Επιθεώρηση Ποιητικής Τέχνης

Κατηγορία

Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Θανάσης Ντζούφρας, «Παιδικά τραγούδια από μελοποιημένα ποιήματα», εκδ. Μελωδία, 2016

Τα παιδικά τραγούδια από μελοποιημένα ποιήματα, είναι ένα βιβλίο που περιέχει 2 cd και περιλαμβάνει 43 τραγούδια κορυφαίων Ελλήνων ποιητών, που έγραψαν ποιήματα για παιδιά. Όλα τα ποιήματα έχουν περιληφθεί σε αναγνωστικά του Δημοτικού Σχολείου. Τα ποιήματα μελοποιήθηκαν και ενορχηστρώθηκαν από τον παιδαγωγό Βασίλη Παπανικολάου. 

`

Ένα αφιέρωμα σε ποιητές μας, όπως: Θέτη Χορτιάτη, Χάρης Σακελλαρίου, Οδ. Ελύτης, Γιάννης Ρίτσος, Ζαχ. Παπαντωνίου, Τέλος Άγρας, Βασ. Ρώτας, Κωστής Παλαμάς, Ντίνα Χατζηνικολάου, Ελ. Χωρεάνθη, Κ. Χωρεάνθης, Γ. Νεγρεπόντης, Δ. Μανθόπουλος, Ρ. Καρθαίου, Αλ. Πάλλης, Δ. Τροβάς, Ρίτα Μπούμη-Παπά, Μαρ. Γουδέλη, Διον.Σολωμός, Ν.Κανάκης κ.ά.

`

Ζαχαρίας Παπαντωνίου

Ένας γέρος γέροντας

Ένας γέρος γέροντας,
κι ουδέ τόσο γέροντας,
εκατό εννιά χρονών,
πότιζε το γρίβα του.
Τα βουνά τριγύριζε
και τα δέντρα κοίταζε.
«Σεις βουνά, ψηλά βουνά,
τώρα με την άνοιξη
δε με ξανανιώνετε
μένα και το γρίβα μου,
όπως ξανανιώνονται,
και καινούργια γίνονται
τούτα τα χαμόδεντρα,
τα χιλιόχρονα κλαριά,
να γινόμουνα κι εγώ νιος,
όπως ήμουν μια φορά;

Διαβάστε περισσότερα
Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Αιμίλιος Ριάδης, (1880 – 1935) «Κείμενα- Ποίηση», (γράφει η Στεφανία Μεράκου)

Το έργο του Αιμίλιου Ριάδη παραμένει ελάχιστα γνωστό, παρ’ όλη την ξεχωριστή θέση που κατέχει στην εξέλιξη της Ελληνικής μουσικής. Ο Ριάδης είναι ένας Έλληνας ιμπρεσιονιστής με μούσα του τη δημοτική μας μουσική, κρατάει όμως στο χέρι του μια γαλλική πένα.

`

 

Η καλλιτεχνική φύση του Ριάδη διακρίνεται και για τις ποιητικές, εκτός από τις μουσικές, συνθέσεις του, οι οποίες καλύπτουν ένα μεγάλο μέρος του σωζόμενου αρχείου. Στα 600 και παραπάνω χειρόγραφα και έντυπα φύλλα με ποίηση διαφαίνεται το ίδιο χαρακτηριστικό με αυτό του κατά πολύ μεγαλύτερου μουσικού μέρους του αρχείου. Μια διαρκής προσπάθεια του ποιητή/συνθέτη για την τελειότητα και μια συνεχής επεξεργασία των ιδεών του ακόμη και όταν πια τα έργα έχουν εκτυπωθεί και δημοσιευτεί.  Μεταξύ των χειρογράφων του περιλαμβάνονται πολλαπλά αντίτυπα των ποιημάτων του, τα οποία είναι κατά βάσιν αχρονολόγητα.

Οι στίχοι του άρχισαν να δημοσιεύονται, όταν ο Ριάδης ήταν ακόμη σε νεαρή ηλικία, στον περιοδικό τύπο της Θεσσαλονίκης με πρώτο πιθανότατα τον Φάρο της Θεσσαλονίκης, όπου δημοσιεύθηκαν δύο ποιήματά του το 1904 με υπογραφή Αιμ. Κου. Ακολουθούν δημοσιεύσεις και σε άλλα περιοδικά της Θεσσαλονίκης και της Αθήνας και η συλλογική έκδοση Εκ της συλλογής πατριωτικών ποιημάτων του Αιμ. Ελευθεριάδου το 1905.

