Αυτός που δεν αγαπά

Το χιόνι των χρόνων
έπεσε από τα μαλλιά σου στα μάτια σου
και έμεινες τυφλός
και ύστερα σχεδόν μουγγός

Τιμωρία της ζωής
σʼ εκείνον που νόμισε πως θα την εξαπατήσει
με την καλή τύχη

Τιμωρία του έρωτα
σε εκείνον που χρησιμοποίησε το ψέμα
και τη συκοφαντία
σαν όπλο

Τιμωρία του θανάτου
εκείνος που θα καθίσει στο κρεβάτι σου
κι εσύ δεν θα τον δεις

`

ΠΡΑΞΗ ΔΕΥΤΕΡΗ
Σκηνή δεύτερη

Γέρμα:
Αχ! Θλιμμένο μου λιβάδι!
Αχ! Mε πόρτα μοιάζεις σφαλιστή,
την ομορφιά έξω που κλείνει.
Έναν γιο πώς ποθώ να με παιδεύει
μα ο αέρας, του χλωμού φεγγαριού
μου στέλνει τους ανθούς.
Τα στήθη ετούτα από γάλα ζεστό,
δυο αλόγου σφυγμοί στη σφιχτή μου τη σάρκα
το κλαρί της ελπίδας μου ασπλάχνως χτυπούν.
Αχ! Κάτω απ’ το φουστάνι μου στήθια νεκρά φυλάω!
Αχ! Δυο μαύρα, τυφλά περιστέρια!
Αχ! Πώς πονείς σκλαβωμένο μου αίμα,
μαύρες σφήκες τον λαιμό μου τρυπούν!
Μα συ πρέπει να ’ρθεις, Αγάπη μου, Μωρό μου,
ως δίνει αλάτι το νερό κι η μαύρη γης καρπό
κι όμορφους γιους κρατά η στρογγυλή κοιλιά μας
σαν την γλυκιά βροχή τα νέφη που κρατούν.

ΠΡΑΞΗ ΤΡΙΤΗ

Σκηνή Δεύτερη

Αρσενικό:

Δέστε την πουν’ πιο φωτεινή
σαν λούζεται στο ρέμα
κι από τον ήλιο την αυγή
που κολυμπά στο αίμα.

Άντρας :
Σαν καλαμιά λιγώνεται
Και σαν ανθός κρεμιέται
Θηλυκό:
Σαν διαβατάρικο πουλί
γυρνά σαν πεθυμιέται.

Αρσενικό:
Να καεί στον χορό
το κορμί τ’ αναμμένο
στων ερώτων δοσμένο
το καθάριο νερό.

Θηλυκό:

Μέγας ο έρωτας
τ’ άστρα φωτίζει
στεριές και θάλασσες
κόσμους ορίζει.

`
Έκδοση: Ekfrassis Productions
Η έκδοση του βιβλίου έγινε με την αφορμή της παράστασης «Γέρμα: μια συμφωνική σκηνική μπαλάντα» που ανεβαίνει στις 29/2 στο θέατρο του Ιδρύματος Μιχάλης Κακογιάννης.

`
*
Τραγουδώντας τη Γέρμα
του Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα
Συμφωνική Σκηνική Μπαλάντα σε τρεις πράξεις

Εγκλωβισμένη σε έναν γάμο που δεν υπήρξε επιλογή της, με μόνη της διέξοδο πλέον τη μητρότητα, η Γέρμα κάνει ό,τι μπορεί για να ολοκληρώσει την ύπαρξή της κατά τα πρότυπα της εποχής, και να δώσει νόημα στη ζωή της. Όσο κι αν προσπαθεί, δεν ξεφεύγει από τη μοίρα της, αφού “yerma” σημαίνει στείρα. Το παιδί που δεν έρχεται ποτέ, της γίνεται εμμονή που την οδηγεί στο έγκλημα…
Η ιστορία μας ξεκινάει με τρεις κιθαρίστες: ο Κώστας Ηλιάδης, ο Περουλής Σακελλαρίδης και ο Νίκος Χατζηελευθερίου αφού μυήθηκαν στην τέχνη της κιθάρας, πορεύονται, και ενίοτε συμπορεύονται, συντροφιά της μέχρι και σήμερα. Κάπου σε αυτή τη διαδρομή, συνάντησαν, όπως ήταν αναμενόμενο, τον Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα, καθότι ο ιδιοφυής Ισπανός, εκτός από μεγάλος ποιητής, εμπνευσμένος λογοτέχνης, σπουδαίος θεατρικός συγγραφέας, υπήρξε και μουσικός. Ωστόσο, δεν ήταν το μουσικό του έργο που τον έκανε αγαπητό στους τρεις καλλιτέχνες∙ ήταν το duende πεπρωμένο που αυτός κληροδότησε, το οποίο βρίσκει τόσο πρόσφορο έδαφος σε μια κιθάρα. Όλα όσα ακολούθησαν δεν ήταν παρά μια απόλυτα φυσική εξέλιξη.

