Ούτε να πεθάνεις πρέπει

Ούτε να πεθάνεις πρέπει ούτε και να ζεις,
στην αυλή να χορταριάζεις της υπομονής,
να γυρνάς στα ίδια σοκάκια και στις γειτονιές
να σε τρέχουν πιτσιρίκια με τις σφεντονιές.

Ούτε να πεθάνεις πρέπει ούτε και να ζεις,
θλιβερά να λες τραγούδια της ανατολής,
παραμύθια να σκαρώνεις σαν τη Χαλιμά,
να γελάσεις τον κουρσάρο που σε πολεμά.

Ούτε να πεθάνεις πρέπει ούτε και να ζεις,
σαν παιχνίδι να σε παίζουν οι θεοί της γης,
η ψυχή σου για γαλήνη πάντα να πεινά,
μα ο δαίμονας της σάρκας να σε κυβερνά.

***

Ο χρόνος είναι σταυρωτής

Ο χρόνος είναι σταυρωτής, είναι και γδάρτης της ψυχής,
τρώει και πίνει απ’ το κορμί μας, πολεμάει την αντοχή μας,
πόσο δύσκολα περνάει όταν η καρδιά πονάει,
πόσο δύσκολα περνάει όταν η καρδιά πονάει,
τρώει και πίνει απ’ το κορμί μας, πολεμάει την αντοχή μας.

Ο χρόνος είναι εκδικητής, του κάτω κόσμου εραστής,
ό, τι όμορφο χαρίζει, σάπιο πίσω το γυρίζει,
κάνει δάκρυ τη χαρά μας και το γέλιο συμφορά μας,
κάνει δάκρυ τη χαρά μας και το γέλιο συμφορά μας,
ό, τι όμορφο χαρίζει, σάπιο πίσω το γυρίζει.

Ο χρόνος είναι μαχητής, είναι της μοίρας πορθητής,
χρήμα κι ομορφιά θερίζει και το μέλλον μας ορίζει,
σιγολιώνει τη φωτιά μας, τα θνητά τα σώματά μας,
σιγολιώνει τη φωτιά μας, τα θνητά τα σώματά μας,
χρήμα κι ομορφιά θερίζει και το μέλλον μας ορίζει.

Ο χρόνος είναι ένας Θεός, σκληρός, τσιγκούνης, βιαστικός,
λίγα δίνει, όλα τα παίρνει και στη βόλτα του μας σέρνει,
λίγη αγάπη μας κερνάει κι ύστερα μας προσπερνάει,
λίγη αγάπη μας κερνάει κι ύστερα μας προσπερνάει,
λίγα δίνει, όλα τα παίρνει και στη βόλτα του μας σέρνει.

 

****

Τα τρελά σκυλιά 

Τα τρελά σκυλιά της νύχτας παίζουνε κρυφτό
ούτε δαγκωνιές αφήνουν ούτε ουρλιαχτό
κάνουν έρωτα με λύσσα πριν να χωριστούν
σημαδεύουν το σκοτάδι να ξαναβρεθούν

Ύστερα ζητούν απάγκιο μες την ερημιά
χάνονται μες το σκοτάδι και στην παγωνιά
όλα τα σκυλιά της νύχτας, που τ’αρνήθηκαν
τα παλιά τ’αφεντικά, και λησμονήθηκαν

Τα τρελά σκυλιά της νύχτας στραβοπερπατούν
κάνουν αίσχη στις πλατείες και μεθοκοπούν
μαγαρίζουν τις βιτρίνες και την εξοχή
στους θεούς που τα συντρέχουν, κάνουν προσευχή

Τρέχουν κάπου ν’ακουμπήσουν, κάπου να σταθούν
σκάβουνε βαθιά λαγούμια, μέσα να χωθούν
όλα τα τα σκυλιά της νύχτας, που τ’αρνήθηκαν
τα παλιά τ’αφεντικά, και λησμονήθηκαν

 

***

Επιτάφιος 

Σταυρώνουν πάλι το Χριστό με τους ληστές
Απόψε κι αύριο, όπως έκαναν και χτες
Κι ο κόσμος στα ίδια που γυρνά
Φέτος ξανά τον Επιτάφιο προσκυνά.

Δεν είναι η γη μια σφαίρα που γυρίζει
Είναι μια μάνα που η μοίρα μας ορίζει
Που μας γελάει και πάλι κλαίει μαζί μας
Βαριά κατάρα μας κι ατόφια προσευχή μας.

Σταυρώνουν πάλι το Χριστό και τον θρηνούνε
Με τους ληστές στο πλάι να ξαγρυπνούνε
N’ αλλάξει η τύχη των ανθρώπων τη φορά της
Να μην πουλάει τη θλίψη για χαρά της.

