`

Προκαλείς δυσπεψία σε όλο τον κόσμο και μερικά άλλα προβλήματα.
Μην αναγκάζεις το έδαφος να κάνει εμετό
Και μείνε κοντά του, πολύ κοντά του.
Ένα κάταγμα που δεν θεραπεύεται.
Ένα κλάσμα που δεν επιλύεται
Ούτε προστίθεται στους άλλους αριθμούς.
Γιατί δημιουργείς κάποια σύγχυση στις παγκόσμιες στατιστικές.

Να είσαι πρόσφυγας σημαίνει να στέκεσαι στο τέλος της ουράς
Για να σου δώσουν ένα κλάσμα μιας χώρας.
Ο παππούς σου συνήθιζε να στέκεται χωρίς να ξέρει για ποιον λόγο.
Και το κλάσμα είσαι εσύ.
Η χώρα: μια ταυτότητα που βάζεις στο πορτοφόλι με τα λεφτά σου.
Τα λεφτά: κομμάτια χαρτί με εικόνες ηγετών.
Εικόνες: παίρνουν τη θέση σου μέχρι να επιστρέψεις.
Επιστροφή: ένα μυθικό ον που εμφανίζεται στις ιστορίες του παππού σου.
Εδώ ολοκληρώνεται το πρώτο μάθημα.
Το μάθημα σού μεταφέρεται ώστε να μάθεις το δεύτερο μάθημα, που είναι «εσύ
τι σημαίνεις;»

Την Ημέρα της Κρίσης, στέκονται γυμνοί,
Και εσύ κολυμπάς στα απόνερα ραγισμένων σωλήνων αποχέτευσης.
Ξυπόλυτος – που είναι υγιές για τα πόδια
Αλλά ανθυγιεινό για το έδαφος.

Για χάρη σου θα στηθούν εξέδρες και θα οργανωθούν συνέδρια
Και οι εφημερίδες θα γράψουν για εσένα έτσι όπως πρέπει.
Μια νέα φόρμουλα αναπτύχθηκε για την εξάλειψη κάθε δύστροπης βρομιάς
Και μόνον στο μισό κόστος.
Σπεύσε να αγοράσεις τη μισή ποσότητα.
Γιατί η έλλειψη νερού είναι οξύτατη.

«Είχα /τριάντα έξι εραστές/ συν ΦΠΑ»
(Α.Μερίνι)

Εγώ είμαι απλώς ένα κορίτσι

Είμαι τρελή για σένα, αγάπη μου
που πας και ξεσκαλίζεις
στα περασμένα μου
των λόγων μου τα σπασμένα εκείνα παιχνίδια.

Όλα στα χαρίζω
αν τα θες,
εγώ είμαι απλώς ένα κορίτσι
γεμάτο ποίηση
καισκεπασμένημε δάκρυα αλμυρά,
γυρεύω μόνο νʼ αποκοιμηθώ
στʼ ουρανού την έναστρη όχθη
και να γινώ αγέρι απαλό
με αγάπης τραγούδια για σένα.

(από τη συλλογή «Στην υγειά σου, Aγάπη μου!»)

∗∗∗

Μες στην αγκαλιά σου

Υπάρχει στον κόσμο ένας τόπος που χτυπά δυνατά η καρδιά
κι απομένεις χωρίς ανάσα από τη συγκίνηση που νιώθεις·
που σταματά ο χρόνος και ηλικίαδεν έχεις πια·
ο τόπος αυτός είναι μες στην αγκαλιά σου
εκεί που δεν γερνάει η καρδιά,
καθώς ποτέ δεν σταματά ο νους να ονειρεύεται…

Από εκεί να ξεφύγω δεν μπορώ
γιατί η φαντασία αντανακλά μαγικά τη ζεστασιά μας
κι όχι… ποτέ δε θα επιτρέψω να μπορέσω νʼ αρνηθώ
εκείνον που ξέρει από έρωτα να με κάνει
να πετάω

∗∗∗

Χάιδεψέ με, αγάπη μου,
καταπώς αγγίζει ο ήλιος
το απαλό μέτωπο της σελήνης.
Μην έρχεσαι κι εσύ και με σκοτίζεις
μʼ εκείνες τις ανόητες αναζητήσεις
στα ίχνη του Θεού.
Ο Θεός θα έρθει την αυγή
σαν θα ʼμαι μες στην αγκαλιά σου.

