Θα σας παρουσιάσω μια κλινική εργασία, η οποία έγινε στο πνεύμα της δημιουργικής σύνθεσης της ψυχοπαθολογικής θεώρησης και της ψυχαναλυτικής πράξης.
Θα σας μιλήσω για τη θεραπευτική σχέση μου με τον Πέτρο, ενα νεαρό άντρα τον οποίον συνάντησα για πρώτη φορά όταν ήταν 24 ετών.
Ο νεαρός ασθενής της ιστορίας μας έφερε τη διάγνωση της παρανοϊκής σχιζοφρένειας από την ηλικία των 17 ετών. Όλα αυτά τα χρόνια είχε συμμορφωθεί πλήρως με τις οδηγίες των γιατρών. Ποτέ δεν είχε φέρει αντίρρηση σε νοσηλεία… και ακολουθούσε κατά γράμμα τις οδηγίες λήψης των ψυχοφαρμάκων. Μόνο που οι ιατρικές οδηγίες δεν είχαν καμμία θεραπευτική επίδραση πάνω του. Δεν υποχωρούσαν με τίποτα το άγχος, οι παρανοϊκές ιδέες και η βίαιη παρορμητική συμπεριφορά του.
Η τελευταία ψυχίατρος που τον παρακολουθούσε σταθερά για τρία χρόνια είχε κρίνει ότι το μόνο μέσο που είχε πιά στη διάθεσή της για να τον βοηθήσει ήταν μερικές συνεδρίες HCT. Οι γονείς του ασθενούς αρνήθηκαν να συγκατατεθούν και αναζήτησαν άλλη λύση…
Παράλληλα, μέσα σʼ αυτά τα χρόνια, είχαν αποτολμηθεί και ψυχαναλυτικές ψυχοθεραπευτικές προσεγγίσεις που κι αυτές όμως είχαν αποτύχει, γιατί ο ασθενής διέκοπτε τη συνεργασία με τους ψυχοθεραπευτές πριν καλά-καλά περάσουν δύο μήνες.
Ο συνήθης δρόμος για την κλασσική ψυχιατρική σε ανάλογες ιστορίες είναι να «βυθιστεί» ο ψυχίατρος στα διάφορα διαγνωστικά εργαλεία, με την ελπίδα να βρει κάποιο «λάθος», ώστε να επανατοποθετήσει τη θεραπευτική του παρέμβαση.
Η πρόταση που θα αναπτύξω προτάσσει την επικοινωνία από τις διαγνώσεις… τη θεραπευτική συμμαχία από τη συμμόρφωση στη θεραπεία.
Ο Jaspers επιμένει, ότι μπορούμε να εξετάζουμε μόνο αυτό που έχει για μας θέση Αντι- Κειμένου (Gegenstand) και ότι η «ψυχή» γίνεται αντικείμενο, μέσα από αυτό που εμείς αντιλαμβανόμαστε σαν εκδηλώσεις της ψυχής στο κόσμο.
Ο Jaspers ξεχωρίζει
τις υποκειμενικές εμφανίσεις της άρρωστης ψυχικής ζωής…. (Φαινομενολογία) και
τα αντικειμενικά επιτεύγματα της ψυχικής ζωής
Στη πρώτη συνάντηση με έναν ασθενή παρατηρούμε κυρίως τα αντικειμενικά επιτεύγματα της ψυχικής ζωής του, κατά τη διατύπωση του Jaspers. ( Για να γνωρίσουμε τη φαινομενολογία της άρρωστης ψυχικής ζωής πρέπει να περιμένουμε να εγκατασταθεί πρώτα μια σχέση εμπιστοσύνης.)
Ο Jaspers όταν δίνει οδηγίες για την εξέταση ενός ασθενούς παροτρύνει τον κλινικό να συλλέξει και να συνδυάσει μεταξύ τους τις περισσότερες, τις περισσότερο πολύπλευρες και τις περισσότερο λεπτομερείς παρατηρήσεις – πληροφορίες για τον άνθρωπο που έχει απέναντί του (Gegenstand).
«… ο σκοπός της εξέτασης είναι συνθέσουμε κατʼ αρχήν μια πλήρη βιογραφία ολόκληρου του ανθρώπου σε σχέση με τον ψυχισμό του, τις κοινωνικές συνθήκες της ζωής του και την κατάσταση της σωματικής του υγείας. Μετά από αυτό», γράφει, «θα προσπαθήσουμε να εμβαθύνουμε στο περιεχόμενο της ψυχικής του ζωής.» (σελ. 689)
Σημαντικό πεδίο της βιογραφίας κάθε ανθρώπου είναι η εθνικότητά του και η γλώσσα του, η πολιτιστική και θρησκευτική του ταυτότητα, οι κοινωνικοοικονομικές συνθήκες της οικογένειάς του, οι οικογενειακές σχέσεις εν γένει.
(Στη παρουσίαση έχω οργανώσει το κλινικό υλικό με τρόπο που να είναι εύκολα αναγνωρίσιμα τα βήματα προς τη συγκρότηση της βιογραφίας του ασθενούς.)
Θα σας παρουσιάσω με λεπτομέρεια τη πρώτη συνάντηση μου με τον Πέτρο. Ο τρόπος καταγραφής του κλινικού υλικού είναι σαφώς επηρεασμένος από τον ψυχαναλυτικό τρόπο παρουσίασης μιας συνεδρίας.
Ο Jaspers θεωρούσε ότι δεν γινόταν να κοιτάξει κανείς με παρθένο βλέμμα τα πράγματα. Έλεγε, ότι τα κοιτάζει κανείς μέσα από το πρίσμα παλαιοτέρων αντιλήψεων… δηλ. αναγνωρίζοντάς τα τα διαμορφώνει κιόλας… Το λέω γιατί κάθε βλέμα μου πάνω στο κλινικό υλικό που θα σας παρουσιάσω, εναποθέτει σαφείς προσμίξεις ψυχαναλυτικής αντίληψης, όσο και αν έχω προσπαθήσει να εστιαστώ στην ψυχοπαθολογική θεώρηση.
Για τη παρουσίαση θα θεωρήσω ότι οι ψυχαναλυτικές έννοιες :
του θεραπευτικού πλαισίου
της μεταβίβασης
της αντιμεταβίβασης
είναι γνωστές.
… και κάτι ακόμα
Για τους ψυχαναλυτές είναι αυτονόητο, ότι μεταξύ γιατρού και ασθενούς έχει ήδη αναπτυχθεί μια σχέση πριν συναντηθούν για πρώτη φορά.
Ο γιατρός-θεραπευτής ερευνά πάντοτε τη περίφημη τριάδα:
Ποιός στελνει τον ασθενή…
Γιατί τον στέλνει…
Γιατί τον στέλνει τώρα…
Και όπως είναι φυσικό αναπτύσσονται μέσα του ανάλογες σκέψεις και συναισθήματα.
Ο ασθενής από τη μεριά του φαντασιώνει κάποια εικόνα γύρω από τις πληροφορίες που έχει πάρει για τον καινούριο γιατρό… και παίρνει μια «ψυχική στάση»… ανάλογη με τις ασυνείδητες επιθυμίες του.
Με άλλα λόγια, στη πρώτη συνάντηση , τόσο ο γιατρός… όσο και ο ασθενής , φτάνουν με ήδη διαμορφωμένα συναισθήματα.
Το κλινικό υλικό
Οι πληροφορίες που είχα πριν συναντήσω τον ασθενή:
Μπροστά στο αδιέξοδο της κλασσικής ψυχιατρικής ο πατέρας του ασθενούς κινητοποιείται και βρίσκει έναν ψυχαναλυτή που έχει ειδικό ενδιαφέρον για τις ψυχώσεις. Τον επισκέφτεται μαζί με τη μητέρα του ασθενούς, η οποία δεν είναι Ελληνίδα.
Μετά από αυτή την συνάντηση ο ψυχαναλυτής έχει μια συνάντηση με τον ασθενή κατά την οποία δεν διαπιστώνει στοιχεία που να συνηγορούν σε μια διάγνωση «σχιζοφρένειας».
