`

Το 3ο Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών που θα διεξαχθεί στο πλαίσιο της Διεθνούς Έκθεσης Βιβλίου Θεσσαλονίκης 2016 δεν θα γίνει με τη συνδρομή των περιοδικών λόγου και στοχασμού/εκδοτών. Την επιλογή των συμμετεχόντων θα την κάνει αντί για τους 25-30 μέχρι πρότινος φορείς, ένα και μόνο πρόσωπο, ο ποιητής κ. Βασίλης Αμανατίδης. Για το λόγο αυτό έπειτα από επικοινωνία εκπροσώπων των λογοτεχνικών περιοδικών συντάχτηκε μιαν ανοικτή επιστολή.

Εξαρχής σημειώνω οτι: ο φορέας του Ι.Ε.Π. έχει την πλήρη ευθύνη και πρωτοβουλία διοργάνωσης της Δ.Ε.Β.Θ. και του εγκιβωτισμένου σε αυτήν Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών. Με βάση αυτή την παραδοχή, η απόφαση του Ι.Ε.Π. να αναθέσει την επιλογή/πρόσκληση των νέων λογοτεχνών για το 2016 στον καλό ποιητή Βασίλη Αμανατίδη είναι απολύτως δεκτή. Ο αποκλεισμός των λογοτεχνικών περιοδικών από την διαδικασία θα ήταν επίσης απολύτως δεκτός αν (1) είχε σαφώς διευκρινιστεί και αιτιολογηθεί (δεν διοργανώνουν το παραμικρό τα περιοδικά, απλά όντας σε επαφή με μεγάλη γκάμα νέων λογοτεχνών είχαν κληθεί στο παρελθόν να προτείνουν συμμετέχοντες βάσει κάποιων ελαχίστων κριτηρίων) και (2) δεν είχε σπαταληθεί ο χρόνος και ο κόπος τόσων ανθρώπων από την αναπάντεχη συμπεριφορά των ιθυνόντων του Ι.Ε.Π. Εν τέλει, αυτό που μετρά είναι η διαύγεια των συνεννοήσεων και ο σεβασμός. Με την ευχή το Φεστιβάλ να πάει πολύ καλύτερα φέτος από τις προηγούμενες χρονιές παραθέτουμε το χρονικό των συνομιλιών με το Ι.Ε.Π., καθώς και το μάλλον παράδοξο αποτέλεσμα αυτών.

`
Αφού στείλαμε την πρώτη επιστολή (ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ) με τηλεομοιοτυπία, και αφού πριν την στείλουμε είχαμε επικοινωνήσει τηλεφωνικά με τη γραμματέα του προέδρου κα Σουκούρογλου Ελένη για να την ενημερώσουμε σχετικά, επικοινώνησε άμεσα μαζί μου, μέσα σε μια ώρα από τη στιγμή της αποστολής της, ο πρόεδρος του Ιδρύματος Ελληνικού Πολιτισμού κ. Κωνσταντίνος Τσουκαλάς. Μου μίλησε ευγενέστατα και είχαμε μια σύντομη συνομιλία το πολύ δύο λεπτών. Ο κ. Τσουκαλάς μου δήλωσε ότι “κύριε Τσιλώνη αναλάβαμε δυστυχώς πριν από λίγες ημέρες…πρόκειται περί μίας αβλεψίας..έχετε δίκιο…θα το λύσουμε….μιλήστε με την κα Νώπη Χατζηγεωργίου και στείλτε μας άμεσα τις προτάσεις σας όπως κάνατε και στο παρελθόν…”
Μέσα στις επόμενες ώρες μέσα από τηλεφωνήματα και το φόρουμ συζήτησης που είχε δημιουργηθεί για το εξαιρετικά δυσάρεστο γεγονός της έξάφνης διάρρηξης των σχέσεων όλων των περιοδικών λόγου και στοχασμού με το Ίδρυμα Ελληνικού Πολιτισμού (πρώην ΕΚΕΒΙ), όλοι οι υπογράφοντες την επιστολή κατέθεσαν τις προτάσεις τους.
Συνακόλουθα συντάχθηκε νέα επιστολή  (ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ) στην οποία προστέθηκαν εκτός από τις προτάσεις των περιοδικών που υπέγραψαν την πρώτη επιστολή οι προτάσεις του ψηφιακού περιοδικού “Ο Αναγνώστης” (Γιάννης Μπασκόζος) και του “Κουκούτσι” (Βασίλης Ζηλάκος).
`

