Συμμετέχει η Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ με μαέστρο τον Γιώργο Αβραμίδη, η Χρύσα Κουρέντα, η Ίρις Τούλα Γουργιώτου, ο Παναγιώτης Τερζάκης, ο Mario Muco και στον ρόλο του αφηγητή ο Αλέξανδρος Σφακιανάκης.

**************

Είμαι ο Δημήτρης. Δημήτρης – Μάριος Κογιάννης.

Στις 20 Οκτωβρίου έχω γενέθλια, θα γίνω 34 χρονών. Είμαι συνθέτης. Κυκλοφόρησα τον πρώτο δίσκο στα 25 μου και σήμερα κυκλοφορώ τον τέταρτο. Είναι μουσική πάνω στην ποίηση του Edgar Allan Poe και παρακάτω θα σας διηγηθώ την ιστορία του.

Θα πιάσω το νήμα από την αρχή και ίσως καταφέρω να απαντήσω και στο ερώτημα, «γιατί μόνο ποίηση;».

Η γνωριμία μου με τον στιχουργό Κώστα Φασουλά και μετέπειτα με τον παραγωγό μου Άγγελο Σφακιανάκη, υπήρξε καθοριστική. Ήταν ο Κώστας που μου είπε το 2013, να κάνω ποίηση. Δεν τον ρώτησα ποτέ, το γιατί. Ίσως ήξερε ήδη, αυτό, που εγώ κατάλαβα αργότερα. Η μουσική έχει πεθάνει, η μελωδία έχει πεθάνει δύο φορές. Η ακρόαση καινούριας μουσικής δεν είναι πλέον μία εμπειρία, παρά μόνον μία νέα πληροφορία. Άλλη μια νέα πληροφορία. Πως λοιπόν συνθέτοντας μουσική δημιουργείς ένα έργο; Κάτι που να έχει σημασία και λόγο ύπαρξης, χωρίς να χρειάζεται να το ακούσουν αναρίθμητοι ακροατές;

Έτσι κι αλλιώς κανείς δεν ακούει μουσική πλέον και πόσο μάλλον, ποίηση με μουσική. Εκεί είναι το κλειδί! Θα απαλλάξω τον εαυτό μου από το κυνήγι του μαζικού ακροατηρίου. Θα δημιουργώ έχοντας αφετηρία πάντα την ποίηση, ώστε η δημιουργία μου να έχει λόγο ύπαρξης (κατά την άποψή μου πάντα).

Δεν θέλω να γράφω μουσική για τη μουσική. Εξυπηρετώ και προσπαθώ να αναδείξω το εκάστοτε ποίημα.

Μα, η ποίηση κι αν είναι «νεκρή», θα πει κάποιος!

Η ποίηση δεν θα πεθάνει ποτέ. Η ποίηση νικάει τον θάνατο, γιατί τον μεταχειρίζεται όπως γουστάρει. Η ποίηση είναι ερωτική πρόβα στον θάνατο.

Αφήγηση: Δ.Ν. Μαρωνίτης/ Συμπράττουν επτά βιολοντσέλα της Οπερας του Καϊρου, η ορχήστρα Κλασικής Αραβικής Μουσικής AL MAHABBA / Διεύθυνση ορχήστρας: Δημήτρης Μπουζάνης / Ενορχήστρωση: Δημήτρης Μπουζάνης, Γιώργος Διαμαντόπουλος.

Πρόκειται για ένα σπονδυλωτό μουσικό έργο, που αφηγείται τον βίο του Κωνσταντίνου Π. Καβάφη. Μια μουσική προσωπογραφία που φιλοδοξεί να μας μεταφέρει στον γοητευτικό κόσμο του σπουδαίου Αλεξανδρινού ποιητή, στο σπίτι της οδού Lepsius, τους δρόμους της Αλεξάνδρειας, στο Κάιρο, στην Αθήνα, στα καφενεία και τα αστικά σαλόνια της εποχής.

Η ιδέα ξεκίνησε από μία παραγγελία να κάνω ένα έργο πάνω στον Καβάφη. Το βέβαιο ήταν πως δε με ενδιέφερε ιδιαίτερα να μελοποιήσω ποιήματά του. Έπειτα, ως Αιγυπτιώτης δεν το θεωρούσα αυτονόητο να ασχοληθώ με τον Καβάφη, για να μην πω ότι ήταν και αυτό που φοβόμουν περισσότερο απ’ όλα. Σκέφθηκα λοιπόν ότι θα είχε μεγαλύτερο ενδιαφέρον να κάνω κάτι για εκείνον με έναν άλλο τρόπο. Σαν να έγραφα ένα μεγάλο τραγούδι αφιερωμένο σ’ αυτόν. Ζήτησα από το φίλο μου και ποιητή Διονύση Καψάλη να μου γράψει τα λόγια για το τραγούδι αυτό. Το αποτέλεσμα ήταν ο Καψάλης να φιλοτεχνήσει ένα πολύ ανθρώπινο και συγκινητικό πορτρέτο του Καβάφη.
Ασφαλώς μιλάει και για τα ποιήματά του αλλά κυρίως και για στιγμές της ζωής και της ζωής του. Είναι λες και ακολουθεί κατά γράμμα την υπόδειξη που υπάρχει σε ένα καβαφικό ποίημα που λέει: «οι στίχοι σου έτσι να γραφούν που νάχουν, ξέρεις, από την ζωή μας μέσα των».

