Διαβάζει ο Χάιμε Σαμπίνες. Σπέσιαλ αφιέρωση για το “Ποιείν”.

Pablo Neruda
Walking Around
Sucede que me canso de ser hombre.
Sucede que entro en las sastrerνas y en los cines
marchito, impenetrable, como un cisne de fieltro
Navegando en un agua de origen y ceniza.
El olor de las peluquerνas me hace llorar a gritos.
Sσlo quiero un descanso de piedras o de lana,
sσlo quiero no ver establecimientos ni jardines,
ni mercaderνas, ni anteojos, ni ascensores.
Sucede que me canso de mis pies y mis uρas
y mi pelo y mi sombra.
Sucede que me canso de ser hombre.
Sin embargo serνa delicioso
asustar a un notario con un lirio cortado
o dar muerte a una monja con un golpe de oreja.
Serνa bello
ir por las calles con un cuchillo verde
y dando gritos hasta morir de frνo
No quiero seguir siendo raνz en las tinieblas,
vacilante, extendido, tiritando de sueρo,
hacia abajo, en las tapias mojadas de la tierra,
absorbiendo y pensando, comiendo cada dνa.
No quiero para mν tantas desgracias.
No quiero continuar de raνz y de tumba,
de subterrαneo solo, de bodega con muertos
ateridos, muriιndome de pena.
Por eso el dνa lunes arde como el petrσleo
cuando me ve llegar con mi cara de cαrcel,
y aϊlla en su transcurso como una rueda herida,
y da pasos de sangre caliente hacia la noche.
Y me empuja a ciertos rincones, a ciertas casas hϊmedas,
a hospitales donde los huesos salen por la ventana,
a ciertas zapaterνas con olor a vinagre,
a calles espantosas como grietas.
Hay pαjaros de color de azufre y horribles intestinos
colgando de las puertas de las casas que odio,
hay dentaduras olvidadas en una cafetera,
hay espejos
que debieran haber llorado de vergόenza y espanto,
hay paraguas en todas partes, y venenos, y ombligos.
Yo paseo con calma, con ojos, con zapatos,
con furia, con olvido,
paso, cruzo oficinas y tiendas de ortopedia,
y patios donde hay ropas colgadas de un alambre:
calzoncillos, toallas y camisas que lloran
lentas lαgrimas sucias.
WALKING AROUND Πάμπλο Νερούδα
Συμβαίνει πως κουράζομαι να ‘μαι άνθρωπος.
Συμβαίνει πως μπαίνω σε ραφτάδικα και σινεμάδες
μαραμένος, αδιαπέραστος, σαν ένας κύκνος από τσόχα
πλέοντας σ’ ένα νερό από καταγωγή και στάχτη.
Η οσμή από τα κομμωτήρια με κάνει να κλαίω με κραυγές.
Μονάχα θέλω μια ξεκούραση από πέτρες ή από μαλλί,
μονάχα θέλω να μη βλέπω καταστήματα και κήπους,
ούτε εμπορικά, διόπτρες, κι ασανσέρ.
Συμβαίνει πως κουράζομαι απ’ τα πόδια και τα νύχια μου
κι απ’ τα μαλλιά και τη σκιά μου.
Συμβαίνει πως κουράζομαι να ‘μαι άνθρωπος.
Όμως θα ήταν νόστιμο
να τρομάξω ένα συμβολαιογράφο μ’ έναν κομμένο κρίνο
ή θάνατο να δώσω σ’ ένα μοναχό μ’ ένα χτύπημα του αυτιού.
Θα ‘ταν ωραίο
να πηγαίνω στους δρόμους μ’ ένα μαχαίρι πράσινο
και βγάζοντας κραυγές ως να πεθάνω από το κρύο.
Δεν θέλω άλλο να ‘μαι ρίζα μες στις καταχνιές,
αβέβαιος, απλωμένος, τρέμοντας από όνειρο,
προς τα κάτω, στα μουσκεμένα έντερα της γης,
απορροφημένος, σκεπτικός, τρώγοντας κάθε μέρα.
Δεν θέλω για μένα τόσες δυστυχίες.
Δεν θέλω να συνεχίσω από ρίζα κι από τάφο,
από υπόγειο μόνος, από κελάρι με νεκρούς,
κοκαλωμένος, να πεθαίνω από πόνο.
Γι αυτό η Δευτέρα καίγεται σαν το πετρέλαιο
όταν με βλέπει να ‘ρχομαι με πρόσωπο από φυλακή,
κι ουρλιάζει στο πέρασμά της σαν μια ρόδα πληγωμένη,
και κάνει βήματα από ζεστό αίμα προς τη νύχτα.