Το πρωί της επόμενης ημέρας, απεστάλησαν με δεύτερη επιστολή οι προτάσεις μας στον πρόεδρο του Ιδρύματος Ελληνικου Πολιτισμού κ. Κωνσταντίνο Τσουκαλά, καθώς η κα Νώπη Χατζηγεωργίου αρνήθηκε να λάβει υπόψιν τις προτάσεις μας μέσω σχετικών μηνυμάτων στο Φέισμπουκ, καθώς ήθελε η υποβολή των προτάσεων μας να γίνει με επίσημο τρόπο, σύμφωνα με το πρωτόκολλο.
Μετά από αυτό όλα τα περιοδικά και οι εκδότες θεωρήσαμε αυτό το θέμα λήξαν. Θεωρησαμε ότι ήταν κάποιου είδους παρεξήγηση και χαιρόμασταν που ο πρόεδρος του Ιδρύματος Ελληνικού Πολιτισμού κ. Κωνσταντίνος Τσουκαλάς είχε αντιληφθεί αμέσως τις διαστάσεις του θέματος και τη σοβαρότητά του (κατάργηση της πάγιας πολιτικής συνεργασίας του Ιδρύματος με τα περιοδικά σε μία μόνο στιγμή, χωρίς καμία διαβούλευση ή συζήτηση ή έστω ενημέρωση).

`
Εντούτοις ήδη από το Σαββατο το απόγευμα κάποιοι εκδότες άρχισαν να λαμβάνουν μεμονωμένα και ανεπίσημα μηνύματα-πληροφορίες από το Ίδρυμα αλλά και από συμμετέχοντες στο Φεστιβάλ Νέων Λογοτεχνών ότι οι προτάσεις μας δεν θα λαμβάνονταν τελικά υπόψιν (σημειωτέον ότι το Ίδρυμα Ελληνικού Πολιτισμού και οι άνθρωποι που το διοικούν θεωρητικά ή ουσιαστικά δεν μας έστειλαν ποτέ κάποια απαντητική επιστολή. Δηλαδή δεν λάβαμε κάποια επιστολη ούτε από τον πρόεδρο του ιδρύματος κ. Κωνσταντίνο Τσουκαλά, ούτε από τον αντιπρόεδρο κ. Νικολακόπουλο Ηλία ούτε από την υπεύθυνη κα Νώπη Χατζηγεωργίου).

`

Πάντα η χαμογελούσα ομιλώντας στους άλλους, η αέρινη, η πιο λεπτή κλωστούλα, όχι αψηλή, χιλιοσεβάσμια στο τέλος της ζωής, στρατηγός, όπως την αποκαλούσαν από κοριτσούδι, με μια πειθαρχία που όριζε τις ιδέες της και τις κατανικούσε, τιμώντας αυτό που την κέρδισε, ο ελληνικός χορός !
” Η μοίρα σου φέρνει όσα μπορείς να αντέξεις… Έχω την αίσθηση πως είμαι ένας ιεραπόστολος ανάμεσα σε ανθρωποφάγους, πληρώνοντας γενναιόδωρα πράγματα φτηνά , για να πραγματοποιήσω τα αυτονόητα, τα άξια , τα ιερά…” τόνιζε.

Τι δε λέγαμε, πόσα χαλαλίζαμε και χαραμίζαμε, μέρες , βραδινά, δίχως παύσεις πέντε μήνες καλοκαιρινά, στο ασύλληπτο στολίδι της φύσης, στο θεατράκι της, στο λόφο Φιλοπάππου, στην Αθήνα, απέναντι από τον Παρθενώνα, την Ακρόπολη, ανατολικά καθρεπτιζόμενο στο Φάληρο, στον Πειραιά και συχνά στην Αίγινα και την Σαλαμίνα, με καθαρό καιρό.

Έλιωνε, έβραζε στην πρόβα τζενεράλε, αφιόνι…Τι στα βήματα παρατηρήσεις, τι στα ζωνάρια, στα τσεμπέρια, στις ποδιές, τι στα μουσικά και στα κοστούμια, κυρίως της γυναίκας…” Χαμόγελο, χαμογελάτε, φαντάζει , μην σας λήψη χαμόγελο στην παράσταση, έστω κι αν κάνετε λάθη, έστω κι αν φεύγουν τσεμπέρια , σκουφιά, ζώνες και πέφτουν μαντήλια…Μην σκύψετε, μην σκύβετε να τα πάρετε…ο κόσμος κατανοεί τις ζωντανές παραστάσεις , τα ζωντανά εσάς…” , χαμογελούσαμε εμείς, δεχόμασταν τη διδαχή της, τη σοφία της.
Στην πρεμιέρα έλαμπε, αρνάκι, δεν πολυνοιαζόταν για τυχόν άτυχα συμβάντα στη σκηνή, άλλος άνθρωπος από την πρόβα τζενεράλε, λάτρευε και τα μωρά, άνοιγε την αγκαλιά της στα μικρά, όσο ήταν φρόνιμα!