Αυτή ήταν και η πρώτη φορά από την έναρξη των συμπτωμάτων, που αμφισβητήθηκε από κάποιον η διάγνωση.
Έδώ πρέπει να επισημανθεί μια λεπτομέρεια, που όμως έπαιξε κοθοριστικό ρόλο στη μετέπειτα πορεία.
Αναγνωρίζεται από τον πρώτο ψυχαναλυτή η δίγλωσση και διπολιτισμική πραγματικότητα του αθενούς και της οικογένειας του και οργανώνεται ο σχεδιασμός της θεραπείας γύρω από αυτό το ιδιαίτερο στοχείο.
Στην επιλογή μου για τη θεραπεία του ασθενούς έπαιξε ρόλο η εξοικείωσή μου με τη κουλτούρα και τη γλώσσα της μητέρας.
Σʼ αυτή τη φάση η αναγνώριση της διπολιτισμικής πραγματικότητας της οικογένειας υπάρχει μόνο στο μυαλό των θεραπευτών.
Πριν ακόμα συναντήσω τον ασθενή είχα μια θετική προδιάθεση απέναντί του, για δύο κυρίως λόγους :
ο ασθενής είχε αποφοιτήσει από το ίδιο σχολείο με μένα… αν και αρκετές δεκαετίες αργότερα και
το «ανίατο» είναι μια κλινική κατάσταση, η οποία αποτελεί πάντοτε μια πρόκληση για μένα.
Η πρώτη συνάντηση
… με τον πατέρα
Στην αρχή με επισκέφτεται ο πατέρας χωρίς τον ασθενή για να μου εκθέσει το «ιστορικό». Με διαβεβαιώνει ότι ο ασθενής είναι ενήμερος και σύμφωνος με αυτή την επίσκεψη. Κρατάει χαρτιά με σημειώσεις για τη πορεία των συμπτωμάτων του γιού του, για τις φαρμακευτικές αγωγές που έχει πάρει σ΄όλη τη διάρκεια της νόσου (έξι χρόνια ήδη… μέχρι εκείνη τη στιγμή) και ιατρικές γνωματεύσεις που βεβαίωναν τη διάγνωση της σχιζοφρένειας και τη δυσκολία της περίπτωσης.
Ο πατέρας περιέγραψε με λεπτομέρειες ό,τι είχε χαρακτηριστεί με τον όρο «παραλήρημα» του ασθενούς από τους ψυχιάτρους και κατέληξε ότι…«η ζωή στο σπίτι είναι αφόρητη».
Ζήτησα από τον πατέρα να έχω μια μια προσωπική τηλεφωνική επικοινωνία με τον ασθενή για να καθορίσουμε τη συνάντησή μας. Του ζήτησα να μεταφέρει στον ασθενή το μήνυμά μου. Δέχτηκε πρόθυμα… υποτάχτηκε στην «εντολή» μου… αν και ξαφνιάστηκε… θα μπορούσα να κανονίσω μαζί του την ώρα του ραντεβού, ήξερε το πρόγραμμα της εβδομάδας του γιού του!
Επέμεινα.
Στο τηλέφωνο δεν είχα την εντύπωση ότι μιλούσα με σοβαρά διαταραγμένο σχιζοφρενή άρρωστο. Η συνομιλία μας ήταν μέσα στα φυσιολογικά πλαίσια.
Ήρθε στο ιατρείο μόνος του. Κινήθηκε μόνος του με τα μέσα μαζικής μεταφοράς μέχρι την άλλη άκρη της Αθήνας που ήταν το ιατρείο μου χωρίς κανένα απολύτως πρόβλημα.
… με τον ασθενή
Φαινόταν πολύ αγχωμένος. Αμέσως άρχισε να μου εκθέτει το πρόβλημά του με ειρμό χρησιμοποιώντας ψυχιατρική ορολογία. Μιλούσε για την ψύχωση που τον βασάνιζε… για τις παρανοϊκές ιδέες που κυριαρχούσαν στη σκέψη του. Μου εξιστόρησε και αυτός όσα περίπου μου είχε πεί ο πατέρας, χωρίς να προσθέσει τίποτα ιδιαίτερο στη σειρά των γεγονότων, των συμπτωμάτων ή των ιατρικών πράξεων.
Οι πρασπάθειές μου να τον κάνω να μου μιλήσει για τη ζωή του – πού μεγάλωσε, σε ποιό σχολείο πήγε, ποιός είναι ο μπαμπάς του, ποιά είναι η μαμά του … – πέσανε τη πρώτη μέρα στο… κενό, στο συναισθηματικό κενό, εννοώ. Μου απάντησε σύντομα και τυπικά, σαν να συμπλήρωνε τα στοιχεία του σε μια αίτηση. Ξαναγύρναγε γρήγορα σ΄αυτά που ήθελε να μου πεί… στην ψύχωση και στις τεχνικές λεπτομέρειες της πορείας της νόσου του μέχρι σήμερα.
Γνώριζε πολύ καλά τα ψυχιατρικά φάρμακα, μιλούσε για τις παρενέργειες του κάθε φαρμάκου χωριστά… τα είχε δοκιμάσει όλα! Κανένα όμως δεν τον βοήθησε. Τίποτα δεν μπορούσε να επηρεάσει τα παρανοϊκά του συμπτώματα…! Περίμενε από μένα κάποιο καινούριο ή πιό «ειδικό» συνδιασμό φαρμάκων. Ήθελε πάσι θυσία να ανακουφιστεί δεν άντεχε άλλο… αλλά και δεν πίστευε ότι θα μπορούσα να κάνω κάτι σημαντικό. Τόσοι είχαν προσπαθήσει πριν από μένα… είχε πάρει όλα τα φάρμακα που κυκλοφορούν στο εμπόριο, σε όλους τους πιθανούς συνδιασμούς και δεν τον είχαν γιατρέψει από τη ψύχωση. Οι «παρανοϊκές» του ιδέες παρέμεναν ακλόνητες.
Έξέφρασε την εμπιστοσύνη του στην προηγούμενη ψυχίατρο με την οποία είχε συνεργαστεί τρία χρόνια. Διέκρινα μια συμπάθεια κι ένα σεβασμό γι΄αυτήν. Είχε δίκαιο… ήταν ανίατος… Ο πατέρας του… οι γονείς του… είχαν αντιρρήσεις για την ηλεκροσπασμοθεραπεία, ο ίδιος συντασσόταν με τη γνώμη τους.
Είχε δοκιμάσει και παλαιότερα να συνεργαστεί με ψυχοθεραπευτές, αλλά «κάτι δεν του πήγαινε», «δεν τον βοηθούσαν» και διέκοπτε γρήγορα τη συνεργασία μαζί τους. Δύο μήνες ήταν το ανώτατο χρονικό διάστημα που είχε διατηρήσει τακτική επικοινωνία με ψυχοθεραπευτή.
Τα τελευταία τρία χρόνια έχει στραφεί στην εκκλησία, έχει αναπτύξει μια στενή σχέση με τον πνευματικό του. Προσπαθεί να ζήσει σύμφωνα με τους κανόνες της χριστιανικής πίστης και της ελληνοορθοδόξου εκκλησίας. Με προειδοποιεί, σχεδόν με απειλεί, ότι η σχέση του με την εκκλησία και τον πνευματικό του είναι γι΄αυτόν μια πολύ πολύτιμη σχέση και δεν θα δεχτεί κανενός τύπου παρέμβαση σ΄αυτήν. Είναι ο όρος του…!
Συμφωνήσαμε με τον ασθενή να έχουμε άλλες δύο συναντήσεις πριν αποφασίσουμε πώς θα συνεργαστούμε.
Επίτηδες σας παρουσίασα το υλικό αυτών των πρώτων συνεδριών χωρίς να αναφέρω το περιεχόμενο του παραλληρήματος και τις λεπτομέρειες της βίαιης συμπεριφοράς του ασθενούς απέναντι στη μητέρα του.
