Όταν έγινε το μεγάλο κακό,
η Σπάρτη πέρασε στην απελπισία.
Μόνο που τα παιδιά μας,
των 300 εμάς νεκρών μαχητών
πήραν άλλη στάση.
Τώρα τα παιδιά μας παίζουν
πάνω στʼ άρματα των σκοτωμένων
μιλούν με τʼ άρματά μας
ζητούν να τους πουν ιστορίες
από τη διαδρομή μας,
το σχεδιασμό της μάχης,
το πρώτο χτύπημα,
το δεύτερο χτύπημα,
τη βροχή από τα περσικά βέλη.
Τʼ άρματα σταματούν
το δάκρυ σαν βλέπουν
στα μάτια των παιδιών.
Μετά τους δείχνουν
μια βαθιά χαρακιά στην ασπίδα
ένα μικρό βαθούλωμα.
«Μην τρομάζετε,
αυτά δεν είναι από τη μάχη,
σʼ αυτό το σημείο
ο πατέρας έπεσε σʼ ένα κριάρι,
σε μια μυστική νυχτερινή πορεία,
και το κριάρι αγρίεψε και κυνήγησε
τον γενναίο Σπαρτιάτη πολεμιστή».
Και τα παιδιά γελούν,
ξεχνούν το δάκρυ,
ξεχνούν τους σκοτωμένους,
κυλάνε τις ασπίδες των πατέρων τους
από την κορυφή του Ταΰγετου,
κάνοντας αγώνα δρόμου με τις ασπίδες,
καθώς κατρακυλούν το βουνό,
ποιος θα φτάσει πρώτος στον ποταμό Ευρώτα,
η ασπίδα ή το παιδί;
Και πρώτη φτάνει πάντα η ασπίδα
καθώς η περιφέρειά της
γνωρίζει καλύτερα από τα παιδιά
κάθε μονοπάτι, κάθε δέντρο,
κάθε λιθάρι, στα περίχωρα της Σπάρτης.
Τότε το παιδί του Λεωνίδα
μαζεύει όλα τα παιδιά σε κύκλο
κι όρθιος τους μιλάει:
«Όσα τα μάτια δουν, γίνονται γνώση,
κι η γνώση για τους γενναίους γίνεται σοφία.
Για την Σπάρτη,
σοφία σημαίνει ελευθερία,
καθώς μετρήθηκε 300 φορές
από χιλιάδες Πέρσες.
Αυτά να θυμάστε,
ελευθερία και σοφία,
κι όχι το αίμα των σκοτωμένων,
αυτό να κρατήσετε,
κι όχι τη θύμηση των νικημένων».
* Σύμφωνα με τον Ηρόδοτο, οι Σπαρτιάτες πολεμιστές που ήθελαν να ακολουθήσουν το Λεωνίδα στις Θερμοπύλες έπρεπε να έχουν ένα παιδί, για να κρατηθεί η συνέχεια σε περίπτωση θανάτου τους.
********************
Ο Γιάννης Μηλίδης γεννήθηκε το 1957 στη Μόρφου κι έφυγε με την εισβολή στην Κύπρο. Ζει στην Αυστραλία με την οικογένειά του. Είναι διευθυντής των ελληνικών σχολείων της Μελβούρνης και καθηγητής ελληνικών.