Έφερνε ένα δυο ζευγάρια, απ’ όλα τα μέρη της πατρίδας να μας διδάξουν τους χορούς του τόπου τους και δεν νοιαζόταν για ηλικίες, ομορφιές, χοντρούς κι αδύνατες, την ενδιέφερε η αυθεντική στιγμή του βήματος, που κουβάλαγε κι έλεγχε όλο το σώμα και τη χάρη του, ήθελε πάντα την ιδιαίτερη πνοή του τόπου που προέρχονταν ο χορός, την ευωδιά του, το άνθισμα των τσαλιμιών του…Έτσι μαθαίναμε τους χορούς κι εμείς , κράταγε τα ζευγάρια μία ή δυο εβδομάδες, τους έβαζε πρωτοχορευτές στην παράσταση και μαθητεύαμε στα άριστα!

`

«Αναστάσεως ημέρα και λαμπρυνθώμεν… Πάσχα το τερπνόν, Πάσχα Κυρίου, Πάσχα. Πάσχα πανσεβάσμιον ημίν ανέτειλε. Πάσχα, εν χαρά αλλήλους περιπτυξώμεθα…Ω Πάσχα, λύτρον λύπης. Πάσχα άμωμον, Πάσχα μέγα, Πάσχα το πύλας ημίν του παραδείσου ανοίξαν. Πάσχα πάντας αγιάζον πιστούς…»
Δια τοιούτων στιχηρών, εξ ων αναπέμπεται ευφροσύνη και αγαλλίασις ανεκλάλητος, η Εκκλησία υμνεί και πανηγυρίζει την Ανάστασιν του Σωτήρος. Η λέξις Πάσχα επενεργεί μαγικώτατα επί των οσίων υμνογράφων και λησμονούσιν επί βραχύ το αυστηρόν και μελαγχολικόν κάλλος, όπερ χαρακτηρίζει τας εμπνεύσεις των προ της απαλής και Λυδικής, ως ειπείν, αρμονίας, ήτις αυτόματος διαχέεται από των ιερών αυτών φορμίγγων επί τω τρισμεγίστω αγγέλματι. Η Εκκλησία, αποβάλλουσα την πένθιμον περιβολήν, ενδύεται λευκήν και φεγγοβόλον στολήν, ως αν αντανακλά επʼ αυτής η λευκότης και η λάμψις του αγγέλου, του αποκυλίσαντος τον λίθον του μνημείου.