Άνοιξη πάλι και τα πάθη κάνουν βόλτα
Ξυπνούν οι έρωτες και σου χτυπούν την πόρτα
Ο Επιτάφιος κάνει γύρα τον πλανήτη
Δεν ξεχωρίζει μεγιστάνα από αλήτη.

Σταυρώνουν πάλι το Χριστό και τον μυρώνουν
Με τρεις δραχμές κρυφά που τους πληρώνουν
Αυτοί που τον πιστεύουν τον χαλάνε
Τον προσκυνούν και πάλι τον πουλάνε.

Δεν είναι η γη μια μήτρα που ματώνει
Είναι ένα πολυβόλο που σκοτώνει
Κι αυτοί που την τιμούν, την ατιμάζουν
Την αγαπούν μα πάλι την ρημάζουν.

 

***

Γυναίκες της Σμύρνης

Πανώριες οι λυγερές της, πρώτες στο νοικοκυριό,
στο μαγείρεμα και στο τρατάρισμα,
πρώτες στο τιτιζιλίκι και στο ζαριφιλίκι,
στο λούσο και στη λεζάντα.

Σαν έβγαιναν οι λεύτερες α λα μπρατσέτα στο σεργιάνι,
να σεργιανίσουν στο γιαλό ή στην αλάνα
κι οι παντρεμένες σαν στολίζονταν καρτερώντας τα τζόβενα,
τους καραβοκύρηδες ή τους άπιαστους κοντραμπατζήδες,
τους μπαξεβάνηδες και τους ξωμάχους.

Πούθε αυτή η παράδοση,
εκείνο το τακίμιασμα των χρωμάτων,
το στόλισμα του λαιμού και των αυτιών,
το περιποιημένο κεφάλι, μαζί με το λίγωμα του ματιού,
το σκέρτσο του κορμιού,
πούθε οι ταζιλβέδες, τα ναζάκια, τα καμώματα;

Πανάρχαιες συνταγές που δεν έσβησαν
–απ’ τον καιρό των φημισμένων καλλονών της Ιωνικής γης,
όπως τις περιγράφουν εκστασιασμένοι
τόσοι και τόσοι ταξιδευτές και πραματευτάδες
στο διάβα του χρόνου.

 

 

*************************************************************************************************

 

Εμείς αγαπάμε όχι τη ζοφερή και απάνθρωπη πλευρά της αλητείας, την ξέφρενη αληταμπουρία, τον ανθρωποβόρο τυχοδιωκτισμό, τον βίαιο τραμπουκισμό, ούτε την αληταρία της πολιτικής, των σκοτεινών γραφείων και των απρόσιτων σαλονιών. Αλλά την πολυδαίδαλη διαδρομή καθενός προς τη δική του Ιθάκη με το ακριβό κόστος του ρίσκου τής προσωπικής επιλογής, του «ανοιχτού δρόμου» κόντρα στο ρεύμα, τους «νέους με τα πρησμένα πόδια που τους έλεγαν αλήτες» του Οδυσσέα Ελύτη, που κι ο ίδιος βαφτίστηκε με ποιητικό ψευδώνυμο παρωδώντας το «αλήτης», αυτό που οι ποιητές ονόμασαν «αλήτις μοίρα» και «αλήτης δρόμος», που ο φίλος ποιητής Γιάννης Στίγκας το έκανε τίτλο σε συλλογή του («Αλητεία του αίματος»), το «είμαστε αλάνια, διαλεχτά παιδιά μέσα στην πιάτσα» του Τσιτσάνη, και το «περιπλανώμενη ζωή, περιπλανώμενο κορμί» του ίδιου, τους ατέλειωτους «ωραίους και γενναίους αλήτες», σαν τα αγόρια και τα κορίτσια που ανταμώσαμε σε μονοπάτια της προσωπικής μας περιπλάνησης, και την εκλεκτή αλητεία της τέχνης και της ιστορίας, περιπτώσεις όπως ο Ρεμπώ και ο Μπωντλαίρ, ο Καραϊσκάκης και ο Ανδρούτσος, η Φρίντα Κάλο και η Τζόυς Μανσούρ, ο Μπουκόφσκι και ο Μπάρροουζ, ο Θεόφιλος και ο Χαλεπάς, η Μπίλλυ Χόλιντεϋ και η Τζάνις Τζόπλιν, η Κατερίνα Γώγου και ο Νικόλας Άσιμος, ο Παζολίνι και ο Ζενέ, ο Λαπαθιώτης και ο Παπανικολάου, ο Τζακ Κέρουακ και ο Άλλεν Γκίνζμπεργκ, ο Βαμβακάρης και ο Μπάτης, ο Τζίμι Χέντριξ και ο Τζωρτζ Μπεστ, η Μπέλλου και η Πολυδούρη, όλους εκείνους τους πλάνητες που καμιά επισημότητα δεν τους άγγιξε και καμιά περγαμηνή δόξας ή λαχτάρα για συσσώρευση πλούτου δεν ράγισε την αυθεντικότητά τους. Αυτούς που ακολουθώντας δρόμους λοξούς ο ανθρωπισμός και οι περιπλανήσεις τους ενδυνάμωσαν την ουσία της υπόστασής τους και ενίσχυσαν το κύρος τους. Γιατί την ψυχή τους την όριζε η πηγαία και ισοβίως άσβεστη φλόγα ζωής και αγάπης προς τον συνάνθρωπο και η λατρεία της τέχνης τους που υπηρέτησαν με γνήσιο πάθος.

