1. Οι γυρολόγοι, «Σοδειά #1», Giapi Collective (ανεξάρτητη – 1η πειραματική παραγωγή), Θεσσαλονίκη 2023
2. Δημήτρης Κογιάννης, «Edgar Allan Poe Set To Music», εκδ. Μικρός Ήρως, 2023
3. Μιχάλης Πρεπόνης, «Χρέος», εκδ. Μετρονόμος 2023
4. Μπάμπης Παπαδόπουλος, «Γεννηθήκαμε χτες», Puzzlemusik, 2023
5. Λουκάς Θάνος, «100 Φωνές Κωστή Παλαμά», εκδ. Σείστρον, 2023
1. Οι γυρολόγοι, «Σοδειά #1», Giapi Collective (ανεξάρτητη – 1η πειραματική παραγωγή), Θεσσαλονίκη 2023
Δέκα μελοποιήσεις του Αλέξανδρου Μακρή με συλλογική ενορχήστρωση σε ποιήματα των: Γεώργιου Σουρή, Ομάρ Καγιάμ, Κώστα Βάρναλη, Σεβαστιανής Καδίρη καθώς και ένα παραδοσιακό της Κεφαλονιάς. Οι γυρολόγοι δημιουργήθηκαν το 2012 από τον Γιώργο Φακαλή στο μπουζούκι, τον Γιάννη Μαρουλάκη στο βιολί και τον Αλέξανδρο Μακρή στην κιθάρα και από το 2016 προστέθηκε στο σχήμα και η Στυλιανή Χαρινά στα φωνητικά, διασκευάζοντας παλιά λαικά και ρεμπέτικα τραγούδια παράλληλα με ορχηστρική παραδοσιακή μουσική της Ελλάδας και των Βαλκανίων. Σε αυτήν την εργασία τους που κυκλοφορεί ψηφιακά ασχολούνται με τη μελοποιημένη ποίηση κάνοντας μιαν πολύ ενδιαφέρουσα επιλογή ποιημάτων καθώς και ένα στιχούργημα της νέας στιχουργού Σεβαστιανής Καδίρη. Το σημαντικό της μουσικής τους προσέγγισης αφορά τη κανταδόρικη, ρεμπετο-λαϊκή μουσική, η οποία προσδίδει στα ποιήματα –ιδίως σε αυτά με την σατυρική διάθεση- ένα ταιριαστό ύφος σε συνδυασμό με τις εξαίρετες ερμηνείες κυρίως της Χαρινά που διαθέτει το ανάλογο ηχόχρωμα, δημιουργώντας τραγούδια της παρέας, του τραγουδιού, όπως πρέπει να είναι ο στόχος κάθε τέτοιας λαϊκής μουσικής δίχως το στόμφο της ετικέτας: «ποίηση» και το άγχος του ηχητικού «πειραματισμού» και της σύγχρονης «διασκευολαγνείας».
***
2. Δημήτρης Κογιάννης, «Edgar Allan Poe Set To Music», εκδ. Μικρός Ήρως, 2023
Συμμετέχει η Ορχήστρα Σύγχρονης Μουσικής της ΕΡΤ με μαέστρο τον Γιώργο Αβραμίδη, η Χρύσα Κουρέντα, η Ίρις Τούλα Γουργιώτου, ο Παναγιώτης Τερζάκης, ο Mario Muco και στον ρόλο του αφηγητή ο Αλέξανδρος Σφακιανάκης. Ο Κογιάννης στην τέταρτη εργασία του, πάντα στο χώρο της μελοποιημένης ποίησης πάει βήματα παραπέρα. Όπως σημειώνει ο ίδιος: «Συμφωνική μουσική για ορχήστρα, New wave, Disco, EDM, απαγγελία, Jazz, καμπαρέ και ίσως ότι πιο μεγαλεπήβολο έχω κάνει μέχρι τώρα. Το ποίημα «κοράκι», σαν ένα 17λεπτο μιούζικαλ». Η εξαιρετική του σουίτα, όπως και το 17λεπτο «Raven», αλλά και οι υπόλοιπες συνθέσεις του στο πνεύμα που και ο ίδιος σκιαγραφεί, αποδεικνύουν πως η εξέλιξή του δεν είναι νομοτελειακή, αλλά απολύτως συνειδητοποιημένη κι ας παραμένει σε μια αδιάκριτη ακόμα περιοχή ως προς την αναγνωρισιμότητα ακόμα και για τους πιο «υποψιασμένους».
