κόσμο. Χρειαζόμαστε γερά θεμέλια για να χτίσουμε το οικοδόμημα του χαρακτήρα μας.
Στην περιοχή μας, λίγες απέμειναν οι άμυνες, οι ασπίδες σε κάθε μορφή υποκουλτούρας. Στο Λύκειο Νεοχωρίου, εδώ και τρία χρόνια λειτουργεί χορευτικό τμήμα υπό την επιμέλεια του καθηγητή πληροφορικής κ.Κων/νου Κατσαρού. Η χορευτική ομάδα, αυτή, με τη συμμετοχή της σε διάφορους διαγωνισμούς χορού, καθώς και μέσα από τις εκδηλώσεις τις οποίες διοργανώνει, δίνει το ισχυρό “παρόν” στην άμυνα αυτή, δείχνοντας ότι η Παράδοση, η ποιότητα και η κουλτούρα ζουν ακόμη μέσα από τις καρδιές των μελών της. Κάτι αντίστοιχο βλέπουμε και μέσα από τις προσπάθειες της φιλαρμονικήςτου Δήμου Οινιαδών. Η μουσική, αυτή, ομάδα σε κάθε ευκαιρία, δείχνει τη συμμετοχή της στον αγώνα αυτό, κατά της τυποποιημένης υποκουλτούρας. Ας μην ξεχνάμε, βεβαίως, και τους πολιτιστικούς μας συλλόγους, που μέσα από το έργο τους αναδεικνύουν τον τόπο μας. Δυνατές ασπίδες που, ωστόσο, χρειάζονται επιπρόσθετη θωράκιση.
Ίσως, κάποιοι, στο σημείο αυτό να έκαναν αναφορά στην εκδήλωση της ΚΝΕ, κατά των ναρκωτικών, στο κλειστό γήπεδο μπάσκετ του Λυκείου Νεοχωρίου (Σάββατο /6/3/2010). Πολλοί, βιαστικά, δεν θα δίσταζαν να επικροτήσουν αυτή την ενέργεια, όπως κάθε άλλη ενέργεια ενημέρωσης των νέων για σύγχρονα κοινωνικά προβλήματα. Όμως, τί κρύβεται, άραγε, πίσω από αυτή την πράξη, πίσω από αυτή την προπαγανδιστική – δεν θα διστάσω να ονομάσω – πράξη; Κρύβεται μια μορφή στρατευμένης παιδείας. Οι νέοι, δεν είμαστε άβουλα όντα, υποχείρια “κάποιων”, γι’ αυτό και λέμε ΌΧΙ στην στρατευμένη παιδεία, σε όποια της μορφή. Θέλουμε τη σωστή παιδεία. Εκείνη που θα μας οδηγήσει στην αρχική σημασιολογική έννοια της λέξης, πια, πολιτισμός. Γιατί πολιτισμός δεν είναι η άψυχη προσφορά “γνώσης”(;) τυπωμένη με καλλιγραφικούς χαρακτήρες στα έντυπα που κυκλοφορούν σήμερα στα χέρια μας. Ο πολιτισμός είναι τρόπος ζωής, έκφραση και στάση.
Θα ήταν σοβαρή παράλειψη, αν δεν αναφερθούμε και στο γεγονός που συγκεντρώνει κάθε καλοκαίρι πληθώρα επισκεπτών στο Δήμο Οινιαδών. Το Φεστιβάλ του Δήμου που πραγματοποιείται κάθε χρόνο στο αρχαίο θέατρο Οινιαδών. Κάτι που, ωστόσο, δεν απευθύνεται άμεσα στη μερίδα των νέων κι αυτό διότι, για να φτάσουμε εμείς οι νέοι στο σημείο να κατανοούμε σε βάθος, το μεγαλείο του αρχαίου μας πολιτισμού, χρειάζεται αρκετή προεργασία.
Τί είναι αυτό, άραγε, που μας τραβάει στα μεγάλα αστικά κέντρα; Μήπως κι εκεί δεν ζουν νέοι σαν κι εμάς; Σαφώς, αλλά τουλάχιστον εκεί, οι νέοι δεν δικαιολογούνται όταν γίνονται αποδέκτες των προϊόντων υποκουλτούρας, μιας κι εκεί υπάρχουν άφθονες οι δυνατότητες πνευματικής καλλιέργειας. Θέατρα, κινηματογράφοι, μουσικές σκηνές, δεκάδες άλλες εκδηλώσεις τέχνης. Όλα αυτά προσφέρονται απλόχερα στους νέους. Εκατοντάδες μέτρα “πρόληψης” δηλαδή. Εμείς γιατί να πάσχουμε; Γιατί να στηριζόμαστε σε ξύλινα δεκανίκια; Γιατί να ευνοούνται περισσότερο τα παιδιά των μεγαλουπόλεων; Είμαστε το “αύριο” και τα εφόδια που μας δίνονται μας καθιστούν “χθες”.
Ο πολιτισμός δεν εκφράζεται μόνο μέσω του εκσυγχρονισμού. Εκσυγχρονισμός είναι και οι πολυάριθμες καφετέριες. Πολλοί νέοι, χαρακτηρίζουμε την πολύωρη παραμονή μπροστά στην οθόνη του ηλεκτρονικού υπολογιστή, ως “κάψιμο”. Μήπως, άραγε, και η πολύωρη παραμονή στις καφετέριες, “κάψιμο” δεν είναι; Δούναι και λαβείν, έλεγαν οι αρχαίοι. Ό,τι μας δώσουν, θα πάρουν. Ένα, εμφανισιακά τουλάχιστον, ωραίο πορτρέτο δεν το κάνει ωραίο μόνο το μοντέλο που απεικονίζει, αλλά και το φόντο του. Δώστε μας εσείς τα ωραία “φόντα” κι εμείς θα γίνουμε τα ωραία “μοντέλα”, έτσι ώστε να φτιαχτεί, επιτέλους, ένα όμορφο κάδρο.

Η Μαριάννα Ράπτη φοιτεί στην τελευταία τάξη του Λυκείου και αρθρογραφεί στην εφημερίδα ΑΙΧΜΗ της Αιτωλοακαρνανίας.

|

http://www.aixmi-news.gr/portal/index.php?option=ozo_content&perform=view&id=2720&Itemid=43

|
http://www.aixmi-news.gr/portal/index.php?option=ozo_content&perform=view&id=2632&Itemid=22

από Σωτήρης Παστάκας
15 Comments