Προς τους αγαπητούς εκδότες του ΠΟΙEIN: Ο Έστω-Τόπος για την ποίηση.
Φίλοι μου θα ήθελα να διατυπώσω ορισμένα ερωτήματα πάνω στα σχόλια που γίνονται για τους ποιητές και το έργο τους στην ιστοσελίδα σας. (μας, λόγω του ότι είμαστε καθημερινοί επισκέπτες της).
1. Πώς συμβιώνει ο τίτλος και το περιεχόμενο του ΠΟΙΕΙΝ και η ατμόσφαιρα στρατοδικείου των σχολίων του, με αγορεύοντες επαΐοντες εισαγγελείς και στρατοδίκες;
2. Πώς η αγαθή και καλή φύση των δημιουργών, και μάλιστα ποιητών, κατά την γενικότερη παραδοχή, τουλάχιστον των αναγνωστών, να απέχει, δυστυχώς πολλές φορές, τόσο από την αισθητική του ήθος και του λόγου;
3. Υπάρχει περίπτωση να επικαλεσθεί κανείς την ελευθερία του λόγου, όταν αυτή η έννοια προβοκάρεται ένδον από τα στα όρια της χυδαιότητας σχολίων;
4. Ασφαλώς η τεκμηριωμένη κρίση, η αποδοχή ή μη αποδοχή της αρτιότητας μορφής και περιεχομένου ενός έργου είναι δικαίωμα του καθ’ ενός να τη διατυπώνει ελεύθερα, αλλά με ποιο τρόπο και μέτρο; Αποκλειστικά του προσωπικού του γούστου ή των γενικότερα και πέρα απ’ αυτό πολύμορφων τρόπων έκφρασης, που γεννώνται από τη συγκλονιστική, θετικά και αρνητικά, εποχή που βιώνουμε; Από την αυτολατρεία μας και την προβολή της μέσα από ένα αρνητικά διαφημιστικό τρόπο ( Ω! ο τα πάντα κρίνων και τα πάντα απορρίπτων πλην των χειροκροτητών μας), ως οι ποντίφικες του είδους ή από το άνοιγμα των ματιών της ψυχής μας σ’ αυτήν την δημιουργική πολυγλωσσία και το αισθητικό της αποτέλεσμα, που αν και μπορεί να μην είναι της αρέσκειάς μας, αυτό δεν της στερεί το δικαίωμα στο σεβασμό και στην ύπαρξή της;
5. Τέλος γιατί αυτή η προσωπική τελικά προσβολή των παρουσιαζομένων, με σχόλια, σε συνέχεια του όποιου δημοσιευόμενου έργου του, που δεν έχουν καμιά σχέση με αυτό, αλλά εκτρέπονται στην επίδειξη και μόνο φιλοσοφικών τσιτάτων ή προσωπικών διαξιφισμών;
Νομίζω βέβαια ότι η ύπαρξη ενός πλαισίου διαλόγου, ενός τρόπου που συνάδει με τον πνευματικό άνθρωπο, δεν είναι έργο της σύνταξης αλλά του ήθους αυτών τούτων των διαλεγμένων.
Φιλικά
Γιάννης Σκληβανιώτης











“προβοκάρεται ένδον από τα στα όρια της χυδαιότητας σχολίων;”
Αγαπητέ κ. Σκληβανιώτη, απαντήσατε από μόνος σας ως νοήμων άνθρωπος τα περί της “χυδαιότητάς” μας…Σας ευχαριστούμε πολύ για την αθέλητη πάσα…
Αγαπητέ κ.Σκληβανιώτη
που λέει πως οι ποιητές είναι απαραίτητα ηθικοί άνθρωποι; ή μήπως υπήρξε ποτέ ηθική εποχή της ποίησης;
“Πώς η αγαθή και καλή φύση των δημιουργών, και μάλιστα ποιητών, κατά την γενικότερη παραδοχή, τουλάχιστον των αναγνωστών, να απέχει, δυστυχώς πολλές φορές, τόσο από την αισθητική του ήθος και του λόγου;”
Αγαθή και καλή? Υπερβολικά απλοϊκή αντίληψη για τους ποιητές.