Υποστηρίζω ότι η ένταση των καθημερινών βίαιων εκφορτίσεων του ασθενους μέσα στο σπίτι, το γεγονός ότι δεν έβγαινε καθόλου από το σπίτι και το περιεχόμενο του παρανοϊκών ιδεών εγκλώβιζαν τη σκέψη των ψυχιάτρων, με αποτέλεσμα να παραβλέπουν άλλα σημαντικά στοιχεία της προσωπικότητας και λειτουργικότητας του ασθενούς και της δομής της οικογένειας εν γένει.
Από το υλικό που σας παρουσίασα λείπει και κάτι ακόμα… η δική μου συμμετοχή… ο τρόπος που κατανόησα και αντέδρασα μέσα στη συνεδρία.
Θα σας παρουσιάσω τη δική μου θέση λίγο παρακάτω.
Ονόμασα τον ασθενή Πέτρο, γιατί είναι ένα όνομα που υπάρχει σε όλες τις γλώσσες του χριστιανικού κόσμου. Να θυμίσω ότι η μητέρα του προερχόταν από χώρα της Κεντρικής Ευρώπης… άρα δεν ήταν στο Θρήσκευμα Χριστιανή Ορθόδοξη. Το όνομα «Πέτρος» είναι ένα όνομα πέρα από Εθνικές Ταυτότητες.
Μέχρι εδώ παρατηρούμε λοιπόν ότι :
Ο Πέτρος, παρά το εκδηλο άγχος του, ήταν σε θέση να κάνει μια συγκροτημένη συζήτηση τριών τετάρτων μαζί μου.
Ο Πέτρος είχε τη δυνατότητα να ακολουθεί κανόνες, όπως αποδείκνυε τόσο η συμμόρφωσή του στη φαρμακοθεραπεία επί σειρά ετών, όσο και η σχέση του με την εκκλησία.
Ακόμα μπορούσε χωρίς ιδιαίτερο πρόβλημα να κινηθεί σε άγνωστα μέρη της πόλης, ακολουθώντας οδηγίες.
Μέχρι εδώ αυτά τα στοιχεία δεν συνηγορούν για ψυχωτική συμπτωματολογία.
Η εμμονή στην επανάλληψη της φράσης «είμαι ψυχωτικός» και η χρησιμοποίηση στο λόγο του ψυχιατρικής ορολογίας παρέπεμπαν σε μια αμυντική λειτουργία.
Ο λόγος του κατά τα άλλα είχε ειρμό και η σκέψη του συγκρότηση.
Ο τρόπος που υποστήριζε τις «παρανοϊκές» του ιδέες ταυτόχρονα ως αληθινές και ως άρρωστες με παρέπεμπαν στην έννοια του Geltungszwang του Jaspers. (σελ. 112) (θεωρώ κάτι ως αληθινό… αλλά ταυτόχρονα παραδέχομαι ότι είναι αδύνατον να συμβαίνει.) Ο Jaspers τοποθετεί τον όρο στις ιδεοληψίες, αλλά επισημαίνει ότι απαιτείται μια διαφορική διάγνωση από το παραλήρημα.
Η προσωπική μου εκτίμηση από ό,τι διαδραματίστηκε μέσα στη συνεδρία είναι ότι ο Πέτρος προσπάθησε να με αποθαρρύνει από μια σχέση μαζί του και να με προκαλέσει την ίδια στιγμή να αναλάβω το εγχείρημα της θεραπείας που το θεωρούσε εξ ορισμού αποτυχημένο. Καταλάβαινα ότι αυτό (δηλ. θέλω να με πλησιάσεις… αλλά να ξέρεις δεν θα το επιτρέψω … αλλά θα σε προκαλέσω να έρθεις κοντά μου… αλλά να ξέρεις δεν θα με φτάσεις… κοκ.) ήταν το μοτίβο των σχέσεών του. Μια συνεχής «αιώρηση» προς εμένα και μακριά από μένα…
Στη περίπτωση του Πέτρου το εντυπωσιακό ήταν ότι το δίγλωσσο και διπολιτισμικό χαρακτηριστικό της οικογένειας δεν είχε αξιολογηθεί σαν ιδιαιτερότητα, ούτε από την ίδια την οικογένεια.
Η μητέρα, η μη Ελληνίδα… η ξένη… η μη Χριστιανή ορθόδοξος… αναφέρεται τόσο από τον πατέρα, όσο και από τον ίδιο τον ασθενή, μόνον ως το πρόσωπο που εισέπραττε κατά κύριον λόγο τη βίαιη επιθετική συμπεριφορά κατά τα άλλα δεν υπήρχε στο λόγο τους.
Από την άλλη μεριά, ο πατέρας, ο οποίος φερόταν ως ο επιφορτισμένος των θεμάτων της κοινωνικής συναλλαγής του γιού του…. συμπεριφέρθηκε στην πρώτη επαφή μαζί μου, με τρόπο που με ανάγκασε να σκεφτώ, ότι βίωνε το γιό του ως ένα και το αυτό πρόσωπο με τον εαυτό του.
Με αυτές τις επισημάνσεις θέλω να πω, ότι από το πρώτο κιόλας ραντεβού διαφάνηκε ότι κεντρική θέση στη ζωή του Πέτρου (ψυχική και πραγματική) κατείχε μια προβληματική Ταυτότητας. (Η λέξη «προβληματική» είναι ένας πολύ ευρύς όρος… η πραγματικότητα αφορά μια σύγκρουση ταυτότητας… που η ψυχοθεραπεία απέδειξε ότι αφορά όλα τα πεδία –κοινωνικά και ψυχικά- μέχρι την σύγκρουση της Ταυτότητας του φύλου, σʼ αυτόν τον ασθενή.)
Η δική μου παρέμβαση.
Αφού τον άκουσα προσεκτικά του είπα: « … όλα αυτά τα συμπτώματα είναι ταυτόχρονα και η ζωής σας τα τελευταία έξι χρόνια τουλάχιστον. Ζήτε μαζί τους τόσο καιρό και κατά κάποιον τρόπο έχουν καθορίσει και τις σχέσεις σας με τους γονείς σας, τους φίλους σας, τις σπουδές σας, τα ενδιαφέροντά σας…»
Από την αντίδρασή του κατάλαβα, ότι αντίθετα αντιμετώπιζε την «αρρώστια», όπως την έλεγε, σαν κάτι… ξένο… εξωτερικό… που εισέβαλε στη ζωή του και τον κρατούσε όμηρο. Η προσπάθειά του εστιαζόταν στο να απελευθερωθεί από τη κατοχή του ξένου κατακτητή. Να ελευθερώσει τη «χώρα» του, δηλαδή τον Εαυτό του…! Βεβαίως και πίστευε τις σκέψεις του…, βεβαίως και αντιδρούσε βίαια σε όσους δεν πίστευαν ότι ήταν πραγματικότητα… Οι σκέψεις του όμως ήταν άρρωστες… ήταν παρανοϊκές… !
Κατάλαβα ότι η ψυχιατρική τον ανακούφιζε…! Η ψυχιατρική νομιμοποιούσε… τις σκέψεις και τα συναισθήματά του! Είχε όνομα για όλα αυτά που ζούσε… «ψύχωση», «παρανοϊκές ιδέες»… Είχε διαγνωστικά κριτήρια… και θεραπευτική μεθοδολογία…
Η ψυχιατρική τον αναγνώριζε…! Τόσοι ψυχίατροι είχαν ασχοληθεί μαζί του… τόσα χρόνια!
Για την ψυχιατρική ήταν σημαντικός… και κυρίως δεν ήταν ένοχος… γιατί αυτά που ζούσε ήταν ακαταμάχητα… ανίατα…
Στη ψυχιατρική το βίωμά του, η ζωή του, είχε βρεί όνομα και δικαίωση… η αρρώστια ήταν ανίατη κι αυτό εξηγούσε και δικαιολογούσε ότι και να έκανε…
Σκέφτηκα, ότι η ψυχιατρική του έδινε μια ταυτότητα. Ήταν ψυχωτικός. Είχε παρανοϊκή σχιζοφρένεια. Είχε μια Ταυτότητα να μου συστηθεί.