`
Τα ανήλια βάθη, οι ζοφεροί θόλοι των χριστιανικών ναών, διαυγάζονται ως εν ημέρα ανεσπέρου φωτός, και τα άνθη τα εύοσμα και δροσόεντα, άτινα από των λειμώνων και των κήπων μετηνέχθησαν, όπως στολίσωσι την επιτάφιον σινδόνα του Σωτήρος, τηρούσιν έτι της ραδινής των χάριτος, των κοσμικών των θελγήτρων τα ίχνη εν τη τεθολωμένη υπό του λιβάνου ατμοσφαίρα των ναών. Και η Εκκλησία καταπέμπει την ευχήν αυτής την αναστάσιμον κατά την ημέραν ταύτην εν γλώσση αλλοία ή η συνήθης· εν γλώσση πλήρει παιδικών, θα ελέγομεν, σκιρτημάτων και παιδικής συγκαταβάσεως. Εις την μεγάλην ευωχίαν της Αναστάσεως προσκαλεί πάντας, παρόντας και απόντας, νηστεύσαντας και μη νηστεύσαντας, πιστούς και απίστους, και τους φέροντας ένδυμα γάμου και τους αγοραίον περιβαλλομένους ιμάτιον. Ω μέθη της Νύμφης επί τη ανακτήσει του Νυμφίου, ω μέθη τρισαγία και ανερμήνευτος!
Την υψηλήν ταύτην μέθην συναισθάνεται εν τη καρδία αυτού ο ελληνικός λαός, ως ουδείς άλλος λαός. Ουδεμία άλλη χριστιανική εορτή κατέχει παρʼ αυτώ την θέσιν της εορτής του Πάσχα. Οι Δυτικοί έχουσι τα Χριστούγεννα. Ημείς έχομεν την Ανάστασιν. Αύτη είναι η βασίλισσα των εορτών, η πανήγυρις των πανηγύρεων ημών. Οι Δυτικοί εορτάζουσι την γέννησιν του Χριστού εν πλούτω τρυφερών και ωραίων εθίμων, εν οικογενειακή συνενώσει και τέρψεσιν ανθρώπων από καιρού συνωκειωμένων προς τον πολιτισμόν.
Αλλά του ελληνικού γένους η Λαμπρή ανατέλλει και δύει, εν θορυβώδει διαχύσει και υπερτάτη αγαλλιάσει ανθρώπων, οίτινες εις τας φλέβας των τηρούσιν έτι ρανίδας τινάς του αίματος των αγρίων και ατιθάσων και υπό του έρωτος της ελευθερίας βαυκαλωμένων πατέρων μας. Αρματωλικαί συνήθειαι, αγρία ποίησις πληρούσιν εκείνην. Βαρύς χειμών επικάθηται της φύσεως, γογγύζει ο βορράς και πίπτουσιν αι χιόνες, και τα καλά Χριστούγεννα συσπειρούνται πέριξ της σπινθηροβολούσης εστίας.
Αλλά πόσον διάφορον εικόνα παριστά η φύσις παρʼ ημίν, όταν οι κώδωνες των εκκλησιών εξαγγέλλωσι χαρμοσύνως την Ανάστασιν! Το έαρ συνεορτάζει μετά της Εκκλησίας, η φύσις συναγάλλεται μετά της πίστεως. Οι θύμοι των ορέων μοσχοβολούσιν, ο σμαράγδινος μανδύας των πεδιάδων ανακινείται ηρέμα υπό της ζεφυρίτιδος αύρας και στίλβει διακέντητος εκ λευκανθέμων, αι ευωδίαι των εσπεριδοειδών βυθίζουσι τας ψυχάς εις μυστικάς εκστάσεις, τα ρόδα τα εφήμερα, τα αιώνια ρόδα, ξανθά, λευκά, ωχρά, πορφυρά, διηγούνται την δόξαν του Κυρίου. Η Άνοιξις, ως άλλη μυροφόρος, ως της Μαγδαληνής Μαρίας αδελφή, κηρύσσει δια μυρίων στομάτων ότι «εώρακε τον Κύριον”. Δεύτε, εξέλθωμεν των σκοτεινών θόλων των ναών, οίτινες δεν αφήνουσι την χαράν μας να εκραγή ακράτητος. Δεύτε, υμνήσωμεν τον Κύριον υπό τον σαπφείρινον και αστερόεντα θόλον του ουρανού και λάβωμεν το φως το ανέσπερον και αναμείνωμεν τα πρώτα μειδιάματα της κροκοπέπλου Ηούς.
`