Γενικότερη παραδοχή?
Αφελείς αναγνώστες.
Δυστυχώς?
Τόσο δε στην εποχή μας που το ανεξέλεγκτο χάος της ελεύθερης αγοράς μας έχει κατακερματίσει. Ας πούμε και αποδομήσει (για να μην πω, σοδομίσει).
Ρουά ματ από το πρώτο σχόλιο, γιατί οτιδήποτε σχετικά με την τέχνη είναι απλά και μόνο σχολιασμός, σοβαρός μόνο όταν γίνεται επί του συγκεκριμένου. Την καλημέρα μου.
Στα ποιήματα είναι δημιουργοί
στα σχόλια άνθρωποι.
Ας επιλέξει ο καθένας με ποιους θα πάει και ποιους θα αφήσει.
Η ζωή αλλάζει δίχως να κοιτάζει τη δική μας μονομανία.
Αγαπητέ κύριε Σκληβανιώτη,
Παρόλο που στην προσφώνησή σας απευθύνεστε στους εκδότες, επιτρέψτε μου να σας απαντήσω ως εκ των συνεργών, μαζί με σας, στο Ποιείν. Παίρνω το θάρρος από το γεγονός ότι ο ίδιος διορθώσατε, έστω και σε παρένθεση, το ʽσαςʼ σε ʽμαςʼ, μια αντωνυμία που, θα συμφωνήσετε μαζί μου, δεν δηλώνει ιδιοκτησία, αλλά ενδεχομένως συμμετοχή, κοινή προέλευση ή την ιδιότητα του ανήκειν – και οπωσδήποτε όχι του έχειν. Συνεπώς, επιτρέψτε μου, παρόλο που απευθύνεστε στους εκδότες του Ποιείν, να συμπεριλάβω τον εαυτό μου στους φίλους σας, προς τους οποίους διατυπώνετε τα ερωτήματά σας, και να επιχειρήσω να απαντήσω σε αυτά.
1. Πώς συμβιώνουν τίτλοι όπως «Ελληνική Δημοκρατία» και «κράτος δικαίου» με την de facto ασυλία πολιτικών και μεγάλων οικονομικών παραγόντων, με την ανισονομία και την άδικη μεταχείριση κοινωνικών ομάδων; Ασφαλώς δεν συμβιώνουν – η γλώσσα επιτρέπει κατηγορικά λάθη τέτοιου είδους. Αυτός που συμβιώνει (χωρίς να αναγκάζεται) είναι ο μετρημένος σχολιαστής με τον χυδαίο. Ο τίτλος και κυρίως το περιεχόμενο του Ποιείν δεν απαγορεύουν τίποτε – ακόμη κι αν οι υπεύθυνοι δεν συμφωνούν με συγκεκριμένες θέσεις και απόψεις.
2. Αλήθεια, πώς μπορεί η αγαθή και καλή φύση των δημιουργών να απέχει από την αισθητική του ήθους και του λόγου; Μα, προφανώς, επειδή δεν πρόκειται για φύση. Η φύση των ανθρώπων είναι ικανή να καλύψει όλη την απόσταση από την ασκητική ηθική μέχρι την απόλυτη ανηθικότητα – χωρίς εκπτώσεις μάλιστα στην αισθητική του λόγου. Το Ποιείν δεν διαχωρίζει τους καλούς και αγαθούς από τους κακούς και φαύλους. Τους αφήνει να γνωριστούν και να διαχωριστούν μεταξύ τους. Βεβαίως, δικαίωμα των καλών και αγαθών είναι να μη συναγελάζονται με κακούς. Για αυτούς υπάρχουν σχετικοί παράδεισοι.
