Συμπληγάδες

Μουσική: Αλέξανδρος Χατζηνικολιδάκης

Πώς να περάσω τις συμπληγάδες
μες στο κορμί του το πύρινο
τα κρίματά του είναι χιλιάδες
πώς ν’ αψηφήσω τον κίνδυνο

Μα ‘κείνο θέλει η ψυχή μου
τ’ αμαρτωλό κι ανήθικο
μαρμαρυγή που φωσφορίζει
και με τραβάει τ’ αλήτικο

Πώς να περάσω δίχως πυξίδα
τους σκοτεινούς του λαβύρινθους
το παρελθόν του ενώ το είδα
να προσπεράσω ζητάει ο νους

Μα ‘κείνον θέλει η ψυχή μου
τον άνεμο τον άπιαστο
που ‘χει το πάθος στη ματιά του
τον άντρα αυτόν τον άπιστο

Γύρους θανάτου θέλω να κάνω
με το κορμί του στην άβυσσο
μου φτάνει μόνο να ξενυχτάω
σ’ έναν αντρίκειο παράδεισο

Γιατί αυτόν θέλ’ η ψυχή μου
κι ας χρεωθώ τη θύελλα
να πέσω μέσα στη φωτιά του
σαν την τρελή το ήθελα

Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου και ο Κώστας Μακεδόνας παρουσιάζουν τον κύκλο οκτώ λαϊκών τραγουδιών που απαρτίζουν το album με τίτλο «Ο Γκρεμιστής».

Ποίηση:

Μάνος Ελευθερίου, Ναπολέων Λαπαθιώτης, Βύρων Λεοντάρης, Κωστής Παλαμάς

`

Ο γκρεμιστής (Κωστής Παλαμάς)

Ακούστε. Εγώ ειμαι ο γκρεμιστής, γιατ’ είμ’ εγώ κι ο χτίστης,
ο διαλεχτός της άρνησης κι ο ακριβογιός της πίστης.
Και θέλει και το γκρέμισμα νου και καρδιά και χέρι.
Στου μίσους τα μεσάνυχτα τρέμει ενός πόθου αστέρι.
Κι αν είμαι της νυχτιάς βλαστός, του χαλασμού πατέρας,
πάντα κοιτάζω προς το φως το απόμακρο της μέρας.
Εγώ ο σεισμός ο αλύπητος, εγώ κι ο ανοιχτομάτης·
του μακρεμένου αγναντευτής, κι ο κλέφτης κι ο απελάτης·
και με το καριοφίλι μου και με το απελατίκι
την πολιτεία την κάνω ερμιά, γη χέρσα το χωράφι.
Κάλλιο φυτρώστε, αγριαγκαθιές, και κάλλιο ουρλιάστε, λύκοι,
κάλλιο φουσκώστε, πόταμοι, και κάλλιο ανοίχτε, τάφοι,
και, δυναμίτη, βρόντηξε και σιγοστάλαξε, αίμα,
παρά σε πύργους άρχοντας και σε ναούς το Ψέμα.
Των πρωτογέννητων καιρών η πλάση με τ’ αγρίμια
ξανάρχεται. Καλώς να ’ρθεί. Γκρεμίζω την ασκήμια.
*
Είμ’ ένα ανήμπορο παιδί που σκλαβωμένο το ’χει
το δείλιασμα, κι όλο ρωτά και μήτε ναι, μήτε όχι
δεν του αποκρίνεται κανείς και πάει κι όλο προσμένει
το λόγο που δεν έρχεται, και μια ντροπή το δένει.
Μα το τσεκούρι μοναχά στο χέρι σαν κρατήσω,
και το τσεκούρι μου ψυχή μ’ ένα θυμό περίσσο.
Τάχα ποιός μάγος, ποιό στοιχειό τού δούλεψε τ’ ατσάλι
και νιώθω φλόγα την καρδιά και βράχο το κεφάλι,
και θέλω να τραβήξω εμπρός και πλατωσιές ν’ ανοίξω,
και μ’ ένα Ναι να τιναχτώ, μ’ ένα Όχι να βροντήξω;
Καβάλα στο νοητάκι μου, δεν τρέμω σας, όποιοι είστε·
γρικάω, βγαίνει από μέσα του μια προσταγή: Γκρεμίστε!

Μουσική: Αλέξανδρος Γουργουλιός / Ερμηνεία: Βασίλης Προδρόμου, Μαριάνα Κατσιμίχα

Ποίηση: Γιώργος Σεφέρης, Μανόλης Αναγνωστάκης, Νίκος Καρούζος, Κώστας Ουράνης, Τίτος Πατρίκιος, Κώστας Τσιούφης και Διονύσης Τζαρέλλας

Εικόνα (ποίηση: Νίκος Καρούζος)

Στα χείλη του παντάνασσα σιωπὴ
συνέχεια των πουλιών τα μαλλιά του.
Με βουλιαγμένα όνειρα κι ανέγγιχτος
νερὸ τρεχάμενο στα ρείθρα,
γυρίζει μόνος.

Πάντα ο δρόμος μέσ᾿ στα μάτια του
κ᾿ η λάμψη απ᾿ τη φωτιὰ που καίει τη νύχτα.
Γεμάτος πόνο χάνεται στα δειλινὰ
αισθάνεται πως όλα χάθηκαν.