Ήταν για μένα προφανές, ότι ο ασθενής αναζητούσε μια Ταυτότητα… ένα περιβάλλον για να ενταχθεί και το είχε βρεί στην ψυχιατρική.
Τα στοιχεία που μάζεψα από την επαφή μου με τον Πέτρο με παρέπεμψαν σε μια προβληματική Ταυτότητας. Είναι κι αυτό μια διάγνωση, που μπορεί να μην παραπέμπει σε φαρμακευτικη αγωγή… ανοίγει όμως ένα δρόμο κατανόησης της ψυχικής ζωής… σʼ αυτό… το μετά τη βιογραφία, του Jaspers.
Η στάση μου…
Είχα να ξεπεράσω μια τεράστια δυσκολία, που ο Πέτρος μου επισήμανε από τη πρώτη –πρώτη αρχή. Μου είχε δηλώσει ότι διέκοπτε τη συνεργασία με τους ψυχοθεραπευτές συναδέλφους μέσα στο πρώτο δίμηνο. Είχα ζητήσει να μάθω τα ονόματά τους. Ήταν όλοι τους έμπειροι, αξιόπιστοι και άντρες… Ο ασθενής το μόνο που είχε να μου πει ήταν ότι «μʼ έπιανε μια εσωτερική ένταση που με παρέλυε και δεν μπορούσα να πάω».
Σκέφτηκα, ότι πριν έρθει σε μένα είχε συνεργαστεί γιαμ τρία χρόνια με γυναίκα ψυχίατρο, το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα που συνεργάστηκε ποτέ με έναν γιατρό συνεχόμενα. Καταλάβαινα, ότι υπήρχε κάποιος ιδιαίτερος λόγος γιʼ αυτό. (το κράτησα στο μυαλό μου… απέφυγα να αναλύσω αυτή τη πληροφορία).
Καταλάβαινα ακόμα, ότι θα ήταν αδιέξοδο, αν εστίαζα στη διάγνωση. Έμεινα «ακίνητη» σεβόμενη τις διαγνώσεις και τις θεραπευτικές παρεμβάσεις των προηγούμενων συναδέλφων. Το μέλημά μου ήταν να επενδύσω συναισθηματικά τη παρούσα κατάσταση… να βρω κάποιο κοινό σημείο επαφής.
Η λέξη «επαφή» χρησιμοποιείται εκτός των άλλων με το νόημα της συνάφειας, της σχέσης, όπως επισημαίνει ο Δ. Δημητράκος στο «Μέγα Λεξικόν της Ελληνικής Γλώσσης». Η δε λέξη «επικοινωνία» σημαίνει, όπως γράφει πάλι στο λεξικό του ο Δημητράκος, «το έχειν τι κοινόν μετʼ άλλου.»
Αυτό που είχα να κάνω, λοιπόν, ήταν να βρω κάτι κοινό με τον ασθενή και να το αναδείξω ως σημείο επαφής… να μοιραστώ μαζί του ένα συναίσθημα, διότι «Η από κοινού αντίληψις, αίσθησις» λέγεται στα ελληνικά «συναίσθημα». (Δ. Δημητράκος)
Εδώ τελειώνει το πρώτο ραντεβού . Μπορεί να μην δίνονται απαντήσεις… ανοίγονται όμως οι δρόμοι για την κατανόηση του ασθενούς και την οργάνωση της θεραπείας.
Χρειάστηκε να περιμένω το δεύτερο ραντεβού με τον Πέτρο για να βρώ μέσα από το υλικό αυτό το «κοινό» σημείο επαφής. Το εξωτερικό κοινό «συναίσθημα» που είχαμε να μοιραστούμε ήταν η σχέση μας με τη ξένη γλώσσα του κοινού μας σχολείου.
Η αντιμεταβίβαση είναι αφʼ ενός μια πηγή σημαντικών πληροφοριών για τον ενδογενή κόσμο του ασθενούς και αφʼ ετέρου μια παρέμβαση στη θεραπεία (Gabbard «Ψυχοδυναμική Ψυχιατρική» σελ.16)
Μέσα από την επεξεργασία της δικής μου αντιμεταβίβασης, αναγνώρισα ότι η σχέση, τόσο η δική μου, όσο και η δική του, με τη ξένη γλώσσα του σχολείου αντιπροσώπευε τη σχέση με τη μητέρα μας… (αυτό ήταν το εσωτερικό «κοινό σημείο επαφής»)
Μέσα από το μηχανισμό της προβλητικής ταύτισης κατάλαβα, ότι το πλησίασμά μου ξεσήκωνε φόβο στην ψυχή του και απομακρυνόταν.
Με οδηγό τη μεταβίβαση και την αντιμεταβίβαση μπορέσα να συνεργαστώ μαζί του, ώστε να οργανώσουμε από κοινού ένα θεραπευτικό πλαίσιο που να σέβεται την ανάγκη του για απόσταση και να διασφαλίζει ένα πεδίο ουδετεροποιημένο από την επίκαιρη σύγκρουση.
Μας δόθηκε έτσι η δυνατότητα να καθήσουμε μαζί πολλές ώρες…
Σʼ αυτές τις ώρες μπορέσαμε να συζητήσουμε και θέματα αγχογόνα, γιατί είχε εγκατασταθεί μεταξύ μας μια βασική εμπιστοσύνη… Άρα υπήρξε η δυνατότητα να γίνει και πιό επισταμένη φαινομενολογική παρατήρηση (στο πνεύμα του Jaspers)… της άρρωστης ψυχικής ζωής του Πέτρου..
Μετά από πολλές τέτοιες ώρες και μέσα σε κλίμα απόλυτης συνεργασίας δοκιμάστηκε η αλλαγή της φαρμακοθεραπείας, που κατέληξε να επιβεβαιώσει την αλλαγή της διαγνωστικής εκτίμησης των συμπτωμάτων… όχι ψυχωσικά… αλλά ιδεοψυχαναγκαστικά… (Δεν στάθηκε εύκολο για μένα να κάνω με σιγουριά τη διαφορική διάγνωση από το παραλήρημα. Με τον καιρό ξεκαθάρισα τον παρορμητικό χαρακτήρα των «παρανοϊκών» σκέψεων… [Ο Χαρτοκόλλης μιλάει για «παρορμητική φοβία» που διακινείται από μια έλξη παρά από μια αναστολή…] και σιγουρεύτηκα ότι οι «παρανοϊκές» σκέψεις, η ψυχοκινητική διέγερση… η οργή και η επιθετικότητα κινητοποιούνται πάντοτε με ένα εξωτερικό ερέθισμα… Μου πήρε πολύ χρόνο και μετά την εγκατάσταση της ψυχοθεραπευτικής σχέσης για να τολμήσω να αλλάξω τη διάγνωση και κατʼ επέκταση την φαρμακευτική θεραπεία.) Μας πήρε δύο χρόνια, ώσπου να εγκατασταθεί η νέα φαρμακευτική αγωγή.
Θα ήθελα να σταματήσω εδώ και να δώσω το χρόνο στη συζήτηση και στη κριτική, αλλά για να είναι ολοκληρωμένη η παρουσίαση της πρώτης συνεδρίας, θεωρώ ότι πρέπει να παραθέσω τις «παρανοϊκές» ιδέες και την καθημερινότητα στο σπίτι του ασθενούς :
Από τη διήγηση του πατέρα στη πρώτη συνάντηση….