3. Η έννοια της ελευθερίας του λόγου μπορεί να δεχθεί προκλήσεις έσωθεν και έξωθεν. Η προέλευση της προβοκάτσιας δεν έχει καμιά σημασία, παρά μόνο ίσως για αυτόν που δεν την αντέχει και που ζητά ʽεκκαθάρισηʼ. Όμως το δικαίωμα στην άποψη αφορά πρωτίστως στην αντίθετη άποψη – αλλιώς γιατί να το διεκδικεί κανείς; Σωστά επισημαίνετε τη χυδαιότητα ορισμένων σχολίων, όμως πιστεύω ότι αυτή περιορίζεται στο όνομα (ή το ψευδώνυμο) του γράφοντος – δεν αρκεί για να ταυτοποιήσει ολόκληρο το Ποιείν (όπως επίσης δεν αρκούν μερικά ωραία σχόλια για να κάνουν ωραίο το Ποιείν).
4. Αναρωτιέστε εάν ο τρόπος και το μέτρο με το οποίο διατυπώνει κανείς την κρίση του βασίζονται ʽΑποκλειστικάʼ στο προσωπικό του γούστο, στην ʽαυτολατρείαʼ του και στην αυτοαναγόρευσή του σε ποντίφηκα του είδους ή και σε κάτι άλλο (το άνοιγμα της ψυχής μας κλπ.κλπ.). Ασφαλώς βασίζεται και στα μεν και στα δε. Επιπλέον, (είναι δυνατό να) βασίζεται και στα εξής: στην προσωπική σχέση του σχολιαστή με τον παρουσιαζόμενο, στην προσωπική σχέση του σχολιαστή με τους υπεύθυνους του Ποιείν, καθώς και στην προσωπική σχέση του σχολιαστή με τʼ άντερά του. Η αυτολατρεία ενός σχολιαστή δεν ευθύνεται μόνο για λιβέλλους, αλλά και για διθυράμβους (που δεν αποπνέουν λιγότερη χυδαιότητα). Όμως αυτό το ʽαποκλειστικάʼ στη φράση σας μου δείχνει την επιθυμία σας να απαντήσετε ο ίδιος στο ερώτημά σας – και το κάνει ,συγχωρέστε με, με όρους ʽένδον προβοκάτσιαςʼ.
5. Ποιος προσβάλλεται ʽπροσωπικάʼ όταν τα σχόλια στην ανάρτησή του σταδιακά παύουν να έχουν οποιαδήποτε σχέση με αυτή και εκτρέπονται σε οτιδήποτε άλλο άσχετο; Και πάλι εδώ το περιορίζετε ʽαποκλειστικάʼ στην επίδειξη φιλοσοφικών τσιτάτων ή προσωπικών διαξιφισμών. Μιλήσατε ωστόσο για ʽπροσωπική προσβολήʼ και αναρωτιέμαι εάν υπέστητε εσείς κάτι τέτοιο ή εάν απλώς κάνετε λόγο για κάτι που α) πιστεύετε ότι συμβαίνει ή β) θα θέλατε να πιστέψουν άλλοι ότι συμβαίνει. Ούτε παράφρονα ούτε προβοκάτορα πάω να σας βγάλω. Θέλω πολύ όμως να μάθω, έστω κι αν για σας αυτά τα πράγματα είναι αυτονόητα, πού σταματά η ελευθερία του λόγου και πού αρχίζει η προσωπική προσβολή. Πράγμα που μας φέρνει στην κατακλείδα της επιστολής σας, σχετικά με την ύπαρξη ενός πλαισίου διαλόγου. Συμφωνώ μαζί σας ότι δεν είναι έργο της σύνταξης. Αλλά, φοβάμαι, αδυνατώ να αντιληφθώ ποιοι είναι οι διαλεγμένοι, στους οποίους αναφέρεστε. Το μόνο που μπορώ να πω, ίσως αφελώς, είναι ότι δεν υπάρχουν εκλεκτοί -δέχομαι ωστόσο ότι από μόνο του αυτό μπορεί να είναι πηγή όχλησης για κάποιους.