Τοιαύτην ώραν ο Κύριος ανέστη, «ζωήν τοις εν τοις μνήμασι χαρισάμενος”. Εις ημάς, τους εν τω βίω, ας χαρίση ζωήν ζωής! Χριστός ανέστη! Συναθροισθώμεν πέριξ του οβελισθέντος αμνού και συνοδεύσωμεν την όπτησιν αυτού, εντέχνως στρεφομένου επί της ανθρακιάς δια του κρότου των πυροβόλων. Η πυρίτις έστω το σύμβολον της Αναστάσεως και το φίλημα έστω το σύμβολον της Αγάπης. Δεν εννοούμεν την λάμψιν της Αναστάσεως άνευ της γλώσσης του τρομπονίου· και η αγάπη χωρίς φιλήματος είναι το άνθος άνευ του αρώματος.
Ούτως υποδέχεται και ούτως αντιλαμβάνεται της εορτής του Πάσχα ο ελληνικός λαός. Αυτά τα ονόματα, διʼ ων υποδηλούται το Πάσχα, χρησιμεύουσιν, όπως εμπνέωσιν εις αυτόν ενθουσιασμόν και εξαίρωσιν εις κόσμους ονείρων, ως εν ουδεμιά άλλη εορτή. Όταν λέγη Ανάστασις ο ελληνικός λαός, κρυφία τις χορδή αναπαλλομένη εις τα μυχιαίτατα της καρδίας του, υπενθυμίζει εις αυτόν και του Γένους την ανάστασιν, και ο Χριστός και η Πατρίς συναντώνται εν αυτώ ισοπαθείς και ισόθεοι. Και όταν λέγη Αγάπη ο ελληνικός λαός, εκφωνεί την γλυκυτάτην των λέξεων, ήτις κατʼ εξοχήν τονιζομένη εν τω Ευαγγελίω, και ανακηρυσσομένη εν τη διδασκαλία του Αποστόλου Παύλου, παρέμεινεν εν τη γλώσση του το κατʼ εξοχήν περιπαθές και εγκάρδιον ρήμα, διʼ ου εκφράζει πάσαν στοργήν και πάντα έρωτα και πάσαν αφοσίωσιν. Και νομίζει τις, ότι ο ημέτερος λαός κατʼ εξοχήν ησθάνθη και απεδέχθη και επραγματοποίησε το κήρυγμα της Αγάπης, ως φέρεται εν τη προς Κορινθίους επιστολή του Αποστόλου. «Η αγάπη μακροθυμεί, χρηστεύεται· η αγάπη ου ζηλοί· η αγάπη ου περπερεύεται, ου φυσιούται, ουκ ασχημονεί, ου ζητεί τα εαυτής, ου παροξύνεται, ου λογίζεται το κακόν, ου χαίρει επί τη αδικία, συγχαίρει δε τη αληθεία· πάντα στέγει, πάντα ελπίζει, πάντα πιστεύει, πάντα υπομένει”.
Ευνόητον δε ότι, όπως λάβη τις αγνήν ιδέαν περί του τρόπου καθʼ ον προσδεχόμεθα, κατανοούμεν και εορτάζομεν την Ανάστασιν, δέον να ευρεθή κατά την ημέραν της σήμερον μακράν της πρωτευούσης, ένθα, φυσικώ τω λόγω, ο βίος δεν δύναται να παράσχη τοιαύτας απολαύσεις. Αληθής και ανόθευτος Λαμπρή ανατέλλει δια τους κατοίκους των επαρχιών, των πόλεων, των κωμοπόλεων, των χωρίων, όπου διασώζονται καθαρώτερον και εκδηλούνται εμφανέστερον του εθνικού βίου τα ήθη και έθιμα.
Εκεί αι γλυκύταται παραδόσεις, εκεί αι ελληνικώταται συνήθειαι, η χριστιανικωτέρα πίστις και η ευαγγελικωτέρα χαρά συνενούνται και αναφαίνονται επί πάντων και υπό πάντων ακολουθούνται απροσποιήτως και απερίττως· εκεί και άκων τις καθίσταται χριστιανός και εορτάζει την Ανάστασιν και την Αγάπην.

`

« Η διάθεση και η παράδοση για μια μεγάλη ανοιξιάτικη γιορτή υπήρχε πάντοτε στην Ελλάδα, αλλά με τη χριστιανική διδασκαλία, η ανάσταση του Χριστού ήταν ό,τι καλύτερο και συμβολικότερο μπορούσε να συνοδεύσει τη χαρά των ανθρώπων για την ανακαίνιση της Δημιουργίας», υποστηρίζει ο ερευνητής της παράδοσης και ʽδικός μαςʼ άνθρωπος Παναγιώτης Μυλωνάς και δεν έχει άδικο…

`
«Πάσχα το τερπνόν
Πάσχα Κυρίου, Πάσχα
Πάσχα πανσεβάσμιον ημίν ανέτειλεν»
αναγγέλλει ο εκκλησιαστικός υμνωδός, αλλά και εμείς τραγουδάμε, έχοντας ένα αντιπροσωπευτικό τραγούδι, αντίστοιχο και ανάλογο με το «σήμερον τα ουράνια συναγάλλεται τη γη», όπου λέει:
«Σήμερα χριστός Ανέστη
και στους ουρανούς ευρέθη.
Σήμερα και οι παπάδες
λειτουργάν σαν δεσποτάδες.
Σήμερα και τα κορίτσια
στέκονται σαν κυπαρίσσια.
Σήμερα τα παλικάρια
στέκονται σαν τα βλαστάρια.
Σήμερα κι οι παντρεμένες
είναι λαμπροφορεμένες…»
`