«Ο Πέτρος είναι απόλυτα πεισμένος ότι η κυρία (που είναι και στενή οικογενειακή φίλη) που μένει στον επάνω όροφο της πολυκατοικίας έχει ερωτικές σχέσεις με τον νεαρό άντρα (πολύ νεώτερο από κείνη στην ηλικία) που έμενε παλιά στην ίδια πολυκατοικία και ότι κάθε φορά που βρίσκονται μεταξύ τους μιλούν εναντίον του. Δεν ηρεμεί ποτέ από αυτές τις σκέψεις. Όλη την ημέρα βρίσκεται σε μεγάλη ένταση και εγρήγορση να αφουγκράζεται τη κίνηση του ασανσέρ. Κάθε φορά που ακούει τον χαρακτηριστικό ήχο, σημάδι ότι κάποιος ένοικος της πολυκατοικίας χρησιμοποιεί το ασανσέρ, πετάγεται στο διάδρομο έξω από το διαμέρισμά μας και περιμένει με αγωνία να ανακαλύψει ότιείναι ό νεαρός που πηγαίνει στην εν λόγω κυρία για να μιλήσουν εναντίον του. Αυτή η συνεχής αγωνία « ότι σίγουρα μιλούν εναντίον του… και αυτός πρέπει να το αποκαλύψει…» τον φέρνει σε κατάσταση εντονώτατου άγχους που καταλήγει συχνά σε έντονες εκρήξεις βίας, κυρίως απέναντι στη μητέρα του, την οποία έβριζε και χτυπούσε. Δεν βγαίνει καθόλου από το σπίτι, δεν ασχολείται με τίποτα άλλο μέσα στο εικοσιτετράωρο… παρά μόνο με τις παρανοϊκές του ιδέες.
Η κατάσταση στο σπίτι είναι αφόρητη.»
Τελειώνοντας πρέπει να πω, ότι και οι γονείς του ασθενούς ακολουθώντας το νέο θεραπευτικό κλίμα, συνέβαλαν στη μείωση των εξωτερικών ερεθισμών αλλάζοντας σπίτι. Από τότε δεν ξανάκουσα τίποτα για το ασανσέρ… όχι ότι σταμάτησαν οι ιδέες… απλά «προσαρμόστηκαν» στις νέες συνθήκες ζωής….
Ο Πέτρος σήμερα, έξι χρόνια μετά τη πρώτη συνάντηση φοιτά στο Πανεπιστήμιο.
Εύη Πάσχου
Ψυχίατρος
Κρήτη, 17 Μαίου 2008
Το διάβασα όλο με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον.
Αναρωτιέμαι αν είναι τελικώς μονόδρομος η χορήγηση φαρμάκων ή αν είναι δυνατές κι άλλες εναλλακτικές μορφές θεραπείας.
Μια γνωστή μου στην οποία είχε διαγνωστεί κατάθλιψη βαριάς μορφής,με περιοδική συχνότητα,τελικά φάνηκε να βρίσκει μια “λύση” με βελονοθεραπεία στο κεφάλι.Όσα φάρμακα κι αν είχε πάρει ως τότε φάνηκαν αναποτελεσματικά.
Ξέρω πως η κλασική ιατρική στέκεται κατ’ αρχήν αντίθετη απέναντι σε τέτοιες εναλλακτικές μορφές θεραπείας-κι εγώ τις αμφισβητούσα έντονα,μέχρι που έμαθα αυτό το περιστατικό…
Εξαιρετικά ενδιαφέρον.
Να τολμήσω μια υπερ-υπεραπλουστευμένη κρίση;
(να κάνω κάποιες απλές σκέψεις δηλαδή)
Ανέχεται τις γυναίκες ψυχιάτρους –ψυχαναλύτριες επειδή θέλει να τον ακούσει μια γυναίκα; Εν προκειμένω η μητέρα του για την οποία ελέχθη ότι είχε αυτή την βίαιη συμπεριφορά; Τον ρόλο, την σχέση του με την μητέρα επιθυμεί να αναπαράγει στις σχέσεις του με τις ψυχιάτρους;
Αδυνατεί να συνεννοηθεί μαζί της, ίσως και μεταφέρει κάποια κατηγορία που ενδόμυχα αποτίνει σε αυτήν μεταθέτοντάς την προς την κυρία της πολυκατοικίας την οποία συσχετίζει με τον νεαρό; (πάλι η σχέση της μεγάλης γυναίκας με τον πολύ νεαρό άντρα, το επιλήψιμο, η κατηγορία)
Αυτά που δεν μας διαφωτίζουν εδώ, είναι το πώς τον μεγάλωσε η μητέρα του. Πώς ήταν μαζί του, τι συμπεριφορά είχε σαν άτομο γενικά αλλά και σαν μητέρα με το παιδί της. Πόσο πρόβλημα ήταν η διαφορετική της γλώσσα, την μεταχειρίζεται ή την απαρνήθηκε; Παρουσιάζεται κυρίαρχη μορφή ο πατέρας, ορίζει το πρόγραμμα του γιου του (υποθέτω ότι κάνει κι ό,τι θέλει την γυναίκα του, αυτή γιατί δεν ήταν μαζί στην συνάντηση, την κρατούν στην άκρη υποτιμώντας την, ή θέλει η ίδια να είναι στην άκρη λες και είναι άμοιρη ευθυνών;) , η σχέση του πατέρα με την μάνα όμως δεν παρουσιάζεται εδώ. Αναρωτιέμαι, την κατηγορεί για κάτι, θέλω να πω, μειώνει αυτήν την μάνα μπροστά στο παιδί του; Δεν είναι τυχαίο που ο νεαρός στρέφεται εναντίον της μάνας
Η ιστορία έχει σασπένς.(!!)
Θεραπεύτηκε μεν (ας το δεχθούμε αυτό), αλλά πώς; Και αν συνεχίζει την φαρμακευτική αγωγή, θεραπεύτηκε μεν, τεχνηέντως δε… το πρόβλημα παραμένει “υποδορίως”…..(πότε γίνεται κανείς εντελώς καλά όταν φέρνει τόσα τραύματα μέσα του; πότε σβήνουν οι “ουλές” των, και αν😉
Φοβερά ενδιαφέρον βρήκα το κομμάτι που έλεγε για την ετικέτα που θέλει να έχει. Να τον αναγνωρίζει η επιστήμη…λες και δεν έχει υπόσταση μόνος του αλλά σαν ψυχωτικός αποκτά. Τον λαμβάνουν σοβαρά υπ’όψιν…..
Εξαιρετικά ενδιαφέρον, πάλι θα το πω…αν και εδώ σε αυτόν τον χώρο, θα ήθελα μια πιο …λυρική διήγηση για το ίδιο θέμα…πέρα από τους Jaspers, τα Gegenstant και τα ηλεκτροσόκ (αχ καημένη Σύλβια…) υπάρχει και η ανθρώπινη διάσταση…το να βλέπεις ένα άτομο όχι μια 45λεπτη συνεδρία από την οποίαν εισπράττεται μια παχυλή αμοιβή, μα έναν όμοιο με τον θεράποντα ιατρό του, όμοιο κι όχι αντικείμενο….
Ένα τραγικό άτομο που με την ίδια την πάθησή του φωνάζει, κραυγάζει για βοήθεια…και δεν ξέρει πώς…
(τραγικό, διότι όποιο παιδί μεγαλώνει με αληθινή αγάπη σε σωστές κι όχι αρρωστημένες αναλογίες, έχει ανοσία σε τέτοια προβλήματα…έχει άλλες αντοχές. Τελικά, για αγάπη και προσοχή διψάμε όλοι… παιδιόθεν..)
Κι ένα ερώτημα, τους ψυχιάτρους και τους ψυχαναλυτές που ασχολούνται με τον πιο εύθραυστο μέρος του ανθρώπου, τους παρακολουθεί κανείς;; Θέλω να πω, υπάρχει κάποιος πολύ πιο έμπειρος που να αναλαμβάνει να παρακολουθεί αν όλα βαίνουν καλώς, αν κάνουν την δουλειά τους καλά και σωστά χωρίς να σύρουν και εμπλέξουν τα δικά τους προσωπικά προβλήματα (και της καθημερινότητας αλλά και της ιδιοσυγκρασίας των) στις περιπτώσεις που αναλαμβάνουν;;
(και πάλι συγχωρήστε μου το λεξιλόγιο που προδίδει παντελή άγνοια όρων. Ίσως συγχωρήστε μου και όλο αυτό. Το βλέπω πολύ πολύ απέξω, κι έχω μια αδυναμία στις ιδιαίτερες προσωπικότητες…πόσοι έτσι χαρακτηρίστηκαν….κι ας ήταν… φέρνω στο μυαλό μου εκείνο του Ρώμου Φιλύρα όταν είχαν πάει να τον επισκεφτούν στο ψυχιατρείο: Μιλούν για μένα απέξω στην Αθήνα; ρωτούσε ..)