Με εκτίμηση,
Παναγιώτης Πάκος
όσο με ενθουσιάζει η καθημερινή επίσκεψη στο ποιείν και η καθημερινή του ενημέρωση κλπ καλά, πάντα διάβαζα με κάποια αποστροφή τα περισσότερα σχόλια, αυτά που κι ο κ. σκλιβανιώτης κατακρίνει και αποθάρρυναν την όποια συμμετοχή μου σ αυτά.. εξαιρείται η παρούσα συμμετοχή λόγω του θέματος.. που απ ότι βλέπω έλαβε κιόλας τις πρώτες του επικρίσεις από “ανθρώπους”.. έσπευσε φυσικά κάποιος μίχος, αναμένω κ κάποιον λειβαδά να δέσει το γλυκό.. πάνω απ όλα η ελευθερία λόγου, η κριτική επιπέδου μεσημεριανών εκπομπών από “μεγάλους” ποιητές-“μικρούς” κριτικούς κι ανάποδα.. τόση μικρότητα τόσο συχνά σε σχόλια κάποιων που σε προκαταβάλλουν και για το έργο τους..
καλήν εσπέρα
Το Ποιείν;
Αξιότιμε κ . Σκληβανιώτη δεν πιστεύω πως απαντά, επικρίνει, πριμοδοτεί ή κόβει τα γόνατα κάποιων το Ποιείν.
Το Ποιείν καταφέρνει να είναι μια φυσική αρένα. Δηλαδή η παρουσία πολλών έτερων τόπων, των τόπων των σχολιαστών και όσων δημοσιεύουν σε αυτό.
Αυτός που δημοσιεύει καθώς και αυτός που σχολιάζει δεν έρχεται αντιμέτωπος με το Ποιείν, μήτε και με δυο-τρεις επιλεγμένους δήμιους οι οποίοι σκοπεύουν στην επί τόπου εκκαθάριση του δημιουργικού τοπίου.
Αυτό που συμβαίνει είναι πως τόσο αυτός που αναρτά κάποιο κείμενό του, καθώς και ο κάθε σχολιαστής, έρχονται αντιμέτωποι με την γενική κατάσταση, την κοινωνία που απαρτίζει τινά τον ποιητικό και τον μη-ποιητικό χώρο.
Η κρίση ή η κριτική, όποιες μορφές και αν παίρνει, προέρχεται από τα περισσότερο ή λιγότερο φυσικά πρόσωπα που δικαίως ή αδίκως αναμοχλεύουν το ζήτημα. Αμφότεροι λοιπόν αντιμετωπίζουν εντός του Ποιείν την ευρύτερη κοινωνία: σχεδόν δύο χιλιάδες αναγνώστες από όλη την επικράτεια καθημερινώς.
Αυτό που δημοσιεύει λοιπόν το πόνημά του έρχεται σε μία απροσδόκητη αμεσότητα με τους πιθανούς του αναγνώστες και ο σχολιάζων σε μία εξίσου απροσδόκητη αμεσότητα με άλλους σχολιαστές.
Το ζήτημα της ποιότητας των αναρτήσεων καθώς και των σχολιασμών αφορά μεμονωμένα την υπογραφή του προσώπου που φέρουν. (Για τούτο και θα ήταν καλό να λείψουν τα ψευδώνυμα).
Το Ποιείν ρισκάρει αφάνταστα προσφέροντας ετούτη την πρωτόγνωρη δυνατότητα. Οι τριγμοί και κάποιο ποσοστό ανοησίας δεν θα μπορούσαν να λείψουν / ανήκουν ούτως ή άλλως στον φυσικό χώρο όσων γράφουν και όσων διαβάζουν.
Είτε λοιπόν μιλήσουμε για τις, λίγες αλλά πραγματικές, ποιότητες, είτε για τις, πολλές και αβάσταχτες, φαμφάρες: το Ποιείν είναι η προσφορά, οι δημοσιεύσεις και οι σχολιασμοί: είναι η ανταπόδοση.