Μην του μιλάτε είναι άνεργος
τα χέρια στις τσέπες του σαν δυο χειροβομβίδες.
Μην του μιλάτε δε μιλούν στους καθρέφτες.
Άνθη της λεμονιάς λουλούδια του ανέμου
στεφάνωσέ τον Άνοιξη τον κλώθει ο χάρος.

Το «Χρονοτριβείο» αποτελεί ένα μουσικό έργο βασισμένο σε ποιήματα του Ναπολέοντα Λαπαθιώτη. Συμμετέχουν : Αναστασία Στρατηγού, Παντελής Νικηφόρος, Θοδωρής Κρητικός και Ναταλία Λαμπαδάκη, Λήδα Γρηγοριάδου, Αρετή Πολυμενίδη. Ποιήματα με νοσταλγικό χαρακτήρα και όχι μόνο, τα οποία βρήκαν τη σειρά τους σε ένα νοητό αέναο κύκλο και ύστερα σαν μια ιστορία μελοποιήθηκαν. Έχοντας ως μέσο τους στίχους αυτούς, βρήκα τις λέξεις που χρειαζόμουν, τις λέξεις που έψαχνα για να εκφράσω μουσικά το πέρασμα του χρόνου. Όλον εκείνον τον πόνο και τη λησμονιά για τις στιγμές και τους ανθρώπους που δεν θα ξανασυναντήσουμε πια. Επιμέλεια παραγωγής & ενορχήστρωση (μαζί με τις πολύτιμες ιδέες των μουσικών)- σύνθεση και ερμηνεία: Γιάννης Κονταράτος

Φαντάσματα

Τ’ Άγνωστο γύρω και παντού, – κι ο Νόμος ο Τρανός του!
Κι ενώ δεν είμαστε παρά μορφές αυτού του Αγνώστου
φαντάσματα, όλοι, και καπνοί, στη δίνη της αβύσσου
(με τ’ όνειρο, φτωχή ψυχή, για μόνη απολαβή σου)

μάταια φαντάσματα, τυφλά, που το σκοτάδι σπέρνει
που η νύχτα φέρνει, μια στιγμή, κι η νύχτα, πάλι, παίρνει
χαμένοι, δίχως γυρισμό, μες στον αιώνιο σάλο,
μισούμε κι εχθρευόμαστε, – και κρίνει ο ένας τον άλλο.

Ο Γιώργος Σταυριανός είναι ένας από τους κορυφαίους Έλληνες συνθέτες – μια αστείρευτη πηγή ευαίσθητων, ατμοσφαιρικών μελωδιών. Αλλά ταυτόχρονα, είναι και ένας εξαιρετικός στιχουργός, ένας δεινός χειριστής του ποιητικού λόγου. Αυτή τη δεύτερη, λιγότερο προβεβλημένη ιδιότητά του έρχεται να φωτίσει το βιβλίο Γιώργος Σταυριανός – Παιδί του ανέμου. Στίχοι και κείμενα σε επιμέλεια Ηρακλή Οικονόμου, που συγκεντρώνει το σύνολο των στιχουργικών δημιουργιών του, συνοψίζοντας μια λαμπρή πορεία τεσσάρων δεκαετιών, από την Έρημη πόλη του 1982 στο Λύκε, λύκε είσαι εδώ; του 2021. Το βιβλίο συνοδεύεται από ανέκδοτους στίχους του δημιουργού, άλλα κείμενά του δοκιμιακού χαρακτήρα και δύο παλαιότερες συνεντεύξεις του, καθώς και από πλούσιο και ανέκδοτο φωτογραφικό υλικό.

`

***

Δεν ήταν όνειρο ( Τ’ αγριοπερίστερα )

Τ’ αγριοπερίστερα
ξύπνησαν κι ύστερα
πέταξαν στ’ άγρια
τα λημέρια του νου.

Γίνηκαν θύμησες,
μού `παν πως γύρισες
κι εγώ γινόμουνα
αητός του βουνού.

Δεν ήταν όνειρο.
Μα, πώς γελάστηκα
κι αποξεχάστηκα
πλάι στο Θεό.

Νύχτες μαγιάτικες,
δρόμοι που διάβηκες
και δρόμους που έκανα,
για να σε βρω.

Φεγγοβολούσανε
και τραγουδούσανε,
καθώς πετούσανε
πλάι στον αητό.

Μα εκείνος άπλωνε
κι όλο μεγάλωνε.
Σε λίγο αγκάλιαζε
τον ουρανό.

Τότε, πώς τρόμαξα!
Και `σένα φώναξα.
Άγριο παιχνίδι
μας παίζ’ η ζωή.

Τ’ αγριοπερίστερα
κούρνιασαν κι ύστερα
ξαναγυρίσανε
στη φυλακή.

Χρώματα, ονόματα,
μάτια και σώματα.
Αγάπες, μίση,
καπνός και φωτιά.

Τόποι ανιστόρητοι,
καρδιά μου αθώρητη.
Ζωή, που χάθηκες
για πάντα πια.

Χρόνια που γνέθουνε,
τη μοίρα πλέκουνε.
Κι εμείς χανόμαστε
σαν τα πουλιά.

Τόποι ανιστόρητοι,
καρδιά μου αθώρητη.
Ζωή, που μου `φυγες
για πάντα πια.

Τόποι ανιστόρητοι,
καρδιά μου αθώρητη.
Ζωή, που μου `φυγες
για πάντα πια.