δεν υπάρχει τελικά τίποτε τόσο σκοτεινό όσο η ανθρώπινη ψυχή..
κι όσο το συνειδητοποιεί κάποιος ,τόσο πιο ανέφικτη φαντάζει μέσα του η έννοια της γαλήνης..
πώς να γαληνέψει μέσα του ένας άνθρωπος , όταν δε γνωρίζει τίποτα για τους πολυδαίδαλους διαδρόμους του νου του..κι όσο σκάβει τόσο τρομάζει..
Γιατί να συνωμοτεί κάποιος ενάντια στον Πέτρο;
Γιατί ο Πέτρος είναι Κακός. Γιατί έχει κάνει κάτι Κακό. Είναι Ένοχος.
Και δικάζεται κάθε ώρα και κάθε στιγμή απο τα βλέμματα (πραγματικά και φανταστικά) που πέφτουν απάνω του.
Ο Πέτρος είναι μια μάγισσα που καίγεται απο την Ιερά Εξέταση της συνείδησής του, στο Μεσαίωνα της ζωής του.
Ίσως όμως να μην είναι ο Πέτρος το κέντρο του κόσμου. Γιατί προφανώς αυτό πιστεύει. Και είναι εγκλωβισμένος σε αυτή την πίστη. Ίσως… ναι. Ίσως και όχι όμως. Πώς να αποδώσει κάθε Ίσως; Πως να βγάλει απο μέσα του την βασανιστική αμφιβολία και τη βασανιστική καχυποψία που “δηλητηριάζουν τα πάντα αλλά δε σκοτώνουν τίποτα”; (Νίτσε).
Εδώ έρχεται το θάρρος των υγειών πράξεων, η θέληση για θεραπεία, η φροντίδα του εαυτού, η υπομονή…
Γιατί ο Πέτρος, κατα τη γνώμη μου, αναζητούσε μια ταυτότητα που να νομιμοποιήσει ο ίδιος. Αναζητούσε μια εντελώς δική του ταυτότητα.
Δεν του μοιάζουμε όλοι μας φριχτά σε αυτό το σημείο;
Η ταυτότητα του “ψυχωτικού” (που νομιμοποιείται αποκλειστικά και μόνο απο τον ψυχίατρο) ήταν μια άμυνα μπροστά στο κενό και στην αποδιοργάνωση.
εξαιρετική ανάρτηση.
αυτό πού συγκρατώ είναι η δημιουργία από τήν πλευρά της ψυχιάτρου τού κοινού συναισθηματικού τόπου, ώστε να μπορέσει ο Πέτρος να ” ξεκλειδώσει “και να νικήσει τίς αναστολές του.
Εκεί κερδήθηκε το παιχνίδι της ψυχικής επαφής,τής επικοινωνίας και όπως φαίνεται της θεραπείας,σε πείσμα φυσικά άλλων θεραπευτικών μεθόδων πού εξαντλούνται στήν χορήγηση κυρίως φαρμάκων και πού όπως φάνηκε από το συγκεκριμένο παράδειγμα αποτυγχάνουν.
Μπράβο για τήν ανάρτηση, εξίσου ποιητική ώς μεταφορά!
Περί Θάνου Λίποβατς, σε σχέση με το πρόσφατο έργο του, Το όνομα του Πατέρα και η δυσφορία μέσα στον πολιτισμό», έχω, κ. Μίχο, να γράψω τα εξής σήμερα: Αν όντως ο πατέρας πρέπει απλώς να φαίνεται στα μάτια των παιδιών και των άλλων, αλλά να μην εισακούεται ποτέ – κι αυτό είναι το μυστικό της οικογενειακής ζωής, σύμφωνα με τον Όσκαρ Ουάιλντ, ο οποίος σημειωτέον κατά τον Μπόρχες έχει πάντα δίκιο – τότε και ο Ύψιστος των πατέρων στη συνείδηση των ανθρώπων πιθανότατα πολλές φορές να αντιμετωπίζεται ανάλογα. Την καχεξία και την ειδικότερη αβελτηρία του πολιτισμού, την οποία με έξοχο τρόπο υπομνημάτισε ήδη ο Φρόυντ, την επανεξετάζει σήμερα ο διακεκριμένος καθηγητής Θάνος Λίποβατς. Λαμβάνοντας υπόψη και την παράπλευρη σκέψη του Λακάν, η οποία εστιάζει το επαγγελματικό της ενδιαφέρον στον εμβληματικό, πρωταρχικό λόγο και το Όνομα του Θεού, η ανάλυση εξειδικεύεται, κατά τρόπο σχολαστικό αλλά και συναρπαστικό ταυτόχρονα, στην ανάδειξη των όρων και των παραμέτρων εκείνων, που συνδέονται άμεσα με την πρόοδο του μονοθεϊσμού, την παλινδρόμηση του υπέρ – εγώ, το υψηλό στην Ηθική και τα όρια του Πολιτικού. Εκτίθεται αντίστοιχα η ατμόσφαιρα και το γενικότερο συγκινησιακό – συγκρουσιακό κλίμα, που περιβάλλουν, ενίοτε ασφυκτικά, τη λεγόμενη ύστερη νεωτερικότητα. Στο βαθμό που μάς αφορούν άμεσα τόσο η ραγδαία απομάγευση του κόσμου, ο οποίος εκτός των άλλων καταδυναστεύεται από τις εγγενείς, αθεράπευτες έως σήμερα αντιφάσεις του, όσο και oι συνέπειες από τη λατρεία ενός επικυρίαρχου λόγου, ο οποίος όμως δεν διαθέτει τα απαραίτητα εφόδια για να δρα ως Λόγος, εργασίες όπως αυτή (εκδόσεις «Πόλις») θα πρέπει να προσεγγίζονται με τη δέουσα προσοχή.
Έστειλα χθες την …κειμενική …μπάλα από τη μεγάλη περιοχή [ήτοι τη συμβολή των 2 Νείλων]κ. Μίχο και για τη ΧΑΡΗ του διαλόγου…Ευχαριστώ.
Εκκλησία
Η Ψυχή, Πάθη = η δράση.
Ψυχιατρική
Το Σώμα, Νους = η αντίδραση.
ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ
Δυο ιατροί Δύο ασθένειες
Ματθαίου 15:19 «Γιατί από την καρδιά εξέρχονται διαλογισμοί κακοί, φόνοι, μοιχείες, πορνείες, κλοπές, ψευδομαρτυρίες, βλαστήμιες».
Προσπαθώντας να προστατέψω τον συνάνθρωπο…να λιγοστέψω όλο εκείνο τον αχρείαστο πόνο ο οποίος είναι απερίγραπτα τεράστιος-ανυπόφερτος τον οποίον βιώνουν οι Ψυχιατρικά ασθενείς, ο οποίος προέρχεται από την εκτεταμένη αχρείαστη χρήση φαρμάκων για συμπεριφορά η οποία προκύπτει από ασθένειες της Ψυχής (καρδίας) γνωστές στην Εκκλησία ως Πάθη, τα οποία τυνχάνουν φαρμακευτικής αγωγής διότι λανθασμένως ερμηνεύονται ως ασθένειες του νου (χημικές διαταράξεις), με το τραγικό θα έλεγα συνεπακόλουθο της καταστροφής του νου και της κατάρρευσης της προσωπικότητας η οποία προκύπτει από αχρείαστη πολυετή φαρμακοληψία η οποία οδηγεί σε επιπρόσθετες ψυχωτικές καταστάσεις και στο ΠΟΥΘΕΝΑ.
Ο πόνος αυτών των ασθενών είναι δυστυχώς προορισμένος παγκοσμίως να διαιωνίζεται, διότι την ασθένεια της ψυχής όπως την περιγράφει ο Κύριος στο κατά Ματθαίου 15:19 και την θεραπείας της όπως την γνωρίζει η Εκκλησία δια των Μυστηρίων ΜΟΝΟΝ οι Ορθόδοξοι λαοί την εφαρμόζουν και από όλους εκείνους μόνον όσοι είναι ευλαβείς Χριστιανοί.