Η παρούσα έκδοση συγκεντρώνει τα ποιήματα του Θωμά Κοροβίνη, μελοποιημένα του ποιήματα και μη μελοποιημένα ποιήματα για τραγούδια.

 

(Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου)

 

************************************
Ο Θωμάς Κοροβίνης, φιλόλογος στη Μέση Εκπαίδευση, έζησε για μια οχταετία στην Κωνσταντινούπολη. Εδώ και χρόνια ερευνά πτυχές του ελληνικού και του τουρκικού λαϊκού πολιτισμού καθώς και τις σχέσεις μεταξύ τους. Συνεργάζεται με διάφορα περιοδικά πολιτιστικού προσανατολισμού.
Έγραψε τα βιβλία : Τουρκικές παροιμίες (Άγρα, 1993), Κανάλ ντ’ Αμούρ (Άγρα, 1996), Τα πρόσωπα της Σωτηρίας Μπέλλου, Φαχισέ Τσίκα (Άγρα, 1998 / 2018), Βωμολοχικές σκανδαλιστικές ελληνικές παροιμίες (Άγρα, 2009), Κωνσταντινούπολη. Λογοτεχνική ανθολογία, Τούρκοι ποιητές υμνούν την Κωνσταντινούπολη, Ο Μάρκος στο χαρέμι, Το χτικιό της Άνω Τούμπας, Τρία ζεϊμπέκικα και ένα ποίημα για τον Γιώργο Κούδα, Οι ασίκηδες. Εισαγωγή και ανθολογία της τουρκικής λαϊκής ποίησης από τον 13ο αιώνα μέχρι σήμερα (Άγρα, 2003), Οι Ζεϊμπέκοι της Μικράς Ασίας (Άγρα, 2005), Αφιέρωμα στον Στέλιο Καζαντζίδη, Θεσσαλονίκη 2005 – Ρεπορτάζ – Στον αδελφό Γιώργο Ιωάννου που λείπει 20 χρόνια στην καταπακτή, Σμύρνη, μια πόλη στη λογοτεχνία, Όμορφη Νύχτα. Χρονογραφία-μυθιστόρημα για 20 χρόνια λαϊκού τραγουδιού στη Θεσσαλονίκη [1985-2005] (Άγρα, 2008), Ο Καραγκιόζης λαϊκός τραγουδιστής (Άγρα, 2009), Ο γύρος του θανάτου (Άγρα, 2010), Θεσσαλονίκη 1912-2012. Μέσα στα στενά σου τα σοκάκια, Το αγγελόκρουσμα. Η τελευταία νύχτα του κυρ-Αλέξανδρου (Άγρα, 2012), ’55 (Άγρα, 2012), Τ’αγαπημένα – ποιήματα και πεζά, Τί πάθος ατελείωτο (Άγρα, 2014), Το πρώτο φιλί (Άγρα, 2015), Ο κατάδεσμος (Άγρα, 2016), Σκίρτημα ερωτικόν. Ο Κ.Π. Καβάφης εις την Πόλιν (Άγρα, 2017), Ο θρύλος του Ασλάν Καπλάν (Άγρα, 2018), «Ολίγη μπέσα, ωρέ μπράτιμε!» Η τελευταία ώρα του Οδυσσέα Ανδρούτσου (Άγρα, 2019), Θεσσαλονίκη – Κωνσταντινούπολη – Ανατολή (Άγρα, 2021), Μπέμπης (Άγρα, 2022).
Το 1995 τιμήθηκε με το βραβείο Ιπεκτσί. Για το μυθιστόρημά του Ο γύρος του θανάτου τιμήθηκε με το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος 2011, ενώ για το ’55 τιμήθηκε με το βραβείο «Νίκος Θέμελης» 2013.
Είναι συνθέτης, στιχουργός και ερμηνευτής λαϊκών τραγουδιών. Δισκογραφία: Από έβενο κι αχάτη, Φουζουλή: Λεϊλά και Μετζνούν, Τακίμια, Το κελί. Συχνά παρουσιάζει συναυλίες με το δικό του ρεπερτόριο ή με θέματα του ρεμπέτικου και του λαϊκού τραγουδιού.