Και με σπρώχνει σε κάποιες γωνιές, σε κάποια υγρά σπίτια,
σε νοσοκομεία όπου τα οστά βγαίνουν στο παράθυρο,
σε κάποια παπουτσάδικα με οσμή από ξύδι,
σε δρόμους φοβερούς σαν ουλές.
Υπάρχουνε πουλιά σε χρώμα από θειάφι και τρομεροί απροορισμοί
κρεμασμένοι από τις πόρτες των σπιτιών που μισώ,
υπάρχουν οδοντοστοιχίες ξεχασμένες σε μια καφετιέρα,
υπάρχουνε καθρέφτες
που θα ‘πρεπε να κλαίγανε από ντροπή και φόβο,
υπάρχουνε ομπρέλες σ’ όλα τα μέρη, και δηλητήρια, κι υποχρεώσεις.
Εγώ περνάω με ηρεμία, με μάτια, με παπούτσια,
με μανία, με λησμονιά,
περνάω, διασχίζοντας γραφεία και μαγαζιά ορθοπεδικής,
και αυλές όπου υπάρχουν ρούχα κρεμασμένα απόνα σύρμα:
σώβρακα, πετσέτες και πουκάμισα που κλαίνε
αργά βρώμικα δάκρυα.
Μετάφραση: Β. Λαλιώτης










Μια από τις δραστικότερες ως προς τη διάρκεια συλλογές του Νερούδα είναι και η αμετάφραστη στα ελληνικά “Παραμονή στη γη”. Από εκεί και αυτό το ποίημα το πιο φημισμένο. Ο Νερούδα έχει εκδόσει τα Είκοσι Ερωτικά αλλά μετέωρος βιοποριστικά, μετά την άρνηση της Αλμπερτίνας Ασόκαρ να τον παντρευτεί, φεύγει πρόξενος στη Μπατάβια. Στα χρόνια που μένει εκεί περνάει τη μεγαλύτερη ίσως κρίση στη ζωή του. Αντιμετράει ως τις πιο σκοτεινές του ρίζες την ίδια του τη δυνατότητα να είναι ποιητής. Το προϊόν είναι αυτό το βιβλίο κι ένα από τα πιο αντιπροσωπευτικά ποιήματα του κλίματός του είναι και το συγκεκριμένο. Το βιβλίο μας δίνει μια εικόνα του Νερούδα που δεν έχει καμία σχέση με την γνωστή στην Ελλάδα ποίησή του.
Χαίρε, Βασίλη. Μες στη χρονιά θα κυκλοφορήσουν από το “Ύψιλον” και οι 3 Residencias σε έναν τόμο. Το έχω ήδη παραδώσει. Θα είσαι ο πρώτος που θα το λάβεις, γιατί το αξίζεις (τόσα χρόναι που παλεύεις με τον Π.Ν.). Και πάλι χαίρε!
Εξαιρετικό! Η ποίησή του γλυκό μαχαίρι…
Σε καλώ από εδώ να στείλεις κοψίδι από τη μετάφραση για το Οροπέδιο, το διακαιούμαι να το ζητήσω αφού έβγαλα την είδηση. Το βιβλίο, αφού με ξέρεις, θα το αγοράσω. Θα κρατήσω αυτό με την αφιέρωση και το άλλο θα το χαρίσω. Μπορεί να βάλουμε και τις δυό μετάφράσεις δίπλα του συγκεκριμένου, ωραίο θα είναι.
Γειά σου Γιώργο, να είσαι καλά!
Το ποίημα του Νερούδα, χάρη στη γεναιοδωρία του Β. Λαλιώτη, εμένα μου ανακαλεί στη μνήμη τον Μλέηκ. Ο ποιητής γράφει τα “ποιήματα της αθωότητας” κι ο ποιητής γράφει τα “ποιήματα της εμπειρίας”. Ποίηση δίχως βίωμα, δεν μπορεί να υπάρξει. Το “βίωμα” εδώ να εκληφθεί με την ένοια της εγχάραξης των τραυμάτων στην προσωπικότητα του συγκεκριμένου ατόμου, και πως το συγκεκριμένο άτομο κάθε φορά ενσωματώνει στην προσωπική του ιστορία τα τραυματικά γεγονότα. Οι “ατσαλάκωτοι” δεν σημαίνει πως δεν είχαν τραυματικές εμπειρίες. Το τραύμα συνηπάρχει με την ανθρώπινη ύπαρξη κι άνθρωπος ατραυμάτιστος δεν υπάρχει. Ατσαλάκωτος είναι αυτός που δεν επεξεργάζεται τα τραύματά του, αυτός που γράφει χωρίς να διακινδυνεύει τίποτα, που δεν ιδρώνει (όπως θα έλεγε κι ο Ζουγανέλης…), που δεν ματώνει. Ο Νερούδα μας αποκαλύπτει πως πρέπει να ματώσεις αν θες να γράψεις έπειτα το “Κάντο Χενεράλ”. Αν δεν ματώσεις το πολύ-πολύ να γράψεις το….θου Κύριε, φυλακή τω στόματί μου…
Δείγμα, εξαιρετικής μεταφραστικής δουλειάς ενός μεγάλου εραστή της ποίησης. Βασίλη συγχαρητήρια!