Είναι απλό.. αν δεν σας αρέσουν τα χυδαιολογήματα, μην αναφερθείτε ποτέ ξανά στον ντε σαντ και στον μπωντλαιρ,στους χυδαίους μπήτνικς, εξαιρέστε επίσης τον αρχίλοχο τον αριστοφάνη τον σουρή και εν πάσει περιπτώσει οποιονδήποτε βρωμιάρη άπλυτο άξεστο τολμάει να συνουσιαστεί δημόσια με τις λεξούλες που όλοι εσείς τιμάτε με το πρόσωπο καθαρό (εδώ θα ήθελα να συμπεριλάβω και τον σχολιαστή που αν και απρόσωπος οξύνεται και πικροχολιάζεται εννίοτε)…κι όλα αυτά κάτω από το πρίσμα του.. πως το είπαμε…κάτσε να δεις.. α ναι, ήθος το ονομάσατε..
εκτός αν νομίζετε πως το χυδαιολογράφημα ενός δημιουργού που είναι ήδη νεκρός παρασημαίνει ένα νεκρό σημαινόμενο με τη σειρά του. Αλοίμονο. Εξαιρέστε και τον Νίτσε τότε όταν γράφει για τον Σαίξπηρ: τι θα πρεπε να χει υποφέρει κανείς για να κάνει τον μπούφο..
“περικόπτονται και περνάνε, όσα περιέχει μια ερασιτεχνική άσκηση εξουσίας σχολίων στα μέτρα του ανθρώπινου, με ανοχή πολλές φορές στους υποταγμένους και στους λιγούρηδες για επιβεβαίωση…”
Μίχο ως προς τις προθέσεις της διαχείρισης θα σε παρακαλούσα να είσαι λιγότερο δογματικός.
Αρκούν οι απόψεις σου για όλα τα άλλα.
τον έρωτα αγαπητέ Μουζάκη..τον έρωτα στα χρόνια της χολέρας..
και επιτέλους δηλαδή με την ανόητη ψυχανάλυση
Δεν μίλησα εγώ για εξουσία αλλά για πρόθεση διαχείρισης.
Κύριε Μίχο όταν καταλάβετε τη διαφορά
θα συνειδητοποιήσετε και γιατί γράφετε στο Ποιείν κατόπιν προσκλήσεως.
Έχω την εντύπωση και εγώ πως το πρώτο σχόλιο απάντησε σωστά στην εγγραφή. Το σίγουρο είναι ότι έχει υπάρξει αισχρός σχολιασμός πολλές φορές και από «ψευδώνυμους» και από «επώνυμους». Η ουσία είναι όταν δεν μπορείς να κάνεις κριτική αντικειμενική (όσο γίνεται) το καλό είναι να σωπαίνεις. Το τι αρέσει ή όχι στον καθένα εξαρτάται από τα προσωπικά του γούστα. Το πως απαντά φανερώνει τον χαρακτήρα του.
Το Ποιείν είναι απλά ένα μικρό κύταρο στου κόσμου την αρένα. Σε οποιαδήποτε «πίστα» είτε εικονική είτε αληθινή συναντάς και μονομάχους πραγματικούς και από τους άλλους που σέρνονται στα 4 όπως τους αξίζει. Το θέμα είναι να δέχεσαι να πολεμάς με τους όρθιους και όχι με τους πεσμένους. Ο σχολιασμός πρέπει να έχει μια λογοκρισία όταν ξεπερνά τα όρια που προσβάλλουν την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Κάποιες αναρτήσεις είναι καλές κάποιες όχι. Αυτό δεν έχει να κάνει με το ύφος που αφήνουμε ένα σχόλιο. Η κριτική μπορεί να είναι σκληρή αλλά οφείλει να είναι αξιοπρεπής. Σε έναν κόσμο γεμάτο αναίδεια, αγένεια και υπ-ανθρωπισμό αξίζει τον κόπο – νομίζω – να προσπαθήσουμε να είμαστε άνθρωποι με ορθωμένο ανάστημα.
Καλή επιτυχία εύχομαι σε όλους σας για την σημερινή βραδιά κ.Παστάκα, κ.Αραβανή
Με Εκτίμηση
Μαρία Ροδοπούλου
Ας μου επιτραπούν ορισμένες διευκρινίσεις.