Είναι αλήθεια ότι η Εκκλησία με την υμνογραφία της και τις τελετές της, έχει δώσει πρώτη το σύνθημα για τον ενθουσιασμό και την αναστάσιμη χαρά που κυριεύει τα χριστιανικά πλήθη, ιδιαίτερα τον ελληνικό λαό, μπροστά στο γεγονός της αναστάσεως του Χριστού, λέγοντας «
Αλλά μην ξεχνάμε και τον κατηχητικό λόγο του ίδιου του Χρυσοστόμου που παρακινεί επί αιώνες τώρα τους πιστούς στη χαρά: «Πλούσιοι και πένητες, μετʼ αλλήλων χορεύσατε. Νηστεύσαντες και… μή νηστεύσαντες, ευφράνθητε σήμερον. Η τράπεζα γέμει, τρυφήσατε πάντες..!»
Πραγματικός χείμαρρος ο Παναγιώτης Μυλωνάς, μουσικολόγος – λαογράφος και υπεύθυνος παραδοσιακής μουσικής της ΕΤ-1, καταθέτει τις γνώσεις του γύρω από τη λαϊκή παράδοση και το πασχαλινό τραγούδι, όταν του ζητήσαμε να… «σκαλίσουμε» μαζί το θέμα της πασχαλινής μουσικής μας παράδοσης.
«Η ψυχική και πνευματική χαρά, από το θρησκευτικό γεγονός της Αναστάσεως», λέει, «συναντήθηκε με τη φυσική αγαλλίαση της εποχής και δημιούργησε το ελληνικό Πάσχα. Κι όταν λέμε ʽΑνάστασηʼ εννοούμε γενικά την ημέρα του Πάσχα».
Όχι μόνο τα μεσάνυχτα του Μ. Σαββάτου;
Όπως είναι γνωστό, έχουμε… τρεις Αναστάσεις: Η πρώτη που είναι ʽπροαναγγελτικήʼ, του Μεγάλου Σαββάτου, η κυρίως Ανάσταση στις 12 τη νύχτα, ή το χάραμα της Κυριακής, που γίνεται σε κάποιες περιοχές της χώρας και η δεύτερη Ανάσταση που γίνεται το απόγευμα της Κυριακής, δηλαδή ο εσπερινός της Αγάπης.

`

Όπου έρχεται η Μεγαλοβδομάδα, έρχεται κʼ η Μεγάλη Παρασκευή, να βγάλουν τη νύχτα τον Επιτάφιο, να τον γυρίσουν μέσα στο χωριό. Τούτες οι γιορτάδες παίρνανε μορφή εθνικής επίδειξης μπροστά στους Τούρκους. Προπάντων ο Επιτάφιος και η Δευτερανάσταση, που είχαν τις μεγάλες λιτανείες με όλα τα λάβαρα.
Τον Επιτάφιο τον περιμέναμε όλο το χρόνο με λαχτάρα. Ήταν μια νύχτα γεμάτη μαγεία και συγκίνηση, όλο χρυσαφιά χρώματα και φως. Μύριζε ως τʼ άστρα ο αγέρας δάφνες και μοσκολίβανα.
Σαν ξεκινούσε η λιτανεία, μπροστά πήγαιναν τα ασημένια φανάρια με τα χρωματιστά κρύσταλλα, σηκωμένα ψηλά – ψηλά, πάνω στα γαλάζια τους κοντάρια. Τα ξεφτέρουγα με τις μαλαματένιες αχτίδες άστραφταν στα φώτα. Και κείνα τα λάβαρα, οι πελώριες βελουδένιες εικόνες, σηκωμένες σαν σημαίες, όλο χρυσή φούντα από καθαρό μαλαματένιο σύρμα, νʼ αντιφεγγίζουν κάτω από τις λαμπάδες και να τρέμουν. Στη μέση η Ταφή και η Σταύρωση.
Τα κρατούσαν «τα παπαδάκια», αγόρια ντυμένα με άσπρα και γαλάζια άμφια, τα σήκωναν όσο μπορούσαν πιο ψηλά, να φτάνουν ως εκεί μπροστά στα «ξεπεταχτά» των τούρκικω σπιτιών.
Ξέραν πως πίσω από τα μισόκλειστα παραθυρόφυλλα ξενυχτούσαν οι χανούμισσες, τα τουρκάκια, οι γέροι μουσουλμάνοι, φαρμακωμένοι όλοι τους από τη ζήλια, να βλέπουν την αρχοντιά και τα μεγαλεία της θρησκείας μας.