«Δεν ήταν εγωιστής ούτε κυνικός, ούτε αδιάφορος. Κι όμως ήταν ένας μεγάλος ποιητής».Τζιοβάνι Ραμπόνι

ΠΡΟΣΕΥΧΟΜΑΙ Η ΠΟΙΗΣΗ
για τον Αντρέα Τζαντζότο

Προσεύχομαι η ποίηση
κραταιά και απολιθωμένη
σε παρελθόν και μέλλον
να θέλει τώρα νʼ αναβλύζει ρέουσα
μουσική πάνω από αστείρευτο πηγάδι
(μέχρις ότου ο άνθρωπος κατοικεί τη γη)
και τούτη η πηγαία και πανάρχαια ροή
περνάει από το δικό μου φίλτρο
μα έπειτα είναι όλων,
μαζί καθόμαστε κι ακούμε.

(από τη συλλογή“Yellow”)



ΑΝΘΡΩΠΙΝΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ
XI.

«Για τη ζωή μου, μιας κάποιας μέρας,
δεν ήξερα τίποτʼ άλλο, παρά μόνο όσα
αποκάλυψε ο κουρέας ρωτώντας
για τα παιδιά μου και συνειδητοποίησα ότι
ποτέ δεν ήξερα, κοιτώντας με καλά στα μάτια
πάνω απʼ τον αφρό και του ξυραφιού τις αντανακλάσεις.
Βγήκα έξω και σκόνισα τα παπούτσια ανάμεσα στις
πέτρες, κι εξακολούθησα, τα κορδόνια λυτά, το δρόμο για το σπίτι,
το στάξιμο του ιδρώτα: μπαίνοντας κάτι συνέβη,
δεν θυμάμαι τι· πίσω από την εξώπορτα,
ασάλευτη ανάμεσα στα κρύσταλλα, η έχθρα τής
γυναίκας μου κι αναρωτήθηκα ποια ήταν.
Για να βγάλω τη σκόνη, σκυμμένος,
τα κορδόνια κόβονταν, αιμορραγούσε το μέτωπο, ανάμεσα στα
σπασμένα κρύσταλλα, τα κορδόνια ανάμεσα στα μαλλιά,
και πίεζα, ψηλαφώντας στα θραύσματα, γράφοντας
στη σκόνη, η γλώσσα κομματιαζόταν,
γλείφοντας, το αίμα έσταζε απʼ τα μάτια, πάνω στους κροτάφους,
τα παιδιά δεν ξέρουν τίποτα… »

WHOʼS WHO

Μιὰ βιογραφία τῆς δεκάρας λέει τὰ γεγονότα:
Πῶς τὸν ἔδερνε ὁ Πατέρας, πῶς ἔφυγε ἀπʼ τὸ σπίτι,
Πῶς μόχθησε στὴ νιότη – τὰ συμβάντα θὰ πεῖ ὅλα
Ποὺ τὸν κάναν τὴν πιὸ λαμπρὴ μορφὴ μὲς στὸν πλανήτη.
Πῶς πάλευε, κυνηγοῦσε, καὶ δούλευε ὁληνύχτα,
᾽Ανέβαινε σὲ νέα βουνά, βάφτιζε μιὰ θάλασσα.
Νεότεροι ἐρευνητὲς σημείωσαν μὲ ἔμφαση
Ποὺ ἔκλαιγε γοερὰ ἀπὸ ἔρωτα ὅπως ἐγὼ κι ἐσύ.