Η Εκκλησία και η Ψυχιατρική στην Ελλάδα της Ορθοδοξίας και του Αγίου Όρους έχουν την ευθύνη να αλληλο αναγνωρίσουν το γεγονός ότι είναι και οι δύο ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ οι οποίες θεραπεύουν, πρέπει να αλληλο αναγνωρίσουν το γεγονός ότι είναι αλληλένδετες αλλά με ξεχωριστές ταυτόχρονα ειδικότητες, πρέπει μαζί να διαχωρίσουν τις ευθύνες και τις ειδικότητες της κάθε μίας δηλαδή ότι η μια επιστήμη (Ψυχιατρική) θεραπεύει το Σώμα (νου) και η άλλη (Εκκλησία) την Ψυχή (καρδία). Πρέπει να συμφωνήσουν τελικά ότι ο Ψυχιατρικά ασθενής (εάν η ασθένεια δεν είναι εκ γενετής) υποφέρει ταυτόχρονα από δυο διαφορετικές ασθένειες οι οποίες χρειάζονται δυο διαφορετικούς ιατρούς!
Από μέρος της Ψυχιατρικής χρειάζεται Πίστη στον Χριστό και στην Ελληνο Ορθόδοξη Παράδοση των Αγίων της Εκκλησίας μας της οποίας ρόλος η θεραπεία της Ψυχής, και από μέρος της Εκκλησίας η ψυχιατρική διαπαιδαγώγηση των πνευματικών (εξομολόγων) πάνω σε συμπτώματα Ψυχιατρικών ασθενειών ώστε να έχουν την δυνατότητα να παραπέμπουν αυτούς όταν χρειάζεται στον ιατρό για θεραπεία, η οποία να τους καθιστά υγιείς (σώφρονες) να συμμετέχουν στην πνευματική ζωή της Εκκλησίας. Προσωπικά γνωρίζω άτομο το οποίο επήγανε Εκκλησία χρόνια διότι όπως μου είπε… το όφειλε… διότι «ήταν ο Χριστός»! Μία άλλη φορά, στην Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας ξύπνησα 2 το πρωί από κάτι το οποίο ακουγετο σαν υποβρύχιο ροχαλητό! Κατάλαβα ότι ο ήχος ο αλλόκοτος αυτός ήταν «ανθρώπινος» και έτρεξα έξω στο μπαλκόνι που οδηγούσε στην κάμαρα μας από όπου έρχετο να δω τι συμβαίνει. Κάποιος άνδρας 25 περίπου χρόνων είχε βουτηγμένο το κεφάλι μέσα στο πιάτο με την σούπα την οποία οι υπόλοιποι είχαμε καταναλώσει πριν ώρες κατά το απόδειπνο. Επνιγετο από την σούπα του στον ύπνο του. Έτρεξα και τον άρπαξα από τα μαλλιά και του έβγαλα την κεφαλή από το πιάτο. Τι κάνεις τον ρώτησα. Τι έγινε ? Με ρώτησε. Πνιγόσουν μέσα στο πιάτο απάντησα. Με κοίταξε προς τα πάνω με μάτια μαύρα κουρασμένα και μισό κλαμένα στα οποία διέκρινα μια εφιαλτική απόγνωση και σύγχυση… η οποία μου είναι γνωστή. Τα φάρμακα… μου απάντησε. Γονάτισα δίπλα του…Καλά τον ρωτάω εδώ τι κάνεις? Ήρθα να γίνω καλά…. Εδώ γέμισαν τα μάτια μου από δάκρυα… έτσι είναι σκέφτηκα και για τον εαυτό μου…μόνον όταν αρρωστά ο άνθρωπος και πονά θυμάται τον Χριστούλη. Όμως όταν σπάσει τα πόδια του δεν έρχεται εδώ για να τον ιατρεύσει ο παππούλης. Πρώτα πάει γίνεται καλά στο σωστό τμήμα στο νοσοκομείο. Έτσι είναι και το μυαλό . Όταν αυτό αρρωστήσει (αλλοιωθεί) πρέπει πρώτα να θεραπευτεί να σκέφτεται σωστά ώστε ο άνθρωπος να μπορεί να έχει σωστό διάλογο με τον πνευματικό του. Ο πνευματικός έχει εξουσία δια Του Χριστού να θεραπεύει μόνον την Ψυχή όχι τα σπασμένα πόδια, όχι τον αλλοιωμένο (άρρωστο )νου. Πώς θα το εξηγούσα να το καταλάβει ο αγαπημένος εκείνος άνθρωπος εκεί στον άγνωστο κόσμο τον οποίο βρισκόταν… μεταξύ του ψυχολογικού εγκλωβισμού (βιασμού) από τις παρενέργειες των φαρμάκων και του φόβου, της αγωνίας, της αβεβαιότητας οι οποίες προέρχονταν από τις παραισθήσεις του νου για την όλη κατάσταση.
Ήξερα πως να του βοηθήσω αλλά δεν μπορούσα ακόμα να εκφραστώ. Κάθισα έτσι λίγο μαζί του τον αγκάλιασα λίγο, σιγουρεύτηκα ότι ένοιωθε φίλος μου και του είπα πολύ απλά. Πρέπει να πας σπίτι σου και να κάνεις υπακοή στον ψυχίατρο σου να πίνεις όλα τα φάρμακα σου να μπορείς να ζεις και να σκέφτεσαι σωστά. Όταν οι συγγενείς σου πουν ότι είσαι καλά και σκέφτεσαι σωστά, τότε και μόνον να έρθεις στον παππούλη να σου σώσει (ιατρεύσει) την ψυχή σου.
Ασθένεια του νου (Ψυχιατρική)
Την ασθένεια του νου η οποία στην ουσία είναι ασθένεια του σώματος (διαταραχή της χημείας του νου (εγκεφάλου) θεραπεύει η επιστήμη της ψυχιατρικής. Αφού όμως ως άνθρωποι είμεθα πνευματικά δημιουργημένοι (η ψυχή) να λειτουργούμαι φυσιολογικά κατά εικόνα Χριστού (Θεού ) Γένεσης 2:7 ΚΑΙ ΕΠΛΑΣΕ ΚΥΡΙΟΣ Ο ΘΕΟΣ ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟΝ ΑΠΟ ΧΩΜΑΤΟΣ ΕΚ ΤΗΣ ΓΗΣ ΚΑΙ ΕΝΕΦΥΣΗΣΕΝ ΕΙΣ ΤΟΥΣ ΜΥΚΤΗΡΑΣ ΑΥΤΟΥ ΠΝΟΗΝ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΕΓΕΙΝΕΝ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΕΙΣ ΨΥΧΗΝ ΖΩΣΑΝ, τότε μπορούμε να καταλάβουμε τους λόγους γιατί, όταν τα πάθη (δράση) ο παρά φύση τρόπος σκέψεως και ζωής αφομοιωθούν και γίνουν δια της φαντασίας μέρος του «φυσιολογικού» τρόπου ζωής του ανθρώπου προξενούν δια της παραφύσεως τους παρουσίας στον (πνοή Θεού) άνθρωπο, (την αντίδραση) την διαταραχή της χημείας του εγκεφάλου (ψυχιατρική ασθένεια). Δηλαδή τα πάθη, όχι μόνο παρεμποδίζουν την φυσιολογική λειτουργία του νου, αλλά και τον αλλοιώνουν (αρρωσταίνουν).