`

`

Ο ποιητής συγκέντρωσε σε ένα μικρό τετράδιο-λεύκωμα αποκόμματα από τις έντυπες εκδόσεις με τα ποιήματά του της περιόδου 1904 έως 1906. Το τετράδιο αυτό αποτελεί ντοκουμέντο για τους ερευνητές, μια και αφ’ ενός μόνο σποραδικές αναφορές για τέτοιες ποιητικές εκδόσεις γίνονταν μέχρι τώρα, συνήθως μεταγενέστερες, και αφ’ ετέρου έχει την προσωπική του φροντίδα, σχόλια και φωτογραφία του από το 1906. Η Κουκουβάγια έναι ένα ποίημα που ο Ριάδης έγραψε στο Μόναχο όπου σπούδαζε το 1909, με αφιέρωση στον «μεγάλο δάσκαλό μου Δημήτριον Δάλλα»3. Δημοσιεύθηκε στην Εβδομαδιαία εικονογραφημένη επιθεώρηση «Εποχή» της Θεσσαλονίκης αρκετά αργότερα στις 30 Δεκεμβρίου το 1928, αφού όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο εκδότης «το ανακαλύψαμε στην βιβλιοθήκη κάποιου λόγιου Μακεδόνος και σήμερον το φέρομε εις την δημοσιότητα.». Ας σημειώσουμε εδώ ότι ακόμη ένα ποίημα με θερμή αφιέρωση στον Δημήτρη Λάλλα έχει τον τίτλο Στον Παρθενώνα.

Πολλά ποιήματά του έχει μελοποιήσει ο ίδιος όπως τον Τρύγο από τα Πέντε χορευτικά τραγούδια.

Διαβάστε περισσότερα
Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Πέτρος Μάλαμας, «Οδηγίες προς ναυτιλομένους» (στίχοι: Άλκης Αλκαίος), 2018

ΙΝΤΕΡΜΕΔΙΟ

Μόλις νυχτώσει

Έλα να σε πάρω μαζί μου

Μην ξεχάσεις τα μαύρα γυαλιά σου

Να μη βλέπω τα μάτια σου να κλαίνε

Μόλις νυχτώσει

Έλα να σε πάρω μαζί μου

`

*

ΙΦΙΓΕΝΕΙΑ

Πόσος δρόμος μέχρι την καρδιά σου

Καλή μου

Νύχτωσε το μαχαίρι μου

Στους παιδικούς σου ιστούς

Και δακρύζουν

Τα εμφύλια μάτια σου

Πόσος δρόμος μέχρι την καρδιά σου

Ιφιγένεια

`

*

Η ΝΥΧΤΑ ΣΤΟ ΠΑΡΑΘΥΡΟ

Ποιός περπατάει μέσα στην κάμαρά σου
Και τί γυρεύει
Ποιός πυρετός θερίζει τη χαρά σου
και μ’άγριεύει

Η νύχτα στο παράθυρο σφυρίζει
Σαν ένας υποψήφιος εραστής
Τα νειάτα μας που φεύγουν μου θυμίζει
Τα νειάτα
Που δε γνώρισαν ζωή της προκοπής

Ποιός κυνηγάει το ζεστό φιλί σου
Και βλαστημάει
Ποιός βηματίζει πάνω στο κορμί σου
Και με πατάει

Η νύχτα στο παράθυρο σφυρίζει
Σαν πλοίο που δε γνώρισε σταθμό
Τα νειάτα μας που φεύγουν μου θυμίζει
Τα νειάτα μας
Που χόρτασαν σκοτάδι και καημό

`

*

ΤΟΥ ΗΛΙΟΥ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ

Με αλκοόλ στρωμένα σχέδια και χάρτες
Κάνουν μανούβρες στη Μεσόγειο τα όνειρά μας
Αχ μάτια μου
Μας κατοικούν βουβοί αντάρτες
Κι είναι φτωχά τα λόγια τα καθημερνά μας

Φυλάξου απ’τον κακό καιρό
Κι απ’του πελάγου το λωτό
Σαν βρεις του ήλιου το λιμάνι
Θα σ’αγαπήσουν κι οι ρουφιάνοι

Με λουμινάλ οι φίλοι καρτερούν το θαύμα
και δε μιλούν για τη χαμένη τους ζωή
Αχ μάτια μου
Έχουμε γίνει άγραφο γράμμα
Τί να διαβάσεις σ’ένα ολόλευκο χαρτί

Φυλάξου απ’τον κακό καιρό
Κι απ’του πελάγου το λωτό
Σαν βρεις του ήλιου το λιμάνι
Θα βγούν κι οι φίλοι στο σεργιάνι

`

*

 

ΓΕΝΟΒΕΦΑ

Ολημερίς λιμνάζεις μες στα καφενεία
Κι οι τραμβαγιέρηδες σου πίνουν την καρδιά
Κουρσάροι σε παραμονεύουν στα Χαυτεία
Και την αγκάλη σου την παίζουν στα χαρτιά