Βασίλη, ρίξε στο χαρτί τους “Στίχους του Καπετάνιου”, μια και το έχεις. Εγώ τους γνωρίζω από δύο αγγλικές μεταφράσεις και νομίζω ότι αξίζει τον κόπο. Για σένα θα είναι παιχνιδάκι. Εχω κάνει και μερικές μεταφράσεις (και σε αντιπαραβολή με το ισπανικό πρωτότυπο κουτσά στραβά) για ιδίαν και μόνο “κατανάλωση” από αυτό αλλά δεν τις βγάζω, γιατί το να είσαι προδότης μια φορά πάει κι έρχεται… το να είσαι δύο, όπως είμαι εγώ στην προκειμένη περίπτωση, πάει πολύ…
Την καλησπέρα μου στην παρέα
Βολκώφ
Ως υστερόγραφο στο παραπάνω…
Περιμένω με ανυπομονησία το βιβλίο του Γιώργου Κεντρωτή. Όγκος μεταφραστικός και ό,τι πρέπει για όσους αγαπάν τον στίχο του Νερούδα. Ευχές και για την επόμενη δουλειά του.
Βολκώφ
Θεοδόση, έπεσες διάνα. Εχω τους Στίχους του Καπετάνιου, μοναδικό δώρο με αφιέρωση από το Θανάση Τσιμέκα της Φωλιάς του βιβλίου. Χρωστάω και κάτι άλλα στη μνήμη του… Αυτά που έκανες ρίχτα στο δικό σου ή όπου θες να τα χαρούμε…Ή ευγενική σου πρόθεση θεραπεύει ότι δεν το κάνεις από τα ισπανικά. Ποίηση είναι ότι κερδίζεται στη μετάφραση και κατά Μπένγιαμιν το ποίημα περιέχει τις μελλοντικές του μεταφράσεις και τις διπλοφουρνιστές.
Παίξτε, ρε μάγκες, όλοι. Ας κάνουμε το μέσο μηχανισμό αντιμιζέριας.
Ο Μίχος λέει η φωτοκόπια για το σονέτο θα σε περιμένει στο Ναυτίλο από βδομάδα. Δεν το ξέχασε.
Βασίλη
κι έπεσαν οι στίχοι σου ελληνικοί
σε στιγμές μου νύχτα
και φθόρισα ένα γύρω
Αλήθεια
που τόσην ανάγκη είχα
να κόψω στα δυο τα μέτρα
κάτι μικρούς θανάτους της καθημερινότητας
Ωραία ωραία
που άνοιξε το νταλιάνι και φεύγουν τα ψάρια στ` ανοιχτά
Και κοίτα
να φυλάς καλά τα δάχτυλά σου
Ευχαριστώ τους Βασίλη Λαλιώτη και Θεοδόση Βολκώφ για τις προτροπές και τα καλά τους λόγια. Έχουν αξία (μεγάλη) (για μένα), επειδή ακριβώς προέρχονται από ΠΟΙΗΤΕΣ.
Βασίλη… τον Καπετάνιο … και μάλιστα γρήγορα – “αμελλητί” που λένε και οι νομικοί. Έχεις χαιρετίσματα και από τον Αντώνη Παπαϊωάννου. Στον οροπέδιο Κανελλόπουλο από την εύλαλη Νεμούτα έδωσα σήμερα μπόλικο πράμα. Μεταφράσεις στο επόμενο τεύχος.
Για την ιστορία απλώς. Ο τόμος με τα ποιήματα του Νερούδα θα έχει τίτλο ΣΤΑ ΧΘΟΝΙΑ ΔΩΜΑΤΑ. Δεδομένου ότι το RESIDENCIA EN LA TIERRA παραπέμπει στην Αποκάλυψη του Ιωάννου (: οι κατοικούντες επί της γης) και δεδομένου ότι το τρίτο μέρος του έργου επιγράφεται TERCERA RESIDENCIA, προτίμησα (χάριν κυρίως της νοηματικής ενότητος) να επινοήσω τον τίτλο που έγραψα πιο πάνω. Τα μέρη επιγράφονται: ΣΤΑ ΧΘΟΝΙΑ ΔΩΜΑΤΑ Ι & ΙΙ και ΤΟ ΤΡΙΤΟ ΔΩΜΑ. Περισσότερα σε λίγο καιρό.