(από τη συλλογή «Στην υγειά σου, Aγάπη μου!»)

`

Τόσο εύθυμο το Παρίσι

Πόλεμος! Τίποτα πιο σκληρό απ΄τον πόλεμο μες στον
χειμώνα. Είμαι πολύ βρώμικος (σε μας κανείς δεν περπατά στο
πεζοδρόμιο, ούτε στο δρόμο) μα τι χαρά ναρθης εδώ ν’ ανάπαυθής!
Η πολιτεία να σφύζη από ζωή. Στο σινεμά οι μάγκες
Σφυρίζουν τη «Κυρία με τας Καμελίας».
Και μεις ρωτάμε εκείνους που διασχίζουνε την πόλη πη-
γαίνοντας αλλού αν ψάχνουν για διαμάντια μ’ ένα αλέτρι!

`
*
Μοντέλο

Τα δίχτυα των δέντρων άδραξαν πολλά πουλιά
Τα νύχια των πουλιών έραψαν τα’ ακίνητα κλαδιά
Στα κόκκαλά τους

`
*
Το σύμπαν-μοναξιά

Τις οπώρες της μέρας κλώσσησ’ η γη
Μια γυναίκα μια μόνη δεν κοιμάται
Τα παράθυρα κλειστά

ΦΕΡΝΑΝΤΟ ΠΕΣΣΟΑ

(Λισαβόνα 1888-1935)

«Όσο νιώθω το δροσερό αεράκι στα μαλλιά μου
και βλέπω τον ήλιο να λάμπει δυνατά πάνω στα φύλλα,
Δεν θα ζητήσω τίποτα άλλο.
Τι καλύτερο πράγμα θα μπορούσε το πεπρωμένο να μου δώσει;»

Σήμερα, 30 Νοεμβρίου, κλείνουν ογδόντα χρόνια από τον θάνατο του μεγάλου Πορτογάλου ποιητή Φερνάντο Πεσσόα, που σημάδεψε με το έργο του όχι μόνο τα γράμματα της πατρίδας του, αλλά όλη την παγκόσμια λογοτεχνία.

Η πολύπλοκη προσωπικότητά του ,που εμφανίζεται με περισσότερα από 80 πρόσωπα τους «ετερωνύμους» του,* που δεν τους αποκαλούσε «ψευδώνυμους» ,γιατί ένιωθε ότι δεν συλλάμβαναν την πραγματική αλήθεια της ανεξάρτητης πνευματικής ζωής τους. Αυτά τα επινοημένα πρόσωπα υποστήριζαν, ενίοτε, μη δημοφιλείς ή ακραίες απόψεις, πλασμένα κατʼ εικόνα και ομοίωση ,όχι αυτού του ίδιου ,αλλά άλλων, που εκφράζουν όμως, κατά βάθος, αυτόν τον ίδιο, είναι ένα απλό παράδειγμα της πολυπλοκότητας του δημιουργού.. Ποιητής, συγγραφέας, λογοτεχνικός κριτικός, εκδότης και φιλόσοφος, ο ίδιος, έγραψε , επίσης, και μετάφρασε από τα Αγγλικά και τα Γαλλικά . Χαρισματικός, πανέξυπνος, είρων, αντιφατικός ,γνώστης του εαυτού του.

«Ενθάδε κείται εκείνος που θεωρούσε τον εαυτό του τον καλύτερο
από τους ποιητές στον κόσμο όλο ∙
Στη ζωή δεν είχε ούτε χαρά ούτε ξεκούραση».

Επιτάφιος ,1907

Νομίζω ότι μερικές από τις ρήσεις του, διάσπαρτες στα διάφορα κείμενά του, μπορούν εύκολα να δώσουν την εικόνα μιας από τις πλέον σημαντικές λογοτεχνικές προσωπικότητες του 20ου αιώνα και του μεγαλύτερου ποιητή της Πορτογαλικής γλώσσας, εκείνη του Φερνάντο Πεσσόα.

`

Χρώμα

Το μαύρο
κρύβει μέσα του όλα τα χρώματα
το μισούν οι κολορίστες
το φορούν οι τεθλιμμένοι
Κλασικό και ροκ αν θέλεις
πάρε κάρβουνο
και γράψε νύχτα.

*

Couleur

Le noir
cache en lui toutes les couleurs
haï des coloristes
porté par les affligés
classique et rock si tu veux
prends un charbon
écris nuit.