pastakas_981.jpg

Τρίτη, 17.07.07
H ποίηση στο Σαν Φρανσίσκο θυμίζει τραγούδι των μπλουζ. Οταν βραδιάζει, βγαίνουν στους δρόμους οι ποιητές και απαγγέλλουν τα ποιήματά τους στους περαστικούς φωναχτά, προκαλώντας τους να συμμετάσχουν. Εκείνοι σταματούν, συμφωνούν ή διαφωνούν, η ποίηση γίνεται αφορμή για δημόσιο διάλογο και performance.Το Σαν Φρανσίσκο είναι η πόλη που έχει τη μεγαλύτερη κατά κεφαλήν κατανάλωση… αλκοόλ, αλλά και η πόλη όπου ξοδεύονται τα περισσότερα χρήματα για αγορά βιβλίων! Με απόλυτη προσαρμογή στους νόμους της αγοράς και της ζήτησης, τα βιβλιοπωλεία, λοιπόν, μένουν ανοιχτά μέχρι τις 2.00 τα ξημερώματα και… σερβίρουν βιβλία με ποτό, ή ποτό με βιβλία, ώστε να ικανοποιήσουν και τα δύο πάθη των πελατών τους.Στην πόλη του Σαν Φρανσίσκο διοργανώνεται στα τέλη Ιουλίου από το δήμαρχο Gavin Newsom και τη βιβλιοθήκη της πόλης ένα Διεθνές Φεστιβάλ Ποίησης, στο οποίο έχει προσκληθεί να συμμετάσχει και ένας Ελληνας.

Ο Σωτήρης Παστάκας, που έχει ήδη στο ενεργητικό του έξι ποιητικές συλλογές, έλαβε την πρόσκληση από τον Jack Hirschman, που είναι ο επίτιμος ποιητής της πόλης και οικοδεσπότης της διοργάνωσης. Ο Jack Hirschman, που υπήρξε καθηγητής στο UCLA και ανάμεσα στους φοιτητές του ήταν ο Jim Morrison, είχε επισκεφθεί τη χώρα μας τη δεκαετία του ʼ60, όπου έμεινε για δύο περίπου χρόνια στην Υδρα, φιλοξενούμενος του Λέοναρντ Κοέν. Γνωρίστηκε με την ποιητική σκηνή της εποχής στη χώρα μας και όταν πρόσφατα διάβασε τα ποιήματα του Σωτήρη Παστάκα, σε μετάφραση στα αγγλικά του Γιάννη Γκούμα, αναφώνησε «terrific poems!» και τον κάλεσε να συμμετάσχει στη διοργάνωση.

Στο Διεθνές Φεστιβάλ Ποίησης του Σαν Φρανσίσκο, που πραγματοποιείται στις 27, 28 και 29 Ιουλίου, συμμετέχουν δεκαεπτά χώρες και οι ΗΠΑ με τον Marc Bamuthi Joseph και τη Sarah Menefee. Ανάμεσα στις χώρες που θα λάβουν μέρος είναι η Ιταλία, η Γαλλία, η Βρετανία, η Κίνα και το Ισραήλ, ενώ σημαντικές θεωρούνται οι συμμετοχές της Συρίας με τη Maram al Masri, της Ισπανίας και της Χιλής με την Carmen Yanez και της Κροατίας με τον Sinan Gudževic.

Η ποίηση είναι ζωντανή.