Στὰ μεγαλεῖα ὅμως αὐτὰ γιὰ κάποιον ἀναστέναζε
Ποὺ ζοῦσε μὲς στὸ σπίτι, λένε κατάπληκτοι οἱ κριτές,
Kι ἔκανε τὶς μικροδουλειὲς πάντοτε προσεγμένα,
Καὶ τίποτε ἄλλο. Δὲν ἔβγαινε• κάποτε σφύριζε
῍Η φρόντιζε τὸν κῆπο• ἀπάντησε κάποιες φορὲς
Στὰ ὑπέροχα γράμματά του, δὲν κράτησε κανένα.

1934

ΠΕΝΘΙΜΟ ΜΠΛΟΥΖ

Κόψτε τὰ τηλέφωνα, πάψτε τὰ ρολόγια,
Τὸ πιάνο κλεῖστε, πνίξτε τύμπανα καὶ λόγια,
Δῶστε ἕνα κόκαλο στὸ σκύλο νὰ ἡσυχάσει,
῾Ο θρῆνος ἄρχισε, τὸ φέρετρο ἂς περάσει.

Τὰ ἀεροπλάνα ἀπὸ πάνω νὰ στενάξουν,
«Πέθανε τώρα αὐτὸς» στὸν οὐρανὸ ἂς γράψουν.
Μαβιὲς κορδέλες βάλτε στʼ ἄσπρα περιστέρια,
Μαῦρα γάντια οἱ τροχονόμοι ἔχουν στὰ χέρια.

᾽Ανατολὴ καὶ Δύση μου, Βορρὰ καὶ Νότε,
Χαρὰ τῆς Κυριακῆς, τῆς ἑβδομάδας μόχθε,
Ἤσουν φωνή, τραγούδι μου, μέρα, σκοτάδι•
Πίστευα αἰώνια τὴν ἀγάπη. Μὰ ἦταν πλάνη.

Τὰ ἀστέρια δὲν τὰ λαχταρῶ, πάρτε τα, σβῆστε•
Τὸν ἥλιο ρίξτε τον καὶ τὸ φεγγάρι κρύψτε•
᾽Αδειάστε τὸν ὠκεανό, διῶξτε τὰ δάση•
Τίποτα πιὰ καλό, ποτέ, δὲ θὰ χαράξει.

Ἀπρίλιος 1936

`

μνήμη
τρελό πουλί
ερωτεύεσαι
όλους τους απόντες

*
memory
crazy bird
you fall in love
with all absentees

`

*

ΜΕΤΑΞΙ ΟΛΟΜΕΤΑΞΟ
Πιάνω μια μύγα μες στα χέρια μου
με γαργαλάει των φτερών της η αγωνία
αν σφίξω λίγο ξεψυχά
αν χαλαρώσω φεύγει.
Καλύτερα να μείνω ακίνητη
ένα σπιτάκι αθέλητο να της δωρίσω
ένα κλουβί που θα βαφτίσω σπίτι
σιγά σιγά θα μάθει να αγαπά
τις ράγες των δακτύλων μου
θα ξεσκονίζει κάθε χαρακιά
μ’ ένα τσεμπέρι στις κεραίες της
και θα μου πλένει όλες τις φλέβες
θαρρώντας πως έπιασα βρωμιά.

Μα τέτοιο κακό δεν το βαστώ
όταν μετρώ το καρδιοχτύπι της.
Τι θες δορκάδα μου της λέω
τι θες μετάξι ολομέταξο
μέσα στα πράσινα ματάκια σου
τι θες μαινάδα μου και βρύχεσαι
με την ψυχή της λιονταρίνας.

Ανοίγω διάπλατα το χέρι
γδέρνω τον άνεμο γλυκά
καθώς εκείνη φτερουγίζει
προς το αόρατο κλουβί μας
μαζί μας μαζί να στολίσει
το αναπόδραστο της νύχτας ζωνάρι.
*
SILK PURE SILK
I catch a fly in my hands
the anguish of her wings tickles me
if I squeeze a little she dies
if I slacken she gets away
it’s best I keep still
make her a gift of an involuntary little house
a cage I’ll call home
and gradually she’ll learn to love
the rails of my fingers
she’ll dust every streak
with a kerchief on her horns
and she’ll wash all my veins
thinking that I’ve dirtied myself

but I don’t carry such an evil
when I count her heartbeat
What do you want, my Dorcas, I tell her
what do you want, silk pure silk,
in your green eyes
what is it, my Maenad, and you roar
with the soul of a lioness

I open my hand wide
and gently scratch the wind
as she flutters
towards our invisible cage
for us to decorate together
the night’s inevitable girdle.