Διαβάζοντας την πρώτη ποιητική συλλογή της Κατερίνας Ντίνου η σκέψη μου πήγε κατευθείαν σε δυο σημεία. Το πρώτο είναι το στοιχείο της έκπληξης καθώς στη συλλογή αυτή δεν υπάρχει ίχνος στιχουργικής στο πλαίσιο της βασικής της και πολύχρονης δηλαδή ιδιότητας του τραγουδοποιού. Γράφει ποίηση και αυτό δεν αποδεικνύεται με τα εξωτερικά και προφανή στοιχεία, δηλαδή την έλλειψη ομοιοκαταληξίας, αλλά από τη βαθύτερες προεκτάσεις πέραν, δηλαδή, της αμεσότητας και του ακαριαίου του τραγουδιού. Γράφει ως ποιήτρια και όχι ως στιχουργός που ποιεί τη συγγενή τέχνη της ποίησης. Και μάλιστα γράφει ως ποιήτρια εξ ανάγκης και όχι εξ αναβάθμισης του λόγου της. Τουτέστιν εκφράζεται γιατί δεν μπορεί να κάνει αλλιώς και όχι για να προσθέσει ένα παράσημο –έστω και τυπικά- στο εργογραφικό της.

Το δεύτερο σημείο και πιο ουσιαστικό είναι η ασυνείδητη σύνδεσή της με την κλασσική αναγεννησιακή τεχνική κιάρο-σκούρο, αυτό το κοντράστ συναισθημάτων που δημιουργείται από τον τρόπο που σκιαγραφείται το σκηνικό και κατ’ επέκτασιν οι ιδέες.  Αυτό το νατουραλιστικό ύφος και η ανάδειξη της ανθρώπινης φύσης με έντονα στοιχεία δραματοποίησης και θεατρικότητας όπου οι μορφές της σύνθεσης δεν οριοθετούνται με κάποιο περίγραμμα αλλά διακρίνονται μέσα από την αντιπαράθεση των φωτεινών και σκοτεινών επιφανειών- στην προκειμένη περίπτωση- δράσεων, αντικειμένων και σκηνικών που αποτυπώνονται με λέξεις.

Κυρίως στα συγκεκριμένα ποιήματα διακρίνεται το δεύτερο είδος αυτής της τεχνικής: Να είναι σκοτεινό το θέμα και φωτεινό το φόντο. Ποιο είναι αυτό το θέμα; Εκείνος, ο άλλος, στον οποίο το ποιητικό υποκείμενο του βιβλίου απευθύνεται με έναν διαλογικό τρόπο στα περισσότερα ποιήματα. Και ποιος είναι αυτός; Και γιατί είναι σκοτεινό; Είναι άραγε ο ένοχος, ο υπεύθυνος, ο λόγος για τον οποίο η Ντίνου, γράφει αυτά τα ποιήματα για να του εξομολογηθεί σαν ηττημένη, να απελευθερωθεί από τα δεσμά του, να του εκφράσει την αδυναμία της, να τον συγκινήσει καρφώνοντάς του με τις λέξεις της τα σφάλματά του; Ή να αναδείξει τη δύναμή της, να υμνήσει την ελευθερία της, να βροντοφωνάξει με ήσυχες λέξεις τον πόνο της ως νίκη, ως δράση και απόδραση; Ομολογώ ότι διαβάζοντας και ξαναδιαβάζοντας τα ποιήματα άλλες φορές έγερνα προς τη μια εκδοχή και άλλες προς την άλλη. Κι αυτή είναι η σημασία και αξία αυτών των ποιημάτων, ότι δεν έχουν οριστικές απαντήσεις, αλλά αναδεικνύουν τη ρέουσα πραγματικότητα που δεν είναι άσπρο ή μαύρο αλλά κιάρο-σκούρο.

[ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΣΕΡΤΙΚΟ]

Τραγούδι σέρτικο με δυο φαντάρους σ’ έναν καφενέ,

Στο μπαγλαμά ταξίμι κι ‘’αχ’’ του αμανέ.

Στην άκρη στο τραπέζι ένα ζάρι

Την τύχη βλαστημά και τον θεό.

Την άκρη ποιος θα βρει απ’ το κουβάρι

Να πλέξει όνειρο που να ‘ναι αληθινό

Σε δίσεκτο καιρό, με κάλπικο φτερό

Πώς θέλεις να πετάξεις;

Ο άγιος σκοπευτής, ο μέγας χαλαστής

Δε θέλει τίποτα ν’ αλλάξεις.

Τραγούδι χάλκινο ματώνει τον ορίζοντα και ναι,

Σουρντίνα δεν γνωρίζει το ‘’αχ’’ του γκαϊλέ.

Στην άκρη στο τραπέζι ένα γέλιο

Το θάνατο ξορκίζει, τον νικά.

Την άκρη ποιος θα βρει και το βαγγέλιο

Για ν’ αναστήσει φαντάσματα και ξωτικά;