Συγκινημένος από την τιμή που γίνεται στο πρόσωπό του, ο Σωτήρης Παστάκας ετοιμάζει τις αποσκευές του για την υπερατλαντική πτήση και ελπίζει επιστρέφοντας να είναι ακόμη πιο γεμάτες με ποιητικές εμπειρίες. Τι έχει να μάθει η ελληνική ποίηση από την αμερικανική; Μιλώντας στον ΕΤ, ο ίδιος επισημαίνει: «Πρέπει να διδαχθούμε περισσότερη ελευθερία στην έκφραση και να σπάσουμε επιτέλους τα στεγανά. Ο ποιητής πρέπει να είναι ανεξάρτητος. Εδώ βλέπουμε τους ποιητές να κάνουν καριέρα δημοσίου υπαλλήλου. Βγάζουν ένα βιβλίο κάθε τέσσερα χρόνια, το βιβλίο απαρτίζεται αυστηρά από τέσσερα δεκαεξασέλιδα. Τέτοιο “κόψιμο” στο… φύλλο ούτε ο ζαχαροπλάστης δεν μπορεί να κάνει!»Η ποίηση στις ΗΠΑ είναι μία υπόθεση ζωντανή που ενδιαφέρει το κοινό και γιʼ αυτό εκδίδονται πολλά ποιητικά περιοδικά, μεγάλα αλλά και μικρά, που διανέμονται χέρι χέρι. Στη χώρα των best-sellers η ποιητική δημιουργία τροφοδοτεί τη μουσική σκηνή και συχνές είναι οι συνεργασίες ανάμεσα σε ποιητές και μουσικούς, όπως στις περιπτώσεις των Bob Dylan, John Mayall, Nick Cave κ.ά. Ανάμεσα στους οικοδεσπότες του φεστιβάλ θα είναι και ο πρώην επίτιμος ποιητής του Σαν Φρανσίσκο Lawrence Ferlinghetti, ιδρυτής του βιβλιοπωλείου «City Lights Books», όπου διαβάστηκε για πρώτη φορά του «Ουρλιαχτό» του Αλαν Γκίνσμπεργκ.

Γιατί όμως στην Ελλάδα, τη χώρα που γέννησε μεγάλους ποιητές, η ποίηση έχει πάψει να συγκινεί το ευρύ κοινό; Η άποψη του Σωτήρη Παστάκα είναι σαφής: «Για το φαινόμενο αυτό δεν φταίει το κοινό. Φταίνε οι ίδιοι οι ποιητές, που κλείστηκαν στον πύργο τους και δεν διακινδυνεύουν τίποτα. Για να γραφτούν ωραία ποιήματα, πρέπει ο ποιητής να ριψοκινδυνεύει, πρέπει επίσης να εκτεθεί. Καλύτερα μία αποτυχία για κάτι μεγαλόπνοο, παρά μία μετριότητα εκ του ασφαλούς. Ακόμη και τα λογοτεχνικά περιοδικά λειτουργούν με επετηρίδα, όπως το Δημόσιο. Ετσι, τα νέα παιδιά που γράφουν βρίσκουν διέξοδο μόνο στο Διαδίκτυο».
Η κεντρική εκδήλωση για το Διεθνές Φεστιβάλ Ποίησης του Σαν Φρανσίσκο θα γίνει στο Μουσείο Καλών Τεχνών. Οι υπόλοιπες θα γίνουν στους δρόμους του Νορθ Μπιτς, που είναι η περιοχή των καλλιτεχνών, όπως και κοντά στο μπαρ «Volcano», όπου ο Τζακ Κέρουακ έπινε τον καφέ του, πριν βγει κι εκείνος… «στο δρόμο». Eνας δρόμος που οδηγεί σε μία άλλη Αμερική, που πιθανόν μας διαφεύγει…

Ποιητικές συλλογές του Σωτήρη Παστακά

* «Προσευχές για φίλους», εκδόσεις HETERON
* «Η μάθηση της αναπνοής σε τρεις κινήσεις», εκδόσεις Μελάνι
* «Νήσος Χίος», εκδόσεις Πλανόδιον
* «Η μάθηση της αναπνοής», εκδόσεις Πλανόδιον
* «Το αθόρυβο γεγονός», Εκδόσεις Πλανόδιον
* «Ο κοινωνός των αποστάσεων», εκδόσεις Νεφέλη
www.poiein.gr

ΕΛΠΙΔΑ ΠΑΣΑΜΙΧΑΛΗ