Ασφαλώς και αντιλαμβάνομαι το σχόλιο του κ. Παστάκα ως εκδότη. Αντικαθιστώ το «στα όρια της χυδαιότητας», προς αποφυγή παρανόησης, με το «στα όρια της έλλειψης στοιχειώδους πολιτισμού».
Μια προσεκτική ανάγνωση θα έδειχνε ότι πουθενά δεν μιλώ για ήθος ή ηθική της ποίησης ή των ποιητών αλλά περί του τρόπου και του περιεχομένου διατύπωσης των σχολίων. Ο κύριος ή η κυρία Vavou, (προς τί άραγε η ανωνυμία; Ένα γενικότερο θέμα) ας είναι σίγουρος/η ότι τους αναφερόμενους ποιητές και τους διαβάζω και τους θαυμάζω. Γνωρίζω βασικά πράγματα όπως ότι η δημιουργία, η τέχνη και η ζωή είναι αδιαχώριστες έννοιες και ότι η ζωή όπως έλεγε, αν θυμάμαι καλά, ο Βάρναλης, υπάρχει από την κοπριά έως το άνθος τη αμυγδαλιάς. Από κει τρέφεται και η ποίηση.
Ομολογώ ότι γηράσκω αεί διδασκόμενος και καμία η φιλοδοξία μου για έδρα εκπαιδευτικού κύριε Μίχο. Η συμμετοχή μου στους σχολιασμούς του Ποιείν, θα υπάρχει, και ευχαριστώ για την πρόσκληση, όταν με παρακινεί γι αυτό η ποιητική δημιουργία του όποιου ποιητή και όχι ο σχολιασμός ενός εκάστου των σχολίων.
Τέλος ευχαριστώ όλους όσους σχολίασαν με παρρησία το κείμενό μου, ανεξάρτητα από τη θέση που πήραν πάνω σ’ αυτό.
Τώρα να απαντήσω στον κύριο του σχολίου 24; Έχει νόημα; Ας είναι…Λοιπόν, αξιότιμε κύριε, ο στοιχειώδης πολιτισμός που αναφέρετε, υπάρχει μόνο ως όραμα στην Πλατωνική Πολιτεία, πουθενά αλλού όμως μέσα στη ροή της ιστορίας, αν θέλετε ακόμη και στην ιστορία της τέχνης. Αν βρείτε εσείς μια εποχή χωρίς στοιχειώδη φρίκη, από πολέμους, ολοκαυτώματα, αδικία και εκμετάλλευση, τότε μόνο θα μπορούμε να μιλάμε για την πραγματικότητα μιας ουτοπίας. Ποτέ άλλοτε.
Στα ποιητικά καφενεία, στις μαζώξεις ποιητών, κλπ, λέγονται πολύ χειρότερα…
Αν κουβεντιάζουν για ποίηση εκεί, να μου τρυπήσετε την μύτη…
Αγαπητέ κ. Σκληβανιώτη, ας μην κρυβώμαστε πίσω από το δάκτυλό μας…Σας περιμένουμε απόψε, να απαγγείλετε…Όπως μας κατανόμασε κι ο κ. Πατίλης, “Λαϊκή επιθεώρηση” είμαστε…
η αλήθεια είναι οτι τα σχόλια τιμούν και εκθέτουν τους σχολιαστές ανάλογα.Το ηθος καλό θα ηταν να συνοδεύει την Τεχνη και την Ποιητική Δημιουργία ..κάποτε συμβαίνει κάποτε οχι ..Ωστόσο κατανοώ απόλυτα τις αιτιάσεις του ποιητή Γιάννη Σκληβανιώτη και την ενδόμυχη απορία που προκύπτει αν η Τέχνη και η αφοσίωση σε αυτή, σμιλεύει ή όχι τις ανθρώπινες φύσεις αν τις εξυψώνει ..αν αποδυναμώνει και τιθασσεύει το κακό.Εχω τις ιδιες σχεδόν αιτιάσεις .Θεωρώ τις παρεμβάσεις του ουσιώδεις και πλούτο για το περιοδικό που μας φιλοξενει.
