Αναγνώσεις

Νίκος Στρατηγάκης, “H Χίμαιρα και στο βάθος ο ορίζοντας”

Δίχως υπερβολή, τον έκτο μήνα του 2024 ο νοητός δημόσιος χώρος του διαδικτύου έζησε μια από τις μεγαλύτερες διαμάχες της μικρής ιστορίας του. Ουδεμία σύγκριση βέβαια με τα πολιτικά πάθη του πρόσφατου παρελθόντος! Άλλωστε πόση πια μάνητα να ξεσηκώσει ένας πεζογράφος πεθαμένος ήδη απ’ το ’60; Ωστόσο τα… καραγατσικά του Ιουνίου έχουν το ενδιαφέρον τους. Κι αυτό γιατί εντάσσονται στο ευρύτερο πεδίο μάχης του σύγχρονου πολιτισμικού πολέμου, για να το πούμε όπως οι Αμερικανοί. Αφορμή στάθηκε το άρθρο της νεαρής συγγραφέως Ρένας Λούνα στην ηλεκτρονική Lifo με τον αρκούντως χαρακτηριστικό τίτλο «Η πατριαρχία δεν φύτρωσε από μόνη της: Η Μεγάλη Χίμαιρα και οι έμφυλες ταυτότητες» (20 Ιουν.). Ο υπότιτλος έρχεται να αρτιώσει το μήνυμα αναφερόμενος σ’ ένα «σύνδρομο της Στοκχόλμης» το οποίο διαποτίζει το γυναικείο φαντασιακό.  Ο βίαιος άντρας εξιδανικεύεται ή έστω αθωώνεται – αν όχι στην αληθινή ζωή, τότε αν μη τι άλλο στη λογοτεχνική κλειδαρότρυπα. Το άρθρο της Λούνα είναι μάλλον πολεμικό, γιατί ούτε στο περιεχόμενο του βιβλίου εμβαθύνει ούτε με άλλα έργα του δημοφιλούς συγγραφέα καταπιάνεται. Αλλά πέτυχε να εγείρει τα πνεύματα σε διάφορους ιστοχώρους και ειδικά στο Φέισμπουκ, το οποίο, εδώ και κοντά μια δεκαετία, απ’ όταν δηλαδή εγκαταλείφθηκε από το πολύ νεανικό κοινό για χατίρι του Ίνσταγκραμ, έχει γίνει μια μεγάλη πλατεία για τους διανοούμενους της χώρας. Δευτερευόντως, πλάι στη Λούνα, οι ξιφουλκούντες ανέσυραν και το, βαθύτερο και πλατύτερο, άρθρο του Κώστα Σπαθαράκη «Εγκλιματισμός στον Μ. Καραγάτση» από το πρώτο τεύχος της Βλάβης το οποίο κυκλοφόρησε το 2023 (και κατόπιν αναδημοσιεύτηκε στο ιστολόγιο του Νίκου Σαραντάκου). Εκεί ο Σπαθαράκης συνάπτει τον σεξισμό του Καραγάτση με τις βιολογιστικές, αταβιστικές κι εν τέλει «αντιδραστικές» απόψεις του, ενώ δεν παραλείπει να τον ψέξει για ψυχολογική ρηχότητα και αδεξιότητα στην πλοκή και στο ύφος. Τέλος πάντων, εγώ για να γράψω σχετικά με το corpus του Καραγάτση δεν έχω ούτε τη γνώση ούτε το πάθος που θα χρειαζόταν.[i] Ωστόσο, τα καραγατσικά αποδείχτηκαν τελικά ένα τεστ Ρόρσαχ και πάνω του διατυπώθηκαν δημοσίως ενδιαφέρουσες απόψεις που δεν εξαντλούνται στο τώρα, αλλά λειτουργούν σαν οδοδείκτες για τον πολιτισμικό πόλεμο των επόμενων, μα και των μεθεπόμενων, δέκα χρόνων.

Διαβάστε περισσότερα