Το βράδυ μόλις κλείσουνε τα σινεμά
Kάποιο μορτάκι ξέμπαρκο θα σε φιλάει
Σ’ένα φτηνό δωμάτιο με σεντόνια υγρά
Τον Βαμβακάρη φάλτσα θα σου τραγουδάει

Κινέζικα μετάξια και Μαροκινά
Θα σου χαρίσω εγώ φτωχή μου Γενοβέφα
Κάνε τσιγάρο κι άντε όνειρα γλυκά
Τώρα-με νοιώθεις-μόλις άρχισα την πρέφα

Διαβάστε περισσότερα
Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Ηλίας Βολιότης – Καπετανάκης, «Αδέσποτες Μελωδίες. Αείζωοι λαϊκοί καημοί», εκδ. Μετρονόμος, 2019

 

Γράφει για το Ρεμπέτικο στον πρόλογο του έργου του «Αδέσποτες Μελωδίες. Αείζωοι λαϊκοί καημοί» ο Ηλίας Βολιότης-Καπετανάκης: «Τ’ αδιάψευστα τεκμήρια αυθόρμητου, στις μεγάλες του στιγμές, ριζοσπαστισμού και μαστοριάς τίποτα να μην πετά πριν ρουφήξει όλη την ικμάδα του. Η μοναδική εικονοπλαστική του τραγουδιού, το ψυχογράφημα του τραγουδάρη λαού μας. Φάσεις της ασίγαστης διαπάλης επίσημου και λαϊκού πολιτισμού καθώς ο πρώτος, μολονότι έχει υλικά μέσα και την εξουσία, δεν αντέχει την επίθεση ποιότητας του δεύτερου και στην καινούρια του κόσμου «δεσπόζουσα» ταξική αντίθεση: Άνθρωπος – πίθηκος»!

`

Πέρασαν 45 έτη  αφότου ο δημοσιογράφος αποκτά την πρώτη του κασέτα με ηχογραφήσεις αυθεντικών ρεμπέτικων τραγουδιών και μέχρι σήμερα συνεχίζει ν’ ανθολογεί, ν’ ακούει, να μελετά, προπαντός να συμμετέχει στο γλέντι της μεγάλης παρέας, που κόντρα στην μοναξιά και την σαβούρα της εποχής μετουσιώνει σε πρωτότυπο μελωδικό λαϊκό πολιτισμό τα μεράκια και τους καημούς της. Απόσταγμα της έρευνας και του ταξιδιού είναι αυτό το βιβλίο με το οποίο ολοκληρώνεται η Τριλογία των Ασμάτων και των Παιχνιδιατόρων:

 

  • Αδέσποτες Μελωδίες. Αείζωοι Λαϊκοί καημοί
  • Μάγκες Αλήστου Εποχής. 24 ρεμπέτικα πορτρέτα
  • Μουσικό Σεργιάνι. Άλλα 22 ρεμπέτικα πορτρέτα

 

Το βιβλίο του Ηλία Βολιότη-Καπετανάκη είναι το πολυσχιδές πορτρέτο της κοινωνίας μέσα από το λαϊκό αστικό τραγούδι, το επονομαζόμενο Ρεμπέτικο. Όπως τονίζει ο συγγραφέας δεν υπάρχει έκφανση της, που να μην βρίσκεται εντός του πεδίου βολής του Ρεμπέτικου, να μη σχολιάζεται αδρά, δωρικά με όμορφα τραγούδια. Το εξώφυλλο και το οπισθόφυλλο πίνακες της ζωγράφου Εύας Μελά.

Διαβάστε περισσότερα
Ραδιόφωνο- Ταινιοθήκη- Θεάτρο Ποιείν

Χάρης Μανουσάκης, Τρία τραγούδια σε ποίηση Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, 2019

`
Ποίηση: Ναπολέων Λαπαθιώτης Μουσική: Χάρης Μανουσάκης Ερμηνεία: Εμμανουέλα Νινιράκη
`
****************************************************
* Ηχογραφήσεις στο σπίτι και Mad Hat Music*, Μίξεις : Νίκος Βογιατζάκης, Mad Hat Music Mastering : Πάνος Μπόθος, Εξώφυλλο : Πάνος Ανδριανός
`
Αηδόνι Στο Κλουβί
Έχω έν’ αηδόνι στο κλουβί,
Κι απ’ τον καημό του λιώνει·
έχω έν’ αηδόνι στο κλουβί,
και μοίρεται, τ’ αηδόνι.
Μου λέει για τις αμυγδαλιές
που ανθίζουν άσπρο χιόνι,
μου λέει για τις τριανταφυλλιές –
και μοίρεται, τ’ αηδόνι…
Και παραδέρνει ανώφελα,
και τα φτερά του απλώνει,
κάθε που φεύγουν τα πουλιά,
κι αναρριγούν οι κλώνοι…
Διαβάστε περισσότερα