Η ΜΕΤΟΙΚΕΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ
Είναι καταγεγραμμένο ότι τον 20o αιώνα παρατηρήθηκε μαζική μετανάστευση Ελλήνων Κυπρίων στη Σουηδία. Ο δροσερός καιρός, το κράτος πρόνοιας αλλά και δικαίου ώθησαν τους συμπατριώτες μου να έρθουν εδώ. Αλλά και το βόρειο σέλας, η μινιμαλιστική αντίληψη στη μόδα υπήρξαν, επίσης, κίνητρα για το περί ου ο λόγος φευγιό. Στην αρχή αρχή μια από τις αγαπημένες τους κυριακάτικες αποδράσεις ήταν η επίσκεψη στο ανασυρμένο και καλά διατηρημένο πλοίο Βάσα. Τους ήλκυε και ήταν μαθημένοι από γεννησιμιού τους να εκτιμούν τη ματαιότητα των ανθρώπινων πραγμάτων. Οι Σουηδοί τους αγάπησαν ευθύς εξαρχής και τους ρώτησαν πού θα ήθελαν μόνιμα να εγκατασταθούν. Έκπληκτοι άκουσαν ότι ήθελαν να ζήσουν στο πάρκο Σκάνσεν και πιο ειδικά στο σημείο όπου διαβιούν τα σκανδιναβικά ζώα. Περιτριγυρισμένοι από ηλεκτροφόρα σύρματα επέλεξαν να μείνουν δίπλα στα ζώα γκούλο γκούλο. Παρά τις απεγνωσμένες προσπάθειες των ξανθόμαλλων βόρειων να τους μεταπείσουν, εκείνοι επέμεναν και τελικά πέρασε το δικό τους. Από τότε ζουν εδώ και όποτε έχει ήλιο βγαίνουν από τις φωλιές τους και λιάζουν με τις ώρες τα σώματά τους. Είναι φιλικοί με τους τουρίστες ποζάροντας για να τους βγάλουν φωτογραφίες. Δεν είναι χαρούμενοι αλλά ούτε λυπημένοι. Γνωρίζουν ότι στη ζωή υπάρχει το απρόβλεπτο και το τυχαίο. Είναι εξοικειωμένοι με τις ευμετάβλητες τροπές του βίου και των πραγμάτων.
Ο ΠΕΣΣΟΑ ΣΤΗ ΣΟΥΗΔΙΑ
Οι Σουηδοί, όταν εκτιμούν κάποιον, βγάζουν τα χείλη από τα πρόσωπά τους και του τα πετούν. Όταν ήρθε ο Πεσσόα στη Στοκχόλμη με τη βία ασφαλώς, αφού δεν αγαπούσε τα ταξίδια, δεμένος με καραβοτσακισμένες λέξεις που υπήρχαν στα ποιήματά του, οδηγήθηκε πάραυτα για να ξεκουραστεί στα δώματα της κυρίας Χάλβιλ. Επειδή, όμως, ήξερε ότι η φιλόξενη κόμησσα θα ζητούσε ανταλλάγματα, ας πούμε ολονύχτιες συζητήσεις γύρω από το μέλλον της ποίησης, βγήκε για βόλτα αμέσως έξω για να μην επιστρέψει πίσω ποτέ. Ούτε περιχαρής αλλά ούτε λυπημένος πήρε το πρώτο τρένο για τον παγωμένο βορρά, εκεί όπου οι κάτοικοι περπατούν σκυφτοί και μερικοί έρπουν, γιατί υπάρχει ο κίνδυνος να πέσουν στο χάος που περιβάλλει τη γη. Ο βασιλιάς της Σουηδίας θορυβημένος από την εξαφάνιση του καλεσμένου άντρα κι από τον φόβο αντιποίνων ναύλωσε τα πιο φαλλικά παγοθραυστικά για ν΄αρχίσουν να τον ψάχνουν. Φημολογείται ότι οι Λάπωνες που δεν εκτιμούσαν τα νενομισμένα ούτε και τον ζεστό καιρό, τον έκρυψαν ανοίγοντας με ένα παραδοσιακό μαχαίρι μια πόρτα στον αέρα, μια τρύπα στο νερό. Εκεί μέσα ο φίλεργος ποιητής έζησε απομονωμένος και ασφαλής μέχρι το τέλος του βίου του. Έκτοτε δικαιολογείται η συγκρατημένη και επιφυλακτική αγάπη των άστομων Σουηδών.