ΟΙ Ψυχιατρική επιστήμη μπορεί εύκολα εάν θέλει να ξεχωρίσει και να κατονομάσει τις Σωματικές ασθένειες του νου (αυτές οι οποίες προκαλούνται ή γεννιούνται από σωματικά αίτια) από εκείνες τις ασθένειες του νου (χημικές αλλοιώσεις οι οποίες προκαλούνται από Ασθένειες της ψυχής (τα πάθη), με το να καταγράψει ξεχωριστά όλες τις ψυχιατρικές ασθένειες οι οποίες βρίσκονται σε παιδιά τα πρώτα χρόνια της ζωής τους με την προϋπόθεση ότι δεν υπήρχε κακοποίηση. (η κακοποίηση αλλοιώνει) Η απουσία παθών στην ζωή των παιδιών θα βοηθούσε ίσως να δοθεί κάποια εικόνα η οποία να ξεχωρίσει τις ασθένειες του νου οι οποίες προέρχονται από φυσιολογικά αίτια (το ΣΩΜΑ), από τις ασθένειες του νου οι οποίες να προέρχονται από πάθη (Ψυχή) Σε δεύτερο στάδιο, οι Χημικές αλλοιώσεις οι οποίες προξενουνται εις τον νου από ναρκωτικά ανήκουν οπωσδήποτε πρώτα στην Ψυχιατρική η οποία θα διορθώσει τον νου. Εάν όμως τα πάθη ( ο εγωισμός η αυταρχία ) τα οποία οδήγησαν στην ασθένεια (διαταραχή) δεν τα διορθώσει η Εκκλησία, ο ασθενής είναι σίγουρο ότι θα ξανά επιστρέψει στο Ψυχιατρείο. Σε τρίτο στάδιο ασθένειες οι οποίες προέρχονται από στρες, απογοήτευση, κούραση , ψυχική δηλαδή κακοποίηση… η ψυχιατρική τα γνωρίζει όλα αυτά πολύ καλά.
Ασθένεια της ψυχής (Εκκλησία)
Η δεύτερη ασθένεια είναι ασθένεια της ψυχής την οποία γνωρίζουμε όλοι σαν αμαρτία. Η αμαρτία η οποία «ζει» μέσα στην καρδία, (το κέντρο της ψυχής) φανερώνεται για όλο τον κόσμο να δη ως «πάθη». Η κενοδοξία ο εγωισμός ο φθόνος το μίσος η λαγνεία η γαστριμαργία η τσιγκουνιά η φιλαργυρία είναι πάθη τα οποία αιχμαλωτίζουν το ίδιο το θέλημα αναγκάζουν τον νου (Σώμα) στην αφύσική πράξη της αμαρτίας. Ο ψυχίατρος εδώ δεν μπορεί να δώσει σε κανένα άνθρωπο φαρμακευτική αγωγή «χαπάκι» να μην είναι εγωιστής η να μην είναι τσιγκούνης η να μην είναι κενόδοξος!
Οι δύο Ιατροί
Οι χημικές αλλοιώσεις του νου οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν αϋπνία χάσιμο βάρους στομαχικές διαταραχές και νεύρα και πολλά άλλα θεραπεύονται δια φαρμακευτικής αγωγής στον ψυχίατρο. Αυτά όμως τα οποία γνωρίζομαι ως «πάθη» τα οποία προκαλούν τις χημικές αλλοιώσεις και γνωρίζουμε ως ασθένειες της ψυχής τις θεραπεύουν οι ιερείς.
Με άλλα λόγια, αυτά που μπορεί να θεραπεύσει ο άνθρωπος δηλαδή το Σώμα (διότι του έδωκε τον νου ο Θεός) τα θεραπεύει ο άνθρωπος με την ψυχιατρική φαρμακευτική επιχορήγηση, και αυτά πού δεν μπορεί δηλαδή την ψυχή (λόγω του ότι η φύσις της ψυχής είναι ουράνια) τα θεραπεύει ο Χριστός μέσα στην Εκκλησία και μέσω των Μυστηρίων της.
-Οι ιερείς, δεν είναι απλώς “τελεστές ιερουργιών”. Είναι κυρίως γιατροί, που με συγκεκριμένη θεραπευτική αγωγή, στέκονται εις τόπον Χριστού, βοηθώντας μας να ξεφύγουμε από τα πάθη μας-.
Ο γάμος μεταξύ Εκκλησίας και Ψυχιατρικής (ταπεινή αξιολόγηση)
Για την αρμονική επιτυχία του «γάμου» Εκκλησίας Ψυχιατρικής χρειάζεται πάνω από όλα επαναπροσέγγιση συλλογισμού ο οποίος θα γίνει με ειλικρίνεια και προς το συμφέρον του συνανθρώπου (όχι των πανεπιστημίων)για τον ορισμό (τίτλο) για την επιστήμη της Ψυχιατρικής ο οποίος να αντιπροσωπεύει ακριβώς εκείνο το οποίο αντιπροσωπεύει, γιατί ο ορισμός ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ (θεραπεία της ψυχής) ΜΟΝΟΝ την Εκκλησία μπορεί να αντιπροσωπεύει. Ένας τίτλος π.χ ο οποίος θα ήταν αυτοαναγνωριστικός για την Ψυχιατρική ο οποίος να «δηλώνει» έμμεσα και την ανάγκη της θεραπείας της Εκκλησίας, είναι η λέξη «Εγωνουιατρική». Είναι ένας τίτλος που παρουσιάζει τον λόγο της Ψυχιατρικής ασθενείας (το εγώ-ο εγωισμός αυτό δηλαδή που προσκαλεί τα Πάθη – ασθένεια), μαζί με τις λέξεις νους και ιατρική οι οποίες θα αντιπροσωπεύουν τον στόχο της Ψυχιατρικής ο οποίος είναι να θεραπεύει τις χημικές αλλοιώσεις του νου δια των ιατρικών των γνώσεων.
Η Ψυχιατρική (μέρος της Ψυχιατρικής) ειδικά στο εξωτερικό στην προσπάθεια της να θεραπεύσει εκείνο που ΜΟΝΟ η Εκκλησία μπορεί να θεραπεύσει «φόνοι, γαστριμαργία πορνείες, κλοπές», καταλήγει στο να επινοεί νέες απάνθρωπες και εγκληματικές τεχνικές όπως νευροψυχολογία και την ψυχιατρική νευροχειρουργική…εάν είναι δυνατό να θεραπεύσει την Ψυχή ο άνθρωπος με το νυστέρι!
Ένας αληθινά μεγάλος ευεργέτης της ανθρωπότητας και του ανθρωπίνου γένους, θα είναι ο ψυχίατρος (θεραπευτής του σώματος-νου) ο οποίος να γνωρίζει και τις πνευματικές διδασκαλίες των Αγίων Πατέρων της Εκκλησίας ή ένα Πνευματικός της Εκκλησίας ο οποίος να είναι και ψυχίατρος.
Η Ορθοδοξία διδάσκει για ένα Ουράνιο Προορισμό και μια Ουράνια κληρονομιά η οποία ανήκει σε όλους τους ανθρώπους όλους τους λαούς και όλα τα έθνη.
Η μόνη αληθινή ελευθερία την οποία ο άνθρωπος μπορεί να απολαύσει εις την γη, είναι η ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ από όλα εκείνα (τα πάθη) τα οποία στέκονται στον δρόμο του και τον παρεμποδίζουν, να πάρει σωστά τον Ουράνιο δρόμο εκείνο (την Ορθόδοξη Εκκλησία), ώστε να παραλάβει από Τον Χριστό το Βασιλικό του αξίωμα το οποίο του ανήκει το οποίο είναι και η δική του Ουράνια Κληρονομιά.
Λουκα 22: 29 “Καί εγώ ως ανταμοιβήν της προς εμέ αφωσιώσεως σας υπόσχομαι βασιλείαν, σύμφωνα με την εξουσία που έχω, λογω του ότι και ο Πατήρ μου ώρισε βασιλικόν αξίωμα και δι έμέ” ερμ. Τρεμπελα
Στην ιστοσελίδα http://kainh.homestead.com/Cyprus.html μπορείτε να διαβάσετε εάν θέλετε γιατί η Κύπρος ονομάζεται η Νήσος των Άγιων
Ευχαριστώ, Κωνσταντίνος (James wiliams)
Ευχαριστώ,κυρία Πάσχου. Λίαν εποικοδομητική η ανάγνωση (το απέφευγα τόσα χρόνια) κάποιων προσωπικών βιωμάτων,εξαγορευμένων και αξιολογημένων από άλλο πρόσωπο.Ευχαριστώ,είμαι ευγνώμων.