Και κάτι τελευταίο. Πολύ μου άρεσε η κριτική σου σου Οροπέδιο. Βάζεις τα πράγματα στη θέση τους.
@ Βασίλης Λαλιώτης. Δεν είναι μόνο η Νεμούτα εύλαλη. Είσαι και λόγου σου: Ευ-Λαλιώτης! Χαίρε και πάλι!
Βλέποντας τυχαία το όνομά μου από φίλους παλιούς είπα να συμβάλλω κι εγώ στην περί Νερούδα κουβέντα με ένα τραγούδι μου, από μια σειρά τραγουδιών για αγαπημένους ποιητές.
ΝΕΡΟΥΔΑ
Στο Σαντιάγκο βγαίνει ένα φεγγάρι
κόκκινο αίμα, κόκκινο φιλί
κι είναι ο έρωτας που ήρθε να μας πάρει
ένα ταξίδι στης καρδιάς μαςτη Χιλή
Στο Σαντιάγκο έξι πάρα πέντε
φτερά του έρωτα φιλάει μια πεταλούδα
είναι η ώρα που τα πίνει ο Αλιέντε
στις παραλίες του ουρανού μετον Νερούδα
Στο Σαντιάγκο και την Ίσλα Νέγρα
με της βροχής την πρώτη την ανάσα
χόρεψε τα τραγούδια σου τα αλέγκρα
του έρωτά μας χόρεψε τη σάλσα
Στο φως ανέκδοτη συλλογή του Πάμπλο Νερούδα
Η συλλογή αυτή που χρονολογείται από το 1969.
Συλλογή με μικρά χειρόγραφα ανέκδοτα ποιήματα του τιμημένου με Νόμπελ Λογοτεχνίας, Χιλιανού ποιητή Πάμπλο Νερούδα είδε το φως της δημοσιότητας με τη βοήθεια ενός Χιλιανού συλλέκτη, όπως γράφουν οι κυριακάτικες εφημερίδες στη Χιλή. Με τίτλο «Αλμπουμ της Ισλα Νέγκρα» η συλλογή αυτή που χρονολογείται από το 1969 είναι αφιερωμένη στην Αλίσια Ουρούτια, ανιψιά του συζύγου της ποιήτριας Ματίλτης Ουρούτια που ζούσε μαζί της στην περιοχή Ισλα Νέγκρα στη Χιλή.
Τα ποιήματα είναι γραμμένα με την τυπική γραφή του Νερούδα και φέρουν την εξαιρετικά δύσκολη υπογραφή του, γεγονός που αποκλείει κάθε πιθανότητα πλαστογραφίας, ανέφερε ο Νουριελντίν Χερμοσίλα, ένας δικηγόρος-συλλέκτης που διαθέτει πολλά ακόμα έργα του διάσημου Χιλιανού ποιητή και σκοπεύει να τα προσφέρει σε δημόσια βιβλιοθήκη.
Το άλμπουμ αυτό είναι «μια σαφέστατη απόδειξη της αγάπης του ποιητή προς τη Αλίσια», δήλωσε ο δικηγόρος-συλλέκτης, ο οποίος αρνήθηκε να δηλώσει το υπέρογκο ποσό που πλήρωσε για να την αποκτήσει.
Βιβλιογραφίες για τον Νερούδα αναφέρουν συχνά το όνομα της Αλίσια και πολλοί ισχυρίζονται ότι υπήρξε ερωμένη του τα τελευταία χρόνια της ζωής του. Η ίδια πάντως που ζει στην Αρικα, στο βόρειο τμήμα της Χιλής τηρεί στάση σιωπής.
Το «Άλμπουμ της Ισλα Νέγκρα» δεν συγκαταλέγεται στα πολύτιμα έργα του ποιητή αλλά είναι μια συλλογή «γλυκιά, τρυφερή και συχνά τραγικά λυπημένη», όπως ανέφερε ο κ. Χερμοσίλα.
Πηγή: http://www.kathimerini.gr με πληροφορίες από ΕΡΤ
Πραγματικά ωραία η μετάφρασή σας, αλλά γιατί μεταφράζετε το intestinos “προορισμοί”; Δεν λέει ο Νερούδα destinos! Πρόκειται για φριχτά εντόσθια!
Όπως βλέπεις Βασιλάκι άνθρωποι του δικού σου livelo δεν έχουν δικαίωμα για ένα μικρό λάθος και ας έχουν προσφέρει τα εντόσθια τους στη γ@μημένη μετάφραση !!!! Πάντα θα καιροφυλακτεί
ο (συμπληρώστε εσείς )
η καλογρια εγινε μοναχος..η μαχαιρια στο αυτι εγινε “χτυπημα στο αυτι”(?)..τα εντοσθια εγιναν “προορισμοί”(!!).