Εχουν γραφτει πολλα για την αέναη φυγη και επιστροφη των Ελληνων.
Λ.χ. προ εξαετιας των ελληνων χουντικων
[…]
Σκηνή δεύτερη :
(Παρασκευή απόγευμα 16 Νοεμβρίου 1973, 16:17)
Μέχρι το ηλιοβασίλεμα (18:11) οι πιο επαναστατικοί είχαν πλαισιωθεί από αγριεμένους άνεργους οικοδόμους που είχαν πληγεί από την κρίση και αγωνιστικά στοιχεία από το Θριάσιο πεδίο (απόγονους ομόθρησκων αρβανιτών που με τους έλληνες είχαν συμμετάσχει στην ελληνική επανάσταση) .
Οι καταλήψεις κρατικών κτιρίων, συνέχισαν επιτυχημένα, με εκθετικό ρυθμό, έως το βράδυ, λόγω της ελάχιστης αντίστασης που έδειχναν οι αστυνομικοί και της σφοδρότητας των επιθέσεων από τους αγριεμένους άνεργους οικοδόμους και από έλληνες φοιτητές εξωτερικού, ενώ οι λίγοι “φιλέλληνες’ επαναστάτες του Μάη του 68, έπαιζαν περισσότερο οργανωτικό ρόλο.
Ο στρατός, η ηγεσία του οποίου είχε διαβρωθεί από μέσα, ενόψει του σχεδιαζόμενου πραξικοπήματος του Ιωαννίδη εναντίον του Γ. Παπαδόπουλου, δεν μπόρεσε να αντιδράσει σε μεγάλο βαθμό και μετά από σύντομο πόλεμο στην περιοχή Πρωτευούσης, ήρθαν σε διαπραγματεύσεις με τους επαναστάτες. Η επικράτηση της αντ-ʽʼεπανάστασηςʼʼ καθυστέρησε μόνον στην Βόρεια Ελλάδα (των πρώην «νέων χωρών» όπως ονομάσθηκαν μετά το 1913), λόγω της συντηρητικότητας των κατοίκων (κυρίως μετανάστες ελληνικής καταγωγής από άλλες χώρες πόντιοι, μικρασιάτες πρόσφυγες και Ελληνοσλάβοι μαζί με τους ολιγότερους γηγενείς μακεδόνες και θράκες.)
Οι ηγέτες της χούντας είχαν εκπονήσει σχέδιο διαφυγής, σε περίπτωση αντεπανάστασης. Οι γρηγορότεροι, δηλαδή ο ηγετικός πυρήνας έφυγαν με στρατιωτικά αεροπλάνα για την Ισπανία και την Πορτογαλία, που είχαν δικτατορικά καθεστώτα, και – από εκεί –με πολιτικά αεροπλάνα , διασκορπίστηκαν σε χώρες της κεντρικής και νότιας Αμερικής, κυρίως στην Βραζιλία. Ένα δεύτερο κύμα έφυγε με τα πλοία της γραμμής για Ιταλία.
Μερικοί τολμηροί με στρατιωτικά μεταγωγικά αεροπλάνα που εκείνη την εποχή γεμάτα είχαν ακτίνα δράσης μόλις 2500 χιλιόμετρα έφθασαν στην Ισπανία ή την Πορτογαλία. Από εκεί ακόμα και αν ανεφοδιάζονταν έφθαναν μέχρι τις Αζόρες, 1500 χιλιόμετρα από την Λισαβόνα αλλά η πορτογαλική κυβέρνηση δεν διέθετε πολλά καύσιμα .
Έτσι ή αλλιώς από εκεί οι ανατολικές Ακτές της Νότιας Αμερικής απέχουν 3900 χιλιόμετρα. Ο κατ΄ευθείαν διάπλους του Ατλαντικού ήταν αδύνατος. Το μόνο μέρος που μπορούσαν να προσεγγίσουν ήταν η παγωμένη νήσος Νέα Γή δίπλα στην χερσόνησο Λαμπραντόρ, η ανατολικότερη περιοχή του Καναδά στον Ατλαντικό.