****
3. Μιχάλης Πρεπόνης, «Χρέος», εκδ. Μετρονόμος 2023
«Χρέος» είναι ο τίτλος της δεύτερης δισκογραφικής δουλειάς του Μιχάλη Πρεπόνη την οποία ερμηνεύει ο Ψαραντώνης. Μετά την μελοποίηση 16 τραγουδιών σε ποίηση του Νίκου Καρούζου με τίτλο «Η νύχτα με συμφέρει» (2017) και που ερμηνεύει ο ίδιος ο συνθέτης παρουσιάζει 9 τραγούδια, 6 από τα οποία είναι σε ποίηση Κ. Π. Καβάφη, Νίκου Καζαντζάκη, Γιώργου Σεφέρη, και Οδυσσέα Ελύτη. Το να ακούς το ηχοσύμπαν του Ψαραντώνη ενορχηστρωμένο με βιολί, κοντραμπάσο, τύμπανα, πιάνο και φλάουτο όπως στα «Τείχη», και στα κρητικά του χείλη να ακούγονται οι λόγιες λέξεις του Καβάφη και να μην σε «πετάει» έξω το εγχείρημα θεωρώντας το ως «στριμωγμένη» και επιτηδευμένη μείξη ετερόκλητων στοιχείων, αλλά να στέκεται ως ένα αυτόνομο δημιούργημα. δείχνει οτι η έμπνευση του Πρεπόνη είναι επιτυχημένη και ουσιαστική. Εν γένει σε αυτή την μουσική εργασία έχουμε μια εξαίρετη ενορχήστρωση, με έγχορδα, κρουστά, με πνευστά, με το κλαρίνο του Πετρολούκα Χαλκιά, με μουσικούς δρόμους της κρητικής και έντεχνης παράδοσης χωρίς να καταφεύγει στις ευκολίες της αναπαραγωγής της αλλά μέσα από μια αναδημιουργική σύζευξη στοιχείων.
***
4. Μπάμπης Παπαδόπουλος, «Γεννηθήκαμε χτες», Puzzlemusik, 2023
Tο άλμπουμ περιλαμβάνει 5 οργανικά κομμάτια και 6 ποιήματα των Χρήστου Μπράβου, Μηνά Δημάκη, Θεόδωρου Ντόρρου, Ζήση Οικονόμου, Δημήτρη Ι. Αντωνίου, Έμιλυ Ντίκινσον (μετάφραση: Μαρία Δαμολή). Στα 3 από αυτά τραγουδάει ο Μπάμπης Παπαδόπουλος και στα άλλα 3 οι Χρήστος Σαπουντζής, Εύη Μάζη και Ανθή Κύρκου. Ο Παπαδόπουλος ήταν, ως γνωστόν, ο κιθαρίστας του συγκροτήματος Τρύπες (1984-2001) με αρκετά από τα τραγούδια τους να αποτελούν δικές του συνθέσεις. Από το 2008 κυκλοφορεί το πρώτο προσωπικό άλμπουμ του με το οποίο ξεκινά η προσωπική του δισκογραφική διαδρομή, έχοντας μέχρι σήμερα οκτώ προσωπικούς δίσκους, μουσική για το θέατρο και τον κινηματογράφο ενώ από ο 2010 αποτελεί μέλος του συγκροτήματος Χειμερινοί Κολυμβητές. Γνωστή και εξαιρετέα η παρουσία του ως ενορχηστρωτής στον «Βραχνό προφήτη» και την «Αγρύπνια» του Θανάση Παπακωνσταντίνου αλλά και σε δίσκους του Σωκράτη Μάλαμα («Ένα» και «Άδειο δωμάτιο»). Στην καινούρια του αυτή εργασία δεν ξεχνά ασφαλώς την κιθαριστική ροκ καταγωγή του -αποτελεί τη «ψίχα» της ενορχήστρωσης εδώ, όπως και ο ίδιος συνεχίζει να αυτοπροσδιορίζεται ως μουσικός, κιθαρίστας ο οποίος γράφει μουσική. Περισσότερο όμως αφηγείται μουσικά παρά συνθέτει -με την κλασσική έννοια του όρου- σαν να μας παρουσιάζει ποιήματα- τα οποία δεν ανήκουν στους «συνήθεις υπόπτους» της μελοποιημένης ποίησης- σε ένα δωμάτιο, απαγγέλοντάς τα με την κιθάρα του και τη φωνή του ως ταυτότητά της και όχι ως προοπτική πρωτοποριακού -ας πούμε- εγχειρήματος μελοποιημένου λόγου.
*****
5. Λουκάς Θάνος, «100 Φωνές Κωστή Παλαμά», εκδ. Σείστρον, 2023
Ο Λουκάς Θάνος μελοποίησε τον Παλαμά γράφοντας έντεκα λαϊκά τραγούδια με ερμηνευτή τον Βασίλη Προδρόμου, έχοντας μαζί σημαντικούς σύγχρονους μουσικούς, τον Νίκο Τατασόπουλο στο μπουζούκι, τον Dasho Kurti στο ακκορντεόν, τον Δημήτρη Τσεκούρα στο κοντραμπάσο και τον Μιχάλη Μπακάλη στα κρουστά. Και σε αυτή τη μουσική εργασία, η λαϊκή τεχνοτροπία με την ευρεία της ρυθμολογία δημιουργεί τραγούδια που κατάγονται από το παρελθόν δίχως «μουσικούς νεολογισμούς», άψυχους πειραματισμούς και επίφαση κουλτούρας λόγω ποιητικού περιεχομένου φέρνοντας τον ιδιαίτερο λόγο του Παλαμά σε τραγουδίσιμα χείλη- ακόμη και αν η αμεσότητα του λαϊκού τραγουδιού δεν ταυτίζεται πάντα με τη πιο σύνθετη γλώσσα του ποιητή.