Κυρίες μου, ειλικρινά με συγκινεί το θάρρος σας, μέντορες προσκόπων, να απευθύνεστε σε αγέλη λύκων.
Καλό θα ήταν να συνοδεύει η μάνα το παιδί στο σχολείο κι ο αδερφός την αδερφή του στην εκκλησιά… κάποτε συμβαίνει κάποτε όχι. Όμως καλύτερο δεν θα ‘ναι να δούμε πια να μεγαλώνει το παιδί και να πετάει τα δεκανίκια το κορίτσι;
Αν σκοπός της Τέχνης είναι ένας καλός γάμος, τότε θα αντιλαμβανόμουν τη σημασία του Ηθους ως συνοδού – και ως μάρτυρα περί της τιμιότητος – της κορασίδος!
Κύριε Σκληβανιώτη, συμφωνώ μαζί σας για την έλλειψη πολιτισμού, ακόμη και για τη χυδαιότητα που αρχικώς επισημάνετε. Αλλά επιμένετε να διαχωρίζετε τα ποιήματα από τα σχόλια (με κριτήρια μάλιστα που δεν αντλούν κύρος από πουθενά). Άνθρωποι γράφουν τα ποίηματα, άνθρωποι γράφουν και τα σχόλια – συχνά οι ίδιοι άνθρωποι. Πόλεμος κειμένων είναι, και το σημερινό απαράδεκτο σχόλιο ίσως γίνει η αυριανή ποιητική ανάρτηση (αν ο προνοητικός σχολιαστής έχει φροντίσει να χρησιμοποιεί ψευδώνυμο στα σχόλιά του). Και τότε αρκετοί θα σπεύσουν να το κρίνουν διαφορετικά, κύριε Σκληβανιώτη, γιατί θα είναι ποίημα, το τιμώμενο κείμενο της ημέρας, κι όχι ένα τυχαίο σχόλιο από κάποιον βαρεμένο ανώνυμο σχολιαστή. Γιατί η υπογραφή, σε αντίθεση με την ανωνυμία ή την αλλωνυμία, αποτελεί -άγνωστο γιατί- προστιθέμενη αξία.
Αναμένω κι εγώ πλέον τη συμβολή σας, όχι στη πάταξη της χυδαιότητας, αλλά στη διαμόρφωση ενός πλαισίου που θα σας επιτρέπει να συμμετέχετε.
Κύριε Παναγιώτη, δυστυχώς το πρώτο μέρος του σχολίου σας, δικαιολογεί πλήρως, και μάλλον άθελα, το κείμενο του κ. Σκληβανιώτη. Ως προς την επωνυμία ως προστιθέμενη αξία, επιτρέψτε μου να το χαρακτηρίσω σόφισμα. Από πότε το θάρρος και η εμπιστοσύνη στη γνώμη σου, αποτελεί ίδιον των αποβλεπόντων σε κέρδη; Εκτός αν φτάσαμε στην εποχή δικαίωσης
της κουκούλας.
Δεν συμμερίζομαι το “δυστυχώς”, κυρία marinou, καθότι τίποτε δεν έγινε άθελα. Άλλωστε, η διαφωνία μου με τον κύριο Σκληβανιώτη ουδέποτε αφορούσε το ερώτημα εάν υπάρχει χυδαιότητα ή έλλειψη πολιτισμού – αφορούσε αποκλειστικά στον τρόπο εξάλειψης της χυδαιότητας. Τα ευχολόγια δεν αρκούν, οι εκκλήσεις για αυτοσυγκράτηση και η επίκληση στο φιλότιμο ακούγονται πλέον φαρισαϊσμοί και το αίτημα ενίσχυσης των μέτρων καταστολής ανήκει σε άλλους χώρους.
Για το σόφισμα που επισημάνατε, σας θυμίζω το γνωστό “αυτήν ξέρετε, αυτήν εμπιστεύεστε”.
Την κουκούλα, στην οποία αναφέρεστε, την δικαιώνουν πρώτοι οι δοσίλογοι της Κατοχής – κάθε εποχής.