Πραγματικά 17 φανατικοί χουντικοί αεροπόροι, μετά από ανεφοδιασμό στην Πορτογαλία με την βοήθεια ενθουσιώδους χουντικού σμηνάρχου, προσεγγίζουν την Νέα Γή, αλλά παγώνουν οι πτέρυγες του αεροπλάνου, αλλάζει η αεροδυναμική συμπεριφορά του αεροπλάνου και, πριν αυτό συντριβεί, πέντε απ΄ αυτούς προλαβαίνουν να πηδήξουν με αλεξίπτωτο , τρείς πεθαίνουν από το ψύχος στα παγωμένα νερά του Ατλαντικού και δύο κατορθώνουν να επιζήσουν με την βοήθεια ψαράδων από την φυλή Innu από το Λαμπραντόρ.
http://www.poiein.gr/archives/11622
Η μεταναστευτική “κάθοδος των μυρίων ξανθιών“
“[….]
Η κυβέρνηση διαπραγματεύθηκε με τις χώρες του κόλπου και – με αντάλλαγμα επενδύσεις 40 δις. Ευρώ- υπέγραψε συμφωνία μετανάστευσης αρχικά δέκα χιλιάδων νεαρών βαμμένων ξανθιών (δύο χιλιάδες απʼ αυτές με μπλε οφθαλμούς χωρίς έγχρωμους φακούς επαφής μετά από εξέταση Άραβα οφθαλμιάτρου) για να εργασθούν ως γραμματείς σε αραβικές επιχειρήσεις, με την προαίρεση ( option) της επέκτασης της συμφωνίας την επόμενη πενταετία έως του συνολικού αριθμού των 50.000 ξανθιών και ξανθοκαστανών με αντίστοιχες επενδύσεις. Η συμφωνία αυτή ονομάσθηκε η μεταναστευτική “κάθοδος των μυρίων ξανθιών“ (κατά τα αρχαία πρότυπα). Ως νέο Ellis Island ορίσθηκε η νήσος Μύκονος, όπου οι γραμματείς εξετάζονταν από Άραβες ιατρούς και αυτές με τους μπλε οφθαλμούς από Άραβα οφθαλμίατρο, ενώ ελάμβαναν και αραβικά ψευδώνυμα όπως Azeeza (πολύτιμη), Faatina (σαγηνευτική) , Nada (γενναιόδωρη) κ.λ.π. από την σχετική κοινή υπηρεσία μετανάστευσης των χωρών του κόλπου που είχε εγκατασταθεί εκεί.
Αρκετές απʼ αυτές (στόχος είναι τα λεφτά) πέρασαν στα χαρέμια των εμίρηδων και άλλων αξιωματούχων, με το αζημίωτο φυσικά: τα πετρελαιο- χρήματα έρρεαν άφθονα και οι συγγενείς των τολμηρών Ελληνίδων (ως ναυτικοί ειδικού τύπου) ανακουφίστηκαν με τα μηνιαία εμβάσματα που άρχισαν να καταφθάνουν, παρά την αρχική αμηχανία και ντροπή τους, που οι κόρες τους κλυδωνίζονταν σε νεροστρώματα και επέπλεαν σε πελώριες μπανιέρες με jacuzzi σε βίλλες και σε σουίτες ξενοδοχείων 7 αστέρων στις χώρες του κόλπου.
[…]
http://www.poiein.gr/archives/9988/index.html
Σημαντική μετανάστευση των ελληνων στις μέρες μας πραγματοποιειται μόνον με μυθοπλασία :
[…]
Η κοινωνική αναταραχή, που είχε ήδη ξεκινήσει τον Δεκέμβρη του 2008 πριν την επίσημη εμφάνιση της οικονομικής κρίσης στην χώρα, περιορίστηκε, μόνο όταν άρχισε να γιγαντώνεται το κύμα μετανάστευσης στο εξωτερικό, κυρίως από πτυχιούχους. Σχεδόν το 80% των νέων μηχανικών, οικονομολόγων, και ιατρών που σπούδασαν στο εξωτερικό και ένα σημαντικό ποσοστό των νέων πτυχιούχων από ελληνικά πανεπιστήμια, καθώς και οι δικηγόροι που είχαν μεταπτυχιακό ευρωπαϊκών σπουδών, μετανάστευσε σταδιακά.
Απόφοιτοι γερμανικών σχολείων με σπουδές στην Ελλάδα ή σε γερμανόφωνα πανεπι-στήμια, ήταν οι πρώτοι που μετανάστευσαν στην Γερμανία, την Αυστρία και στο γερμανόφωνο τμήμα της Ελβετίας. Ακολούθησαν οι αγγλόφωνοι , που πήγαν εκεί που ήταν οι δουλειές : Γερμανία, Γαλλία και Αγγλία, ακόμη και υπερατλαντικά ( ΗΠΑ, Καναδά , Αυστραλία, οι πιο θαρραλέοι έφτασαν ως την Κίνα ή το Βιετνάμ). Μερικοί ισπανόφωνοι, μετά από ταχύρρυθμα μαθήματα πορτογαλικών πέταξαν ως την μακρινή Βραζιλία.
Στα αεροδρόμια της Φρανκφούρτης και του Βερολίνου κοπάδια νέων έφταναν και έψαχναν για δουλειά : μερικοί ζήταγαν δουλειά στα εστιατόρια που είχαν καταφέρει να στήσουν οι γέροντες πια (που δούλευαν 16ωρα ακούγοντας στο πρωτόγονο κασσετοφωνάκι την ανατολίτικη υπέροχη φωνή-λυγμό του Καζαντζίδη «τον σταθμό του Μονάχου » την δεκαετία του ʽ 60-70) και που τα διατηρούσαν τα παιδιά τους, ενώ αυτοί πηγαινο-έρχονταν στην αρχή με μερσεντέ και μπεμβε στην εγκαταλελειμμένη ελληνική επαρχία και ύστερα –λόγω των προϊόντων προβλημάτων υγείας- αεροπορικώς. Η ορθοστασία των νέων σερβιτόρων είχε τριπλό όφελος : ένα καλό μισθό, εκμάθηση της γερμανικής και ενίοτε ολονύκτια “αποζημίωση’ με Γερμανίδες κάθε ηλικίας.
Στην Grand Place των Βρυξελλών και στους γύρω δρόμους των διαφόρων επαγγελμάτων των μεσαιωνικών συντεχνιών (κρεοπωλών, σιδηρουργών, υφαντουργών κ.λ.π.) στα μπιστρό και τα καφενεία που κάθονταν, πριν 150 χρόνια, οι πρωτοπόροι του επιστημονικού σοσιαλισμού και άλλοι πολιτικοί πρόσφυγες (Victor Hugo, Pierre Joseph Proudhon, κ.λ.π. ) εμφανίστηκαν πινακίδες που έγραφαν “ΠΡΟΣΕΧΩΣ ΕΛΛΗΝΕΣ’ ή “ΠΡΟΣΕΧΩΣ ΕΛΛΗΝΙΔΕΣ’ σε bar με strip show, αντίστοιχες με το ‘ΠΡΟΣΕΧΩΣ ΒΟΥΛΓΑΡΕΣ’ σε κέντρα διασκέδασης στην χώρα μας την χρυσή δεκαετία του ʼ90., που οι περισσότεροι πρωτοείδαμε στην προβολή της ταινίας “Βαλκανιζατέρ’ του Σ. Γκορίτσα.
[…]
http://www.poiein.gr/archives/9988/index.html
Eγώ διάβασα ένα πραγματικό ποίημα από τον Γιώργο Καλοζώη γραμμένο με την αφηγηματική μορφή της θλίψης
Χιούμορ, σαρκασμός, τραγικότητα, μελαγχολία, συνυπάρχουν αρμονικά σε αυτά τα αριστουργηματικά ποιητικά αφηγήματα, που σε κάθε ανάγνωση αποκαλύπτουν και